Romatoid artritli bireylerde akdeniz diyetine uyum, diyet inflamatuar indeksi, hastalık aktivesi, ağrı şiddeti, yorgunluk, yaşam kalitesi ve beslenme durumları arasındaki ilinti
Relationship between mediterranean diet adherence, dietary inflammatory index, disease activity, pain intensity, fatigue, life quality and nutritional status in rheumatoid arthritis
- Tez No: 916860
- Danışmanlar: PROF. DR. NEVİN ŞANLIER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Beslenme, Nutrition
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Romatoid artrit (RA), dünya nüfusunun yaklaşık %1'ini etkileyen genellikle 20-45 yaş arasında ve kadınlarda erkeklere göre daha sık görülebilen sistemik ve kronik inflamatuar otoimmün bir hastalıktır. RA el ve ayak eklemleri gibi küçük eklemlerin tutulumuna eklemlerde ağrıya, şişmeye, sertliğe ve fonksiyon kaybına neden olmaktadır. Akdeniz diyeti ve inflamatuar beslenmenin hastalık riskini azalttığı ve hastalığın bulgularını iyileştirdiği öne sürülmektedir. Bu çalışmanın amacı Romatoid Artrit tanısı alan bireylerin Akdeniz diyeti uyumu, Diyet İnflamatuar İndeksi (DII)'i, biyokimyasal parametreleri, antropometrik ölçümleri ile hastalık aktivitesi, hastalığın bulguları, fiziksel aktivite düzeyi, yaşam kalitesi ve beslenme durumları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmaya Ankara'da yaşayan 18-65 yaş arası (60 RA'li hasta ve 60 kontrol) 120 gönüllü birey katılmıştır. Bireylerin sosyodemografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal bulguları, üç günlük besin tüketim kaydı, Akdeniz Diyet Uyum Ölçeği(ADS), Diyet İnflamatuar İndeksi(Dİİ), Hastalık Aktivite Skoru (DAS-28), McGill Ağrı Ölçeği, Bristol Romatoid Artrit Yorgunluğu Ölçeği (BRAF-MDQ), Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği (IPAQ) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği (SF-36) değerlendirilmiştir. Buna göre; RA'li bireylerin CRP, sedimantasyon ve trigliserit plazma düzeyleri kontrol grubundaki bireylerden anlamlı derecede yüksek bulunmuştur(p<0.05). RA'li kadınların erkeklere kıyasla Akdeniz Diyeti Uyum (ADS) puanının anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur(p<0.05). RA'li bireylerin Dİİ puan ortalaması (1.57 ±2.33), kontrol grubundan (1.14 ±1.59) daha düşüktür. RA'li bireylerin fiziksel aktivite düzeyi kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecece yüksek bulunmuştur(p<0.05). RA grubundaki bireylerin yaşam kalitesi puanları (53.1 ±21.32) kontrol grubundan (63.5 ±17.86) anlamlı derecede düşüktür(p<0.05). RA'li bireylerin %81.7'sinin eklemlerde ağrı,%50'sinin yüksek hastalık aktivitesi (DAS28) ve %36.7'sinin yorgunluk bulgularına sahip olduğu bulunmuştur. Hastalık aktivitesi düşük olan RA'li bireylerin orta ve yüksek olanlara kıyasla yorgunluk puan ortalamasının daha yüksek, yaşam kalitesi puan ortalamasının ise daha düşük olduğu görülmüştür(p<0.05). Ayrıca RA'li bireylerin ADS puanı ile yaşam kalitesi arasında pozitif anlamlı ilişki bulunmuştur. Beslenme alışkanlıkları, fiziksel aktivite durumu, inflamasyon belirteçleri düzeyi ve antropometrik ölçümler hastalık aktivitesi, ağrı, yorgunluk gibi semptomları ve yaşam kalitesini etkilemektedir. Bu nedenle sağlıklı beslenme alışkanları ve orta düzeyde fiziksel aktivite inflamatuar belirteçleri azaltarak ve antioksidan mekanizmayı artırarak hastalık aktivite düzeyinin, klinik ve biyokimyasal bulguların azalmasında, yaşam kalitesinin artmasında etkili olabilmektedir. Bu nedenle RA'li bireylerin sağlıklı ve dengeli beslenme konusunda daha fazla bilinçlendirilmesi ve bireye özgü beslenme tedavisinin diyetisyenler tarafından planlanmasının faydalı olabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Rheumatoid arthritis (RA) is a systemic and chronic inflammatory autoimmune disease that affects approximately 1% of the world's population, usually between the ages of 20-45 and is more common in women than men. RA affects small joints such as the hands and feet, causing pain, swelling, stiffness and loss of function in the joints. It is suggested that the Mediterranean diet and inflammatory nutrition reduce the risk of disease and improve the symptoms of the disease. The aim of this study was to examine the relationship between Mediterranean diet compliance, Dietary Inflammatory Index (DII), biochemical parameters, anthropometric measurements, and disease activity, disease findings, physical activity level, quality of life, and nutritional status of individuals diagnosed with Rheumatoid Arthritis. 120 volunteers (60 RA patients and 60 controls) aged 18-65 living in Ankara participated in the study. Sociodemographic characteristics, anthropometric measurements, biochemical findings, three-day food consumption record, Mediterranean Diet Adherence Scale (ADS), Diet Inflammatory Index (DII), Disease Activity Score (DAS-28), McGill Pain Scale, Bristol Rheumatoid Arthritis Fatigue Scale (BRAF-MDQ), International Physical Activity Scale (IPAQ) and Quality of Life Scale (SF-36) were evaluated. CRP, sedimentation rate and triglyceride blood levels of individuals with RA were found to be significantly higher than those in the control group (p<0.05). It was found that women with RA had a significantly higher Mediterranean Diet Adherence (ADS) score compared to men (p<0.05). The mean DII score of individuals with RA (1.57 ±2.33) was lower than that of the control group (1.14 ±1.59). The physical activity level of individuals with RA was found to be significantly higher compared to the control group (p<0.05). The quality of life scores of individuals in the RA group (53.1 ±21.32) were significantly lower than the control group (63.5 ±17.86) (p<0.05). It was found that 81.7% of individuals with RA had pain in the joints, 50% had high disease activity (DAS28) and 36.7% had fatigue findings. It was observed that RA individuals with low disease activity had higher fatigue score averages and lower quality of life score averages compared to those with medium and high disease activity (p<0.05). In addition, a positive significant relationship was found between the ADS score and quality of life of individuals with RA. Nutritional habits, physical activity status, inflammation marker levels and anthropometric measurements affect symptoms such as disease activity, pain, fatigue and quality of life. Therefore, healthy eating habits and moderate physical activity can be effective in reducing disease activity level, clinical and biochemical findings, and increasing quality of life by reducing inflammatory markers and increasing antioxidant mechanisms. Therefore, it is thought that it would be beneficial for individuals with RA to be more aware of healthy and balanced nutrition and for dietitians to plan individualized nutritional therapy.
Benzer Tezler
- IgM, IgG ve lgA romatoid faktörlerin değişik artritli hasta gruplarında mikro-ELISA test yöntemiyle ölçülmesi
Başlık çevirisi yok
BAHRİYE KEŞ
- Romatoid artrit'te pulse kortikosteroid ve pulse siklofosfamid uygulaması
Başlık çevirisi yok
HÜLYA DEDE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyonİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN YAZICI
- Akut romatizmal ateş tanısında jones kriterlerinin özgüllüğünün ve duyarlılığının araştırılması
Başlık çevirisi yok
BETÜL ÖZTÜRK (KALENDER)
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyonİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN YAZICI
- M.S. 5. yüzyıl Geç Roma dönemine ait bir erkek iskelette ankilozan spondilit
Başlık çevirisi yok
ZÜBEYDE ÇELİK
- Kollagen doku hastalıklarında antistreptolizin-O, C-reaktif protein, romatoid faktör, antinükleer antikor çalışmasının önemi
Başlık çevirisi yok
M. VEDAT ERDİNÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonErciyes ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı