Deprem yaşayan hekimlerde travma sonrası stres bozukluğu, travma sonrası büyüme ve ilişkili faktörlerin araştırılması
Investigation of post-traumatic stress disorder, post-traumatic growth and related factors in physicians who experienced an earthquake
- Tez No: 929902
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE TUBA AKBAYRAM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Deprem, hekim, travma sonrası stres bozukluğu, travma sonrası büyüme, Earthquake, physician, post-traumatic stress disorder, post-traumatic growth
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Deprem gibi büyük travmatik olay yaşayan bireylerde travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) gibi travmanın olumsuz psikolojik etkileri görülebilir. Bununla birlikte bazı kişilerde daha güçlü hissetme, kişiler arası ilişkilerde iyileşme, hayata daha fazla değer verme gibi travma sonrası büyüme (TSB) olarak adlandırılan olumlu psikolojik değişiklikler ortaya çıkabilmektedir. Bu çalışma, 6 Şubat 2023 depremlerinden sonra hekimlerde TSSB ve TSB'nin yaygınlığını ve ilişkili faktörleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel nitelikli bu çalışmada 16.10.2023-16.11.2023 tarihleri arasında veriler araştırma görevlisi hekimlerden online anket formuyla toplandı. Anket formu hekimlerin sosyo-demografik özellikleri, travma maruziyet durumlarına ilişkin sorular ile TSSB Kontrol Listesi Ölçeği (PCL-5) ve TSB Ölçeği'ni içermektedir. Bulgular: Çalışmaya katılan 157 araştırma görevlisi hekimin yaş ortalaması 29,6±4,25 yıl olup %49'u erkekti. Hekimlerin depremler nedeniyle %2,5'inin birinci derece yakınını, %36,9'unun akrabasını, %28,7'sinin yakın arkadaşını kaybettiği saptandı. Hekimlerin yarıdan fazlası (%63,1'i hafif, %5,1'i ağır) evinin hasarlı olduğunu belirtti. Katılımcıların %7,6'sının depremler sonrası psikolojik tedavi aldığı bulundu. Hekimlerin TSSB ortalama puanı 33,8± 18,4 olup %23,6'inde TSSB belirtileri olduğu tespit edildi. Hekimlerin TSB ölçeği ortalama puanı 46,2±26,9 olarak bulundu. TSB ölçeği puan ortalaması kadınlara kıyasla erkeklerde, kronik hastalığı olmayan hekimlere kıyasla kronik hastalığı olan hekimlerde istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu. Depremlerde birinci derece yakınını kaybeden hekimlerin TSB puanları diğer hekimlere göre anlamlı düzeyde düşük bulundu (p=0,008). TSSB ve TSB ölçek puanları arasında pozitif yönlü orta düzeyde korelasyon (r=0,439, p<0,001) ilişkisi olduğu bulundu. Sonuç: Hekimlerin yaklaşık dörtte birinin TSSB belirtilerini yaşadığı, büyük bir kısmının TSB düzeyinin orta düzeyde olduğu bulunmuştur. Çalışmamızın bulguları, afet sonrası dönemlerde hekimlerin psikolojik durumlarının yakından izlenmesi ve psikolojik desteğin sağlanmasının önemini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: Individuals who have experienced a major traumatic event such as an earthquake may experience negative psychological effects of trauma such as post-traumatic stress disorder (PTSD). However, some people may experience positive psychological changes called post-traumatic growth (PTSD), such as feeling stronger, improving interpersonal relationships, and valuing life more. This study aims to determine the prevalence of PTSD and PTG in physicians and associated factors after the February 6, 2023 earthquakes. Materials and Methods: This cross-sectional study collected data from resident physicians using an online questionnaire between October 16 and November 16, 2023. The questionnaire included questions about the physicians' socio-demographic characteristics, trauma exposure, as well as the PTSD Checklist for DSM-5 (PCL-5) and the Post-Traumatic Growth Inventory. Results: The average age of 157 research assistant physicians participating in the study was 29.6±4.25 years and 49% were male. It was determined that 2.5% of physicians lost their first degree relatives, 36.9% lost their relatives and 28.7% lost their close friends due to earthquakes. More than half of the physicians (63.1% slightly, 5.1% severely) stated that their homes were damaged. It was found that 7.6% of the participants received psychological treatment after the earthquakes. The average PTSD score of the physicians was 33.8± 18.4, and 23.6% were found to have PTSD symptoms. The average score of the physicians on the TSB scale was found to be 46.2±26.9. The PTG scale mean score was found to be statistically significantly higher in men compared to women, and in physicians with chronic diseases compared to physicians without chronic diseases. The PTG scores of physicians who lost their first-degree relatives in the earthquakes were significantly lower than those of other physicians (p=0.008). It was found that there was a moderate positive correlation (r=0.439, p<0.001) between PTSD and PTG scale scores. Conclusion: It was found that approximately one quarter of the physicians experienced PTSD symptoms, and most of them had moderate PTG levels. The findings of our study show the importance of closely monitoring physicians' psychological states and providing psychological support in the post-disaster periods.
Benzer Tezler
- Acil yardım ve tedavi hastanelerinin idari mali ve teknik yönden planlaması
Başlık çevirisi yok
SERVET OKUYUCU
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
HastanelerGazi ÜniversitesiKazalarda Acil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Deprem etkisindeki yapılarda dinamik yöntemlerle üç boyutta form araştırması
Başlık çevirisi yok
MEHMET EMİN TUNA
Doktora
Türkçe
1985
İnşaat MühendisliğiGazi Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜSNÜ CAN
- Malatya Çat barajının jeolojisi ve mühendislik jeolojisi
Başlık çevirisi yok
ŞAHAP AHMET
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiUygulamalı Jeoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ MALİK GÖZÜBOL
- Perde-çerçeve sistemlerinin statik ve deprem hesabı için bir paket program
Başlık çevirisi yok
GÜLGÜN BAHADIR
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
İnşaat MühendisliğiÇukurova Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CENGİZ DÜNDAR
- Bitlis-Zağros bindirme ve kıvrımlı kuşağının sismotektonik özellikleri
Başlık çevirisi yok
HALUK EYİDOĞAN
- Merkezsel ve dışmerkezsel çapraz elemanlı çerçeve yapıların statik ve deprem yüküne göre optimum tasarımı
Optimum desing of concentrically and eccentrically braced frames under static and earthquake loading
F.GÜLTEN GÜLAY