Geri Dön

Multipl Skleroz Tanılı Hastalarda Konuşma Becerilerinin Kognitif Fonksiyonlara Etkisinin Değerlendirilmesi

Evaluation of the Effect of Language Skills on Cognitive Functions in Patients with Multiple Sclerosis

  1. Tez No: 929749
  2. Yazar: ÖZGE KAFALI NOKAY
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET KASIM KILIÇ, PROF. DR. BANU ÖZEN BARUT
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Nöroloji, Neurology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Hamidiye Uluslararası Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Nöroloji Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: MS'de fiziki özürlülük başlamadan çok önce kognitif bozukluklar görülebilmektedir. Hastaların özürlülük gidişatını öngörmek ve yaşam standardını arttırmak için kognitif bozuklukların erken tespiti önem arz etmektedir. Lisan bozukluklarının da kognitif bozukluklara eşlik edebildiği gösterilmiştir. Bu çalışmada MS hastalarında lisan becerilerinin kognitif fonksiyonlara etkisinin araştırılması ve bölgesel beyin hacimleriyle ilişkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi Multipl Skleroz Polikliniğinden takipli 50 MS hastası ve 30 sağlıklı kontrol grubundan oluşmaktaydı. Çalışma dizaynı retrospektif ve kesitseldi. Hastaların demografik özellikleri kaydedildi, fiziki özürlülük düzeyi Genişletilmiş Özürlülük Durum Ölçeği (EDSS) puanları ile hesaplandı. Tüm hasta ve kontrol grubundakilere Gülhane Afazi Testi, Boston Adlandırma Testi, Brief International Cognitive Assessment for MS (BICAMS) Testi, Beck Depresyon ve Anksiyete Testi, Mini Mental Test, Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği Testi, 25 Adım Yürüme Testi, Dokuz Delikli Tahta Çivi Testi, Yorgunluk Şiddet Ölçeği Testi, Edinburgh El Tercihi Envanteri uygulandı. Hasta ve kontrol gruplarının çekilen beyin MR görüntülemelerinde cm³ cinsinden total, sağ ve sol Hipokampüs hacmi; total, sağ ve sol Talamus hacmi; İnferior frontal girus'un total orbital, operkular, triangular hacimleri, sağ ve sol orbital hacim, sağ ve sol operkular hacim, sağ ve sol triangular hacim, sağ ve sol operkular+triangular hacim; total, sağ ve sol Presantral girus hacmi; total, sağ ve sol Presantral girus medial segment hacmi; total, sağ ve sol Superior temporal girus hacmi analizleri yapıldı. Hasta grubunda T1 lezyon sayısı, total ve bölgesel T2 lezyon sayıları ölçüldü. Her iki gruptaki afazi ve kognitif test parametrelerinin korelasyon analizleri ve lineer regresyon analizleri yapıldı. Bulgular: Yapılan değerlendirmelerde hastalarda BAT ve GAT ile SDMT, BVMT-R, CVLT-II, MMT ve MoCA arasındaki korelasyon incelenmiştir. BAT ile SDMT (p=0,013), BVMT-R (p=0,040), CVLT-II (p=0,003), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001) arasında ve GAT ile SDMT (p=<0,001), BVMT-R (p=<0,001), CVLT-II (p=0,006), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001) arasında aynı yönlü korelasyon bulunmuştur. EDSS ≤5,5 hastalarda da BAT ile SDMT (p=0,001), BVMT-R (p=0,005), CVLT- II (p=0,006), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001) arasında aynı yönlü korelasyon bulunmuştur. GAT ile de SDMT (p=0,003), BVMT-R (p=0,002), CVLT- II (p=0,039), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001) arasında aynı yönlü korelasyon tespit edilmiştir. EDSS ≤5,5 ve >5,5 grupları arasında yapılan kıyaslamada BAT ve GAT arasında anlamlı farklılık çıkmamış olup EDSS ≤5,5 olanların SDMT değeri >5,5 olanlara göre daha yüksektir (p=0,009). Hastalık seyir tiplerine göre yapılan incelemelerde RRMS hastalarında BAT ile SDMT (p=0,032), MMT (p=0,002) ve MoCA (p=<0,001) arasında aynı yönlü korelasyon tespit edilmiştir. GAT ile SDMT (p=0,019), BVMT-R (p=0,001), MMT (p=0,001) ve MoCA (p=<0,001) arasında da aynı yönlü korelasyon bulunmuştur. Progresif MS hastalarında BAT ile CVLT-II (p=0,021), MMT (p=0,011) ve MoCA (p=0,003) arasında aynı yönlü korelasyon bulunmuştur. GAT ile SDMT (p=0,003), CVLT-II (p=0,047), MMT (p=0,019) ve MoCA (p=<0,001) arasında da aynı yönlü korelasyon tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizlerinde GAT değerindeki bir birimlik artış, SDMT değerini 4,538 birim, BVMT-R değerini 0,647 birim, CVLT-II değerini 3,120 birim, MMT değerini 1,182 birim ve MoCA değerini 2,074 birim artırmaktadır. BAT değerindeki bir birimlik artış, SDMT değerini 2,392 birim, BVMT-R değerini 0,295 birim, CVLT-II değerini 1,741 birim, MMT değerini 0,643 birim ve MoCA değerini 1,158 birim artırmaktadır. Yapılan kraniyal MRG incelemelerinde T1 lezyon sayısı ile GAT (p=0,016), SDMT (p=0,005), BVMT-R (p=0,021) ve MoCA (p=0,009) arasında ters yönlü korelasyon bulunmuştur. T2 lezyon sayısı ile SDMT (p=0,008) ve BVMT-R (p=0,008) arasında da ters yönlü korelasyon vardır. Bölgesel beyin hacimlerine göre yapılan kıyaslamalarda SDMT ile Presantral girus medial segment total hacmi (cm³) (p=0,004), sağ Presantral girus medial segment hacmi (cm³) (p=0,019) ve sol Presantral girus medial segment hacmi (cm³) (p=0,047) arasında aynı yönlü korelasyon vardır. BVMT-R ile Presantral girus medial segment total hacmi (cm³) (p=0,023) ve sol Presantral girus medial segment hacmi (cm³) (p=0,040) arasında aynı yönlü korelasyon vardır. CVLT-II ile sol Talamus hacmi (cm³) (p=0,035) arasında ters yönlü korelasyon vardır. Yapılan regresyon analizlerinde hastalarda Presantral girus medial segment toplam hacmi (cm³) değerindeki bir birimlik artış, SDMT değerini 0,008 birim artırmaktadır. Sağ Presantral girus medial segment hacmi (cm³) ve sol Presantral girus medial segment hacmi (cm³) değerlerinin etkisinde anlamlı p değeri saptanmamıştır. BVMT-R ve CVLT-II değerine etki incelendiğinde anlamlı p değeri yoktur. Sonuç: MS hastalarında lisan becerilerinin kognitif fonksiyonlara etkisinin incelendiği çalışmamızda BAT ve GAT tüm kognitif parametrelerle aynı yönlü korelasyon göstermiştir ve aynı ilişkinin özürlülüğü düşük hastalarda da devam ettiği izlenmiştir. Özürlülüğü düşük ve yüksek hasta grubu karşılıklı kıyaslanmış, afazi testleri arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır. Ortalama yaş arttıkça afazi testleri ile daha fazla sayıda kognitif parametre arasında anlamlı korelasyon izlenmiştir. Afazi testlerinin kognitif testleri anlamlı olarak pozitif yönde etkilediği gösterilmiştir. Hastalarda T2 lezyon sayısı ile afazi testleri arasında ilişki saptanmazken T1 lezyon sayısı ile ters yönlü bir ilişki bulunmuştur. Hasta grupta afazi testleri ile bölgesel beyin hacimleri arasında anlamlı ilişki izlenmemiştir. Bölgesel beyin hacimlerinin afazi testleri üzerine bir etkisi gösterilememiş olup anlamlı olarak yalnızca Presantral girus medial segment total hacminin (cm³) bilgi işlem hızını pozitif yönde etkilediği gösterilmiştir. Elde edilen bulgular MS hastalarındaki kognitif değerlendirmelerde lisan becerilerinin anlamlı etkisini göstermekte olup klinik açıdan bu testlerin önemini vurgulamaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: Cognitive disorders can be seen long before physical disability begins in multiple sclerosis (MS). Early diagnosis of cognitive disorders is important to predict the course of disability and to increase the standard of living of patients. It has been demonstrated that cognitive disorders can also be accompanied by language disorders. This study aims to investigate the effect of language skills on cognitive functions in MS patients and to reveal their relationship with regional brain volumes. Material and Method: The study consisted of 50 MS patients and 30 individuals from a healthy control group, who were being followed up at the Multiple Sclerosis Polyclinics of Kartal Dr. Lütfi Kırdar City Hospital. The design of the study was retrospective and cross-sectional. Demographic characteristics of the patients were recorded, and their physical disability levels were calculated by using the Expanded Disability Status Scale (EDSS) scores. All patients and the individuals in the control group were administered the Gülhane Aphasia Test, Boston Naming Test, Brief International Cognitive Assessment for MS (BICAMS) Test, Beck Depression and Anxiety Test, Mini Mental State Examination, Montreal Cognitive Assessment Scale, 25-Foot Walk Test, Nine-Hole Peg Test, Fatigue Severity Scale, Edinburgh Handedness Inventory. Brain MRI imaging of both groups was analyzed to determine total, right and left hippocampal volumes; total, right and left thalamic volumes; total orbital, opercular and triangular volumes of the inferior frontal gyrus; right and left orbital volumes; right and left opercular volumes; right and left triangular volumes; right and left opercular + triangular volumes; total, right and left precentral gyrus volumes; total, right and left medial segment volumes of the precentral gyrus; and total, right and left superior temporal gyrus volumes in cubic centimeters. In the patients group, the number of T1 lesions and the total and regional number of T2 lesions were measured. Correlation analyses and linear regression analyses were performed for aphasia and cognitive test parameters in the both groups. Results: In the evaluations conducted, the correlation between BAT and GAT with SDMT, BVMT-R, CVLT-II, MMSE, and MoCA in patients was examined. A positive correlation was found between BAT and SDMT (p=0,013), BVMT-R (p=0,040), CVLT-II (p=0,003), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001) and between GAT and SDMT (p=<0,001), BVMT-R (p=<0,001), CVLT-II (p=0,006), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001). In the patients with EDSS ≤5.5; a positive correlation was found between BAT and SDMT (p=0,001), BVMT-R (p=0,005), CVLT-II (p=0,006), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001). A positive correlation was found between GAT and SDMT (p=0,003), BVMT-R (p=0,002), CVLT-II (p=0,039), MMT (p=<0,001), MoCA (p=<0,001). In the comparison made between the groups with EDSS ≤5.5 and >5.5, no significant difference was found between BAT and GAT, and SDMT values of those with EDSS ≤5.5 were higher than those with >5.5 (p=0,009). In the examinations made according to disease course types, a positive correlation was found between BAT and SDMT (p=0,032), MMT (p=0,002) and MoCA (p=<0,001) in RRMS patients. A positive correlation was found between GAT and SDMT (p=0,019), BVMT-R (p=0,001), MMT (p=0,001) and MoCA (p=<0,001). In the progressive MS patients, a positive correlation was found between BAT and CVLT-II (p=0,021), MMT (p=0,011) and MoCA (p=0,003). A positive correlation was found between GAT and SDMT (p=0,003), CVLT-II (p=0,047), MMT (p=0,019) and MoCA (p=<0,001). In the regression analyses, a one-unit increase in the GAT value increases the SDMT value by 4,538 units, the BVMT-R value by 0,647 units, the CVLT-II value by 3,120 units, the MMT value by 1,182 units and the MoCA value by 2,074 units. A one-unit increase in the BAT value increases the SDMT value by 2,392 units, the BVMT-R value by 0,295 units, the CVLT-II value by 1,741 units, the MMT value by 0,643 units and the MoCA value by 1,158 units. In the cranial MRI examinations, an inverse correlation was found between the number of T1 lesions and GAT (p=0,016), SDMT (p=0,005), BVMT-R (p=0,021) and MoCA (p=0,009). There is also an inverse correlation between the number of T2 lesions and SDMT (p=0,008) and BVMT-R (p=0,008). In the comparisons made according to regional brain volumes, there is a positive correlation between SDMT and total volume of Precentral gyrus medial segment (cm³) (p=0,004), volume of the right Precentral gyrus medial segment (cm³) (p=0,019) and volume of the left Precentral gyrus medial segment (cm³) (p=0,047). There is a positive correlation between BVMT-R and the total volume of Precentral gyrus medial segment (cm³) (p=0,023) and volume of the left Precentral gyrus medial segment (cm³) (p=0,040). There is an inverse correlation between CVLT-II and volume of the left Thalamus (cm³) (p=0,035). In the regression analyses, a one-unit increase in the total volume (cm³) of the Precentral gyrus medial segment in the patients increases the SDMT value by 0,008 units. No significant p-value was found in terms of the effect of the right Precentral gyrus medial segment volume (cm³) and the left Precentral gyrus medial segment volume (cm³). When the effect on the BVMT-R and CVLT-II values was examined, there was no significant p-value. Conclusion: In our study examining the effect of language skills on cognitive functions in MS patients, BAT and GAT demonstrated a positive correlation with all cognitive parameters, and it was observed that the same relationship continues in the patients with low disability. The patient groups with low and high disability were compared, and no significant difference was found between aphasia tests. As the mean age increased, a significant correlation was observed between the aphasia tests and a higher number of cognitive parameters. It was shown that aphasia tests significantly affected cognitive tests positively. While no relationship was found in the patients between the number of T2 lesions and aphasia tests, an inverse relationship was found with the number of T1 lesions. No significant relationship was observed in the patients group between the aphasia tests and regional brain volumes. Any effect of regional brain volumes on the aphasia tests could not be shown, but it was only shown that the total volume (cm³) of the precentral gyrus medial segment positively affected information processing speed. The findings show the significant effect of language skills in cognitive assessments in MS patients, and emphasize the clinical importance of these tests.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    260832

    Multiple skleroz`da odyo ? vestibüler bulguların değerlendirilmesi

    Audio vestibuler evaluation in Multiple skleroz patients

    NEDİM UĞUR KAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Kulak Burun ve BoğazGazi Üniversitesi

    Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SUAT ÖZBİLEN

  2. Tez No

    653342

    Multiple sklerozlu hastalarda ses ve yutma fonksiyonlarının değerlendirilmesi

    Evaluation of voice and swallowing functions in patients with multiple sclerosis

    ECE GÜNAYDIN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Kulak Burun ve BoğazEge Üniversitesi

    Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET FATİH ÖĞÜT

  3. Tez No

    536500

    Multipl sklerozlu hastalarda vestibuler evoked myogenik potansiyel, video head impulse test ve görüntüleme bulgularının değerlendirilmesi

    Evaluation of vestibular evoked myogenic potential, video head impulse test and imaging findings in patients with multiple sclerosis

    ELİFE BARMAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Kulak Burun ve BoğazAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET HAKAN KORKMAZ

  4. Tez No

    813267

    Multipl sklerozlu bireyler için İletişim ve Dil Değerlendirme Ölçeği'nin (Communication and Language Assessment Questionnaire for Persons with Multiple Sclerosis-CLAMS) Türkçe versiyonunun geçerlik ve güvenirliğinin araştırılması

    Investigating the validity and reliability of the Turkish version of Communication and Language Assessment Questionnaire for Persons with Multiple Sclerosis (CLAMS)

    ÖZGE ŞAHVELİOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    NörolojiHacettepe Üniversitesi

    Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEN KÖSE

  5. Tez No

    527904

    Multipl skleroz tanılı hastalarda chitinase 3 like 1 ve chitinase 3 like 2 düzeyleri

    Başlık çevirisi yok

    BAHAR DEGİRMENCİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    NörolojiDicle Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEBAHAT TAŞDEMİR

    DOÇ. DR. İBRAHİM KAPLAN

Geri Dön