İnsan hakları temelli yaklaşım çerçevesinde yapay zekâ teknolojilerinde kişisel verilerin korunması
The protection of personal data in artificial intelligence technologies within the framework of human rights-based approach
- Tez No: 928847
- Danışmanlar: PROF. DR. SABAHATTİN NAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapay zekâ (YZ) sistemlerinde kişisel veri işleme faaliyetleri, mahremiyet/gizlilik dahil olmak üzere insan hakları üzerinde birçok olumsuz etki oluşturmaktadır. Özel hayata saygı hakkı başta olmak üzere temel hak ve özgürlüklerin korunmasında ana güvence, kişisel verilerin korunması hakkıdır. YZ sistemlerinde sağlam, doğru ve tutarlı bir veri stratejisi izlenmesi için YZ sistemlerinin yapısı ve çalışma mekanizması, uygulama ve sınırlamaları hakkında sistemli ve kapsamlı bir anlayış inşa edilmesi gerekmektedir. Yeni ve özgün hukuki sorunların çözümü için yerel veri koruma rejimi ve ilgili politikaların sağlam ve tutarlı bir temel hak anlayışına dayanması ve kişisel verilerin korunması hakkının normatif çerçevesinin anayasal temel hak kuramına uygun olarak doğru yorumlanması gerekmektedir. YZ ile verinin sıkı bağlantısı ve karşılıklı doğrudan etkileri nedeniyle veri koruma rejimi, tamamlayıcı nitelikteki YZ yönetişimiyle birlikte değerlendirilmektedir. Çalışmamızda, uluslararası kurumların yaklaşımı ve küresel olarak öne çıkan AB, ABD, Birleşik Krallık, Singapur ve Çin hukuk sistemleri gözetilerek karşılaştırmalı hukuk yöntemiyle veri işleme ilkeleri, şartları, tarafların hak ve yükümlülükleri, şeffaflık ve hesap verilebilirlik mekanizmaları, teknolojik araçlar dahil olmak üzere çeşitli veri koruma yaklaşım ve araçları incelenmekte ve özel hukuk, vergi ve rekabet hukuku perspektifinden yaklaşımlara da kısmen yer verilmektedir. Bu çerçevede, ülkeler arası egemenlik meselesi anlamına gelen veri ve teknoloji yarışında bilinçli hukuki politika tercihleriyle nasıl bir denge gözetileceği incelenmektedir.
Özet (Çeviri)
The processing of personal data in artificial intelligence (AI) systems raises significant concerns regarding human rights, particularly the right to privacy. The right to personal data protection serves as the primary safeguard for protecting fundamental rights and freedoms. This study emphasizes the need for a robust, coherent and consistent data strategy in AI systems, which requires a systematic understanding of their structure, mechanisms, applications, and limitations. It argues that addressing emerging legal challenges necessitates grounding policies in a solid framework of fundamental rights, with particular attention to the constitutional theories of personal data protection. Given the reciprocal relationship between AI and data, the study underscores the importance of integrating data protection regimes with complementary AI governance frameworks. Using comparative law methodology, this study examines principles relating to processing of personal data, legal grounds, legal rights and obligations, transparency and accountability mechanisms and various data protection strategies and tools, including technological solutions, considering the legal systems of the European Union, the United States, the United Kingdom, Singapore, and China. It also briefly addresses solutions from private law, tax law, and competition law. In this context, the study discusses how a balanced legal approach can be achieved in the global competition for data and technology, framed as a matter of national sovereignty.
Benzer Tezler
- İzmir'de Mustafa Kemal Bulvarı'nın peyzaj mimarlığı açısından etüdü ve peyzaj projesi
Başlık çevirisi yok
ENGİN ALPARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Peyzaj MimarlığıEge ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÜMİT ERDEM
- Çukurova bölgesinde biyoklimatik veriler kullanılarak açık ve yeşil alan sistemlerinin belirlenmesi ilkeleri üzerinde bir araştırma
A research on the determination of the principles in open and green spaces systems by using the bioclimatic data in Çukurova region
MEHMET FARUK ALTUNKASA
Doktora
Türkçe
1987
Çevre MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDOĞAN GÜLTEKİN
- Konut bölgelerinde parsel düzeni uygulamasının kent topraklarının rasyonel kullanımı çerçevesinde mimari açıdan değerlendirilmesi
An Architeet's Criticism of the Currently Practised method of plot formation in residential areas from the point of View of rational utilization of urban deatories
SUZAN ESİRGEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUR ERKMAN
- Ankara-Kızılcahamam karayolunda meydana gelen trafik kazalarında insan faktörü
Başlık çevirisi yok
CELAL AKBULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
UlaşımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. RIDVAN EGE