Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda Gince Intellıgent Game (GİG) programının fiziksel aktivite kapasitesi ve kognitif gelişim üzerine etkilerinin incelenmesi
Examining the effects of the Gince Intelligent Game (GIG) program on physical activity capacity and cognitive development in children with attention deficit hyperactivity disorder
- Tez No: 929336
- Danışmanlar: PROF. DR. GONCA İNCE
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu, Neurobilişsel işlevler, Attention deficit disorder with hyperactivity, Neurocognitive functions
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Spor Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın amacı, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) olan bireylerin fiziksel aktivite kapasitesi kazanımları ile kognitif gelişimi artırmak için bilimsel temelli, yenilikçi ve sistematik egzersiz programları kullanarak, DEHB olan bireyler üzerindeki etkilerini değerlendirmek ve birbiriyle karşılaştırmaktır. Araştırma, kontrollü deneysel bir tasarımla ön/son test kontrol gruplu seçkisiz yöntem ve ölçüt örnekleme yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Adana'nın Kozan ilçesindeki Milli Eğitim okullarında, DEHB'ye eşlik eden başka bir engeli olmayan ve ebeveynlerinden katılım izni alınmış 16 DEHB olan birey (6 kız, 10 erkek) ve 16 Kontrol grubu oluşturmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması (9,5±1,0), boy ortalaması (139,42±6,4) ve vücut ağırlığı ortalaması (35,8±9,6)'dır. Katılımcılar, DEHB GİG Grubu, DEHB Kontrol Grubu (KG), Tipik Gelişim Gösteren (TGG) GİG grubu ve TGG (KG) olmak üzere dört gruba ayrılmıştır. DEHB ve TGG grupları 8 hafta boyunca, haftada 3 gün ve günde 45 dakika egzersiz programlarına katılmıştır. Çalışma öncesi ve sonrası Conners Ebeveyn Ölçeği (CEÖ), Yürütücü İşlevler Aktiviteler Rutinler Ölçeği (YİARÖ) FAS testi ve Stroop Color Testi ile değerlendirmeler yapılmıştır. Egzersiz programlarına katılan DEHB ve TGG gruplarının ön-son test farklarının karşılaştırılması sonucunda; görsel odaklanma becerilerinde ve fiziksel aktivite kapasitelerinde KG'ye göre istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). GİG uygulanan TGG'lerde, odaklanma ve dikkat becerilerinde KG'ye göre daha fazla gelişim göstermiştir. GİG uygulanan TGG'lerde yönetici fonksiyonel becerilerde olumlu yönde artış göstermiştir. Sonuç olarak, çalışmada kullanılan GİG egzersiz programının DEHB olan bireylerin dikkat becerilerinde gelişim sağladığı ve diğer gelişim çağındaki bireyler için yönetici işlevsel becerilerde avantaj sunduğu alanlar tespit edilmiştir. Bu bulgular, bireysel ihtiyaçlara uygun egzersiz programlarının tasarlanması için bilimsel bir temel oluşturabilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate and compare the effects of scientifically based, innovative, and systematic exercise programs on physical activity capacity and cognitive development in individuals with Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD). The study was conducted using a controlled experimental design with a pre/post-test control group and criterion sampling. The sample included 16 individuals with ADHD (6 girls, 10 boys) and 16 typically developing (TD) controls from public schools in Kozan, Adana. Participants had no additional disabilities and parental consent was obtained. Their mean age was 9.5±1.0 years, mean height 139.42±6.4 cm, and mean weight 35.8±9.6 kg. They were divided into four groups: ADHD Exercise Group (EG), ADHD Control Group (CG), TD Exercise Group (EG), and TD Control Group (CG). The ADHD and TD exercise groups participated in an 8-week program, three times per week for 45 minutes per session. Assessments included the Conners Parent Rating Scale (CPRS), Executive Function Activities Routine Scale (EFARS), FAS Test, and Stroop Color Test. Pre- and post-test comparisons showed significant improvements in visual attention and physical activity in exercise groups compared to controls (p<0.05). TD individuals in the exercise group had greater improvements in attention and executive functions than controls. In conclusion, the exercise program enhanced attention in ADHD individuals and improved executive functions in TD children. These findings support the development of tailored exercise programs based on individual needs
Benzer Tezler
- Gince zumba ve square stepping egzersizlerinin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocukların motor ve bilişsel fonksiyonları üzerine etkisi
The effects of gince zumba and square stepping exercises on the motor and cognitive functions of children with attention deficit/hyperactivity disorder
CEYLAN EKERER
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan 6-8 ve 10-12 yaşlarındaki çocuklarda metilfenidat tedavisinin uyku yapısı üzerine etkisi: polisomnografik araştırma
Effect of methylphenidate on sleep architecture in children aged 6-8 and 10-12 years with attention deficit hyperactvity disorder: polysomnographic investigation
NURCİHAN KİRİŞ
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda farklı oral hijyen eğitim tekniklerinin etkinliğinin karşılaştırılması
Comparison of different oral hygiene methods on children with attention deficit and hiper activity disorder
CEM TÜRKYILMAZ
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda katekol-o-metiltransferaz gen polimorfizminin araştırılması
Investigation of catechol-o-methylthransferase polymorphism in children with attention deficit and hyperactivity disorder
TUĞBA GÜRSOY
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda çölyak hastalığı sıklığı
The prevalence of celiac disease in children with attention deficit hyperactivity disorder
ÖZGÜ SUNA CELİLOĞLU