Geri Dön

Kök hücre nakli yapılan hastalarda graft versus host hastalığının gelişiminin öngörüsünde klinik karar destek sistemlerinin kullanımı: Bir nomogram geliştirilmesi

Utilizing clinical decision support systems to predict graft-versus-host disease in patients undergoing allogeneic hematopoietic stem cell transplantation: Development of a nomogram

PDF İndir

  1. Tez No: 927985
  2. Yazar: ASLI ÇİFTCİ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ECE UĞURLUOĞLU ALDOĞAN, PROF. DR. SELAMİ KOÇAK TOPRAK
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sağlık Kurumları Yönetimi, Health Care Management
  6. Anahtar Kelimeler: Sağlık teknolojileri, klinik karar destek sistemi, sağlık kurumları yönetimi, dijitalleşme, veri, karar verme, Healthcare technologies, clinical decision support systems, healthcare management, digitalization, data, decision-making
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Sağlık hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde yönetilmesi, sınırlı kaynakların en uygun biçimde kullanılmasını sağlamaktadır. Bu açıdan değerlendirildiğinde, geliştirilen modellerin sağlık yöneticilerine stratejik karar alma süreçlerinde bilimsel bir temel oluşturması ve böylece sağlık sistemlerinin performansına katkı sağlaması beklenmektedir. Ayrıca demografik yapıdaki değişiklikler, özellikle yaşlanan nüfus ve artan kronik hastalıklar, sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini tehdit eden önemli faktörler olup, birden fazla hastalığın bir arada bulunması, tedavi süreçlerini daha da karmaşık hale getirmektedir. Güncel teknolojilerin diğer sektörlerde olduğu gibi sunulan hizmeti iyileştirmesi beklenmekle birlikte, sağlık sektöründe kullanılabilmesi için kanıta ihtiyaç duyulmakta ve güncel teknolojilerin sağlık alanında kullanımına yönelik çalışmalar önem kazanmaktadır. Sağlık yönetimi alanının farklı alanlarda gelişen değişiklikleri kavrama ve kendi alanına uyarlama becerisi geliştikçe, sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğinin devam edeceği düşünülmektedir. Bu bağlamı ile çalışmada allojenik hematopoietik kök hücre nakli yapılan hastalarda akut GVHH geçirme olasılığının öngörülmesi için görsel bir araç geliştirilmesi ve bu görsel araca yönelik hekim görüşlerinin alınması amaçlanmıştır. Araştırmaya 2012-2022 yılları arasında yatarak ve ayaktan tedavi gören, 18 yaş üzerinde, en az üç ay önce allojenik hematopoetik kök hücre nakli yapılmış olan ve kayıtlı verisi tam olan akut miyeloid lösemi, akut lenfoblastik lösemi, kemik iliği yetmezliği, lenfoma ve miyelodisplastik sendrom hastaları dahil edilmiştir. Araştırmanın yapıldığı zaman aralığında vaka ve kontrol grubunda toplam 402 hastanın verisi kullanılmıştır. Araştırmada, nicel araştırmanın nitel araştırmayı takip ettiği karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde araştırma yöntemi olarak vaka kontrol çalışması yürütülmüştür. Araştırmada tek değişkenli lojistik regresyon, çok değişkenli lojistik regresyon ve veri madenciliği yöntemlerinden; karar ağacı, rasgele orman, destek vektör makineleri, eXtreme gradient boosting uygulanmıştır. Kullanılan yöntemlerin performansı, ilgili hastalığı tahmin etme başarısı açısından karşılaştırılmıştır. En başarılı performansı gösteren yöntem sonuçları kullanılarak nomogram geliştirilmiştir. Araştırmanın nitel bölümünde, içerik analizi kullanılarak, geliştirilen nomogram hakkında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Hematoloji Bilim Dalı'nda görevli dokuz hematoloji uzmanının görüşleri alınmıştır. Araştırmanın nicel ve nitel bölümlerinin birleştirilmesinde“yorumlama ve raporlama düzeyinde entegrasyon yaklaşımı”kullanılmıştır. Nicel analiz sonucu, nitel analiz yöntemleri ile açıklanmıştır. Nicel araştırma sonuçlarına göre akut graft versus host hastalığını öngörmede en başarılı performans çoklu lojistik regresyon yöntemi ile elde edilmiştir. Çoklu lojistik regresyon sonucunda; cinsiyet, alıcı yaşı, donör yaşı, alıcı yaşı ile donör yaşı etkileşimi, Anti-Timosit Globulin kullanımı, transplantasyon sonucu ve Anti-Timosit Globulin kullanımı ile transplantasyon sonucu etkileşimi anlamlı bulunmuştur. Çalışma sonucunda nomogram gibi klinik karar destek sistemlerinin tanı, prognoz ve kişiselleştirilmiş tedaviye yönelik kullanılan teknolojiler aracılığı ile daha başarılı tedavi sonuçları elde edilebileceği, hekimin tanı ile tedaviye yönelik vereceği kararlarda etkili olduğu ve hasta güvenliği açısından kanıta dayalı karar vermenin önemi ortaya konulmuştur.

Özet (Çeviri)

Effective and efficient management of healthcare services ensures the judicious allocation of limited resources. From this vantage point, the construction of robust predictive models is anticipated to furnish healthcare administrators with a scientific foundation for strategic decision-making, thereby enhancing overall health system performance. Additionally, shifting demographic trends—most notably aging populations and the concomitant rise in chronic diseases—pose salient challenges to the sustainability of healthcare services, particularly as multimorbidity complicates therapeutic pathways. Although emerging technologies are presumed to optimize healthcare delivery (as evidenced in other sectors), evidence-based evaluations remain imperative to validate their efficacy within clinical practice, thereby highlighting the significance of empirical investigations. As the field of healthcare management advances its capacity to integrate and adapt diverse innovations, it is surmised that the long-term viability of healthcare services will be safeguarded. Against this backdrop, the present study aimed to develop a visual tool (nomogram) to estimate the likelihood of acute graft-versus-host disease in patients who have undergone allogeneic hematopoietic stem cell transplantation, and to elicit clinicians' perspectives on this tool. The study population comprised adult patients (≥ 18 years) who had undergone an allogeneic hematopoietic stem cell transplantation at least three months prior, received inpatient or outpatient care between 2012 and 2022, and were diagnosed with acute myeloid leukemia, acute lymphoblastic leukemia, bone marrow failure, lymphoma, or myelodysplastic syndrome. A total of 402 individuals, encompassing both case and control groups, were included, with complete medical records available for all. This investigation employed a mixed-methods approach, wherein the quantitative component preceded a qualitative exploration. For the quantitative phase, a case-control design was implemented. Statistical analyses encompassed univariate and multivariate logistic regression, in addition to data mining techniques decision tree, random forest, support vector machines, and extreme gradient boosting, whose performances were compared in predicting acut graft-versus-host disease. The method yielding the highest predictive accuracy informed the development of a nomogram. During the qualitative phase, hematology specialists from the Department of Internal Medicine, Division of Hematology, at Ankara University Faculty of Medicine were interviewed, and their insights regarding the nomogram were examined using content analysis. The quantitative and qualitative findings were subsequently integrated using the“interpretation and reporting integration approach.”The quantitative results were further elucidated through qualitative data analysis. The highest performance in predicting acut graft-versus-host disease was achieved via multivariate logistic regression. Notably, gender, recipient age, donor age, the interaction between recipient and donor ages, anti-thymocyte globulin use, transplant outcome, and the interaction between anti-thymocyte globulin use and transplant outcome were identified as statistically significant predictors. This study underscores that clinical decision support systems exemplified here by a nomogram can enhance diagnosis, prognosis, and personalized treatment strategies, thereby promoting superior therapeutic outcomes. Furthermore, the findings highlight the utility of such tools in guiding clinicians' diagnostic and treatment decisions, while emphasizing the critical role of evidence-based practice in safeguarding patient safety.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    267515

    Kemik iliği nakli yapılan pediatrik hastalarda nakil öncesi ve nakil sonrası serum Hepsidin, İnterlökin-6 ve Tümör Nekroz Faktör-Alfa düzeylerinin enfeksiyonla ilişkisinin belirlenmesi

    Definition of relationship between infection and, pre- and post-transplantation levels of serum Hepcidin, IL-6 and TNF-Alpha levels of pediatric patients subject to bone marrow transplantation

    MERAL AKBIYIK DİNÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    BiyokimyaMarmara Üniversitesi

    Biyokimya Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. BAHAR GÖKER

  2. Tez No

    359179

    Hematopoietik kök hücre transplantasyonu yapılan erişkin hastalarda erken dönemde saptanan sitokin düzeyleri ile hastalığın klinik seyri arasındaki ilişkinin araştırılması

    Investigation of relationship between early cytokine levels and clinical course of disease in adult patients after hematopoietic stem cell transplantation

    GÜL ÖZDEMİR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    MikrobiyolojiGaziantep Üniversitesi

    Temel Tıp Bilimleri Bölümü

    PROF. DR. AYŞEN BAYRAM

  3. Tez No

    574587

    Hematopoetik kök hücre transplantasyonu yapılan hastalarda CMV viremisi/reaktivasyonu ile invaziv fungal enfeksiyon ilişkisinin retrospektif olarak değerlendirilmesi

    Retrospective evaluation of the relationship of CMV viremia/reactivation and invasive fungal infection in patients with hematopoietic stem cell transplantation

    HASRET ERKMEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıEge Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SAVAŞ KANSOY

  4. Tez No

    623154

    Kemik iliği transplantasyonu yapilan hastalarda CMV enfeksi̇yonunun sıklığı, kliniği, risk faktörleri, tedavisi ve izleminin değerlendirilmesi

    Evaluation of frequency, clinic, risk factors, treatment and monitoring of CMV infection in patients with bone marrow transplantation

    LALE GÖKPINAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDokuz Eylül Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. HALE ÖREN

  5. Tez No

    625540

    Allojeneik hematopoietik kök hücre nakli yapılan hastalarda akut graft versus host hastalığı ve kronik graft versus host hastalığı'nın retrospektif değerlendirilmesi

    Retrospective evaluation of acute graft versus host disease and chronic graft versus host disease in patients with allogeneic hematopoietic stem cell transplantation

    OKAN FIRAT O

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HematolojiAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Kök Hücre Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KEMAL ERGİN

Geri Dön