Siyer-i Veysî'nin kaynakları, kurgusu ve belâgat özellikleri bakımından tahlili
Analysis of Siyer-i Veysî's terms of sources, editing and rhetoric characteristics
- Tez No: 927134
- Danışmanlar: PROF. DR. NURAN ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Veysî, Dürretü't-tâc, siyer, belâgat, nesir, Veysî, Dürretü't-tâc, sirah, eloquence, prose
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Siyer, Hz. Peygamber'in hayatı, onun hayatını konu edinen bilim dalı ve bu dalda yazılan eserler için terim olarak kullanılmıştır. Türk edebiyatında Siyer türünde eserler daha çok Arapça ve Farsça'dan tercüme yoluyla meydana getirilmiştir. Çalışmamızın konusu olan Dürretü't-tâc fî sîreti sâhibi'l-mi'râc ilk Türkçe telif siyer kitabı olarak kabul edilmektedir. Dört bölümden oluşan çalışmamızın giriş bölümünde araştırmanın konusu, kapsamı, önemi, amacı, yöntemi ve sınırlılıklarına ve ve Klasik Türk Edebiyatında nesir ve belâgat geleneği ile siyer konulu eserlere değinilmiştir. İkinci bölümde Veysî'nin hayatı, edebî ve ilmî kişiliği ve eserleri hakkında bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde eserin muhtevâsı işlenmiş, dil ve üslûp özellikleri incelenmiş, eserin yazımında istifade edilen kaynaklar ve metindeki âyet, hadis, şiir, hikâye, siyer, tefsir alıntıları tespit edilmiş, eserin anlatım tarzı ve kurgusunu oluşturan unsurlar belirlenmeye çalışılmıştır. Dördüncü ve son bölümde de çalışmanın değerlendirilmesiyle elde edilen sonuçlar ve kaynakça bulunmaktadır. Bu çalışmayla pek çok kaynakta inşâ denildiğinde ilk önce zikredilen Siyer-i Veysî'nin edebî özelliklerinin belirlenerek muhtevasının tanıtılması amaçlanmıştır. Bu tanıtım ile nesir geleneğimizin önemli bir metninin ve dinî edebiyatın önde gelen eserlerinden birinin özelliklerini göstererek sonraki çalışmalarda faydalanılacak bir metin ortaya konulması hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
The term“biography”refers to the life of the Prophet Muhammad, the field of study dedicated to his life, and the works written in this genre. In Turkish literature, works in the biography genre have predominantly been created through translations from Arabic and Persian. The subject of this study, Dürretü't-tâc fî sûreti sâhibi'l-mi'râc, is recognized as the first original Turkish biography in this field. This study consists of four main sections. The introduction outlines the scope, importance, purpose, methodology, and limitations of the research. It also provides an overview of the tradition of prose and rhetoric in Classical Turkish Literature, with a focus on works related to the biography genre. The second section examines the life, literary and scholarly personality, and works of Veysî. The third section analyzes the content of Dürretü't-tâc, its language, and stylistic features. It also identifies the sources referenced in the text, such as verses, hadiths, poems, stories, and tafsir citations, and explores the elements shaping the narrative style and plot. The fourth and final section evaluates the study's findings and concludes with a bibliography.This study aims to highlight the literary features of Siyer-i Veysî, often cited as a foundational text in many sources, by introducing its content and emphasizing its literary value. The analysis positions the text as a significant work within the prose tradition and as one of the leading examples of religious literature in Classical Turkish Literature.
Benzer Tezler
- Nâbî'nin Siyer-i Veysî'ye yazdığı zeyiller(İnceleme-metin)
Başlık çevirisi yok
ABDULSAMET ÖZMEN
Doktora
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıDicle ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İDRİS KADIOĞLU
- Çağdaş Türk edebiyatında ütopya
Başlık çevirisi yok
NURETTİN ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Türk Dili ve Edebiyatıİnönü ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CAHİT KAVCAR
- İzmir'de bazı yolların kapatılarak yaya bölgeleri oluşturma da kent peyzajını geliştirme açısından yeniden planlanması üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
BAHAR TÜRKYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Şehircilik ve Bölge PlanlamaEge ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Landsat uydusu aracılığı ile elde edilen görüntülerin sınıflandırılmaları ve bunlara ilişkin bilgisayar programlarının hazırlanması
Başlık çevirisi yok
G. FERZAN KÜÇÜKA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİS PÜSKÜLCÜ
- Çocuklarda akut stres hiperglisemisinde hormonal değişikliklerin ve kısa süreli prognozun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
AYGÜN DİNDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜNÖZ