Sağlıklı yaşlanma, hafif kognitif bozukluk ve alzheımer hastalığında manyetık rezonans görüntüleme volumetri bulgularının ve görsel olaya ilişkin osilasyonların boylamsal olarak incelenmesi
Longitudinal evaluation of volumetric magnetic resonance imaging findings and visual event-related oscillations in healthy aging mild cognitive impairment and alzheimer's disease
- Tez No: 922138
- Danışmanlar: PROF. DR. İBRAHİM ÖZTURA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sinirbilimler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hafif kognitif bozukluk (HKB) Alzheimer hastalığının (AH) öncülü olarak görülmektedir. Bu tez çalışmasında boylamsal izlemde iki yıl ara ile EEG-Olaya ilişkin osilasyonlar (OİO), nöropsikolojik değerlendirme ve volumetrik manyetik rezonans görüntüleme yöntemleri ile takip edilen HKB tanısı almış bireylerle sağlıklı kontrollerin, AH'ye dönüşen (progresif HKB) ve dönüşmeyen (stabil HKB) bireylerin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu tez çalışmasında, 34 sağlıklı gönüllü ve 33 HKB tanısı alan birey iki yıl süreyle takip edilmiştir. İki yıl sonunda, 33 HKB'li bireyden 14'ü AH tanısı almış ve progresif HKB grubuna dahil edilmiştir. Geriye kalan 19 katılımcı ise stabil HKB grubunda yer almıştır. Olaya ilişkin osilasyonların ortaya çıkarılması için seyrek uyaran paradigması kullanarak EEG çekimleri yapılan katılımcıların detaylı nöropsikolojik değerlendirmeleri yapılmış ve volumetrik MRG kayıtları alınmıştır. OİO'lar seçici filtre ve zaman-frekans analizi yöntemi ile frontal (F3,Fz,F4), santral (C3,Cz,C4), parietal (P3,Pz,P4), temporal (T7,T8), temporoparietal (TP7,TP8,P7,P8) ve oksipital (O1,Oz,O2) bölgede incelenmiştir. Volumetrik MRG'lerden elde edilen hacim ölçümleri değerlendirilmiş, gruplar arası nöropsikolojik test skorları karşılaştırılmıştır. Sağlıklı kontrollerin delta genlikleri, zamandan bağımsız olarak hem stabil (sHKB) hem de progresif (pHKB) HKB'li bireylere kıyasla daha yüksek bulunmuştur (p<.001). Başlangıç ölçümlerinde sağlıklı kontrollerin teta denemeler arası faz koheransı değerleri temporal ve parietal bölgelerde stabil ve progresif HKB gruplarından yüksek bulunmuştur (tümü, p<.029). Başlangıçta sağlıklı kontrollerin sağ ve sol hipokampüs hacimlerinin hem stabil HKB hem de progresif HKB gruplarından yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca başlangıçta stabil HKB'li bireylerin sağ ve sol hipokampüs hacimleri progresif HKB'den yüksek bulunmuştur (tümü, p<.035). Teta faz koheransı değerleri, bellek testlerinin puanları ve temporal girus ile bilateral hipokampüs hacimleri ile pozitif orta düzeyde korelasyon göstermiştir (tümü, p<.01). Elektrofizyolojik bulgular, delta genlikleri açısından HKB'li bireyler ile sağlıklı kontroller arasında farklılıklar göstermiştir. Bu durumun bellek ve dikkat süreçlerindeki bozulmaları yansıttığı düşünülmektedir. Bellek ile ilişkili nöropsikolojik testler, temporal girus ve bilateral hipokampüs hacimleriyle korelasyon gösteren teta faz koheransının, sağlıklı ve patolojik yaşlanma süreçlerini yansıttığı düşünülmektedir. MRG bulguları ise, HKB'li bireylerde hipokampüs ve frontal korteks gibi beyin bölgelerinde hacim kayıplarının, HKB'den AH'ye dönüşüm sürecini öngörmede önemli bir rol oynayabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines mild cognitive impairment (MCI) as a precursor stage to Alzheimer's disease (AD) by longitudinally following individuals with MCI and cognitively healthy controls. Within the MCI group, participants who eventually developed AD (progressive MCI) were compared with those who did not (stable MCI) over a two-year period. EEG-based event-related oscillations (ERO), neuropsychological assessments, and volumetric magnetic resonance imaging (MRI) were conducted at baseline and at two-year follow-up intervals. The study included 34 cognitively unimpaired volunteers and 33 individuals with MCI. At the end of two years, 14 MCI participants had progressed to AD and were classified as the progressive MCI group, while the remaining 19 participants were categorized as stable MCI. EEG recordings were obtained using the oddball paradigm to elicit EROs, which were analyzed using time-frequency methods in multiple brain regions, including the frontal (F3, Fz, F4), central (C3, Cz, C4), parietal (P3, Pz, P4), temporal (T7, T8), temporoparietal (TP7, TP8, P7, P8), and occipital (O1, Oz, O2) regions. Volumetric MRI scans were evaluated alongside neuropsychological test scores for intergroup comparisons. Results indicated that delta amplitudes in healthy controls were consistently higher than in both stable and progressive MCI groups (p<.001). At baseline, theta inter-trial phase coherence values were higher in healthy controls than in both MCI groups in the temporal and parietal regions (p<.029). Furthermore, baseline hippocampal volumes in healthy controls were greater than in both MCI groups, with stable MCI individuals showing larger hippocampal volumes than the progressive MCI group (p<.035). Theta phase coherence values were shown moderate-positive correlation with memory test scores and temporal gyrus and bilateral hippocampus volumes (all, p<.01). These electrophysiological differences in delta amplitudes may reflect memory and attention impairments. Theta phase coherence which is correlated with neuropsychological tests assessing the memory, temporal gyrus and bilateral hippocampus volumes are thought to reflect healthy and pathological aging processes. MRI findings suggest that hippocampal and frontal cortex volume loss in MCI could be important markers for detecting conversion to AD.
Benzer Tezler
- Hafif kognitif bozukluk (HKB) hastalarında hippokampus hacimleriyle spontan EEG' nin spektral özellikleri arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between hippocampal volumes and the spectral characteristics of spontaneous EEG in mild cognitive impairment (MCI) patients
SEDA ATASEVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Fizyolojiİstanbul ÜniversitesiSinir Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAŞMET AYHAN HANAĞASI
- Hafif bilişsel bozukluk ve erken evre Alzheimer tipi demans hastalarında yönetici işlevler ve ileriye dönük bellek performanslarının incelenmesi
Investigating executive functions and prospective memory performances in patients with mild cognitive impairment and early stage Alzheimer's-type of dementia
SENANUR ŞAT
- Alzheimer hastalığı, hafif bilişsel bozukluk ve sağlıklı kontrollerde ayırıcı tanıda otonom sinir sistemi değerlendirmesi: Nöropsikiyatrik testler, elektromiyografi bulguları ve klinik sonuçların entegre edilmiş analizi
Autonomic nervous system evaluation in the differential diagnosis of alzheimer's disease, mild cognitive impairment, and healthy controls: An integrated analysis of neuropsychiatric tests, electromyography findings, and clinical outcomes
TALHA YAMAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NörolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜRDAL ORHAN
DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN BAYINDIR
- Amnestik tip hafif kognitif bozuklukta zihin kuramı
The theory of mind in amnestic type mild cognitive impairment
FERDANE ÖZLEM AKARSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
NörolojiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALTAN EŞSİZOĞLU
- Functions of autobiographical remembering and its relation to affective neuroscience personality traits in healthy and pathological aging
Sağlıklı ve patolojik yaşlanmada otobiyografik bellek işlevleri ve afektif sinirbilim kişilik özellikleri ile ilişkisi
MERVE MUTAFOĞLU SARIBAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
PsikolojiYeditepe ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EZGİ SONCU BÜYÜKİŞCAN