Geri Dön

İklim değişikliğinin taşkın riskleri üzerine etkisi: Menderes Havzası örneği

The effect of climate change on flood risks; Menderes Basin example

  1. Tez No: 919180
  2. Yazar: ALİ ŞAHİN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AYNUR ŞENSOY ŞORMAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Eskişehir Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Hidrolik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İklim değişikliği, su döngüsünde önemli etkilere yol açarak yağış rejimlerinde değişikliğe sebep olmaktadır. Değişen yağış rejimleri, yağışın şiddeti, süresi ve sıklığı arasındaki ilişkiyi gösteren Yağış Şiddet-Süre-Tekerrür (YŞST) eğrilenin de değişmesine neden olmaktadır. Daha kısa sürede düşen şiddetli yağışlar ile taşkın riskleri de artmaktadır. Değişen YŞST eğrileri, bu eğriler temel alınarak yapılan tasarım ve analizleri değiştirdiği için taşkın risklerinin yeniden değerlendirilmesini de gerektirmektedir. Bu çalışmanın amacı, daha önce birçok kez taşkın yaşanmış olan Aydın ili Tabakhane Deresi'nde YŞST eğrilerini güncelleyerek ve yağış-akış ilişkisini modelleyerek iklim değişikliğinin taşkın risklerine etkisini analiz etmektir. Gözlem ve iklim projeksiyon verileri kullanılarak geçmiş ve gelecek dönem YŞST eğrileri belirlenmiştir. Amerika Birleşik Devletleri Ordusu Mühendisler Birliği'nin Hidrolojik Mühendislik Merkezi Hidrolojik Modelleme Sistemi (Hydrologic Engineering Center- Hydrologic Modeling System, HEC-HMS) kullanılarak güncellenmiş YŞST eğrileri ile akım projeksiyonları hesaplanmıştır. Ayrıca, iklim değişim senaryolarının yanı sıra gelecekte değişebilecek arazi kullanımına dayalı yeni senaryolar da gözetilerek akım projeksiyonları değerlendirilmiştir. Yapılan analizlerde, 100 yıllık yağış tekerrürlerinde referans döneme kıyasla uzak gelecekte %10 mertebesinde, akım tekerrürlerinde ise arazi kullanımının da en yüksek değişime uğradığı en olumsuz senaryoda %80 mertebesine kadar artış olabileceği tespit edilmiştir. Çalışma, iklim değişikliği etkisi altında bölgedeki taşkın risklerinin gelecekte nasıl değişeceğine dair projeksiyonlar sunarak su kaynakları planlamasında katkıda bulunmaktadır.

Özet (Çeviri)

Climate change causes significant effects on the water cycle and causes changes in precipitation regimes. Changing precipitation regimes also cause the Intensity-Duration-Frequency (IDF) curve, which shows the relationship between the intensity, duration, and frequency of precipitation, to change. Flood risks increase with more intense precipitation falling in shorter periods. Changing IDF curves requires re-evaluating flood risks since they change the designs and analyses based on these curves. This study aims to analyze the effects of climate change on flood risks by updating IDF curves and modeling the rainfall-runoff relationship in Tabakhane Stream in Aydın province, where floods have occurred many times before. Past and future IDF curves were determined using observation and climate projection data. Flow projections were calculated with the updated IDF curves using the Hydrologic Engineering Center-Hydrologic Modeling System (HEC-HMS) developed by the United States Army Corps of Engineers. In addition, flow projections were evaluated considering climate change scenarios and new scenarios based on land use that may change in the future. In the analyses, it was determined that there could be an increase of up to 10% in the distant future compared to the reference period in 100-year rainfall recurrences, and an increase of up to 80% in flow recurrences in the most adverse scenario, where land use is considered to have undergone the highest change. The study contributes to water resources planning by providing projections on how flood risks in the region will change in the future under the impact of climate change.

Benzer Tezler

  1. Göksu Deltası'nın ekolojik riski ve eko-anarşizm yönüyle değerlendirilmesi

    Ecological risk assessment of the Göksu Delta from an eco-anarchist perspective

    DUYGU MİNAZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Karabük Üniversitesi

    Coğrafya Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  2. Clımate-responsıve coastal spatıal plannıng: Frameworks for maınstreamıng adaptatıon strategıes ın kadıköy/türkiye

    İklime duyarlı kıyı mekânsal planlaması: Türkiye Kadıköy'de adaptasyon stratejilerinin çerçevesinin belirlenmesi

    GAMZE KAZANCI

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  3. İklim değişikliği sonucu yükselen deniz seviyelerine çözümler: Yüzen yapılar ve yerleşimler için konsept bir model önerisi

    Solutions to rising sea levels as a result of climate change: A concept model proposal for floating structures and settlements

    IŞIL İNCE

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  4. Disaster management from a social vulnerability perspective: Mapping the risks for the city of Istanbul

    Sosyal kırılganlık perspektifinden afet yönetimi:İstanbul kenti için risklerin haritalanması

    NUR BERFU AKKAŞ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  5. Type 4 700 bar hydrogen storage tank optimization study

    Tip 4 700 bar hidrojen depolama tankı optimizasyon çalışması

    KADİR DEMİRCİ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Uçak ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...