Marulda organik gübre kullanımının tuz stresine tolerans üzerindeki etkisi
Effect of organic ferti̇li̇zer use on salt stress tolerance in lettuce
- Tez No: 931414
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞEBNEM KUŞVURAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çankırı Karatekin Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarım ve Yaşam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Marulda tuza toleransın artırılmasına yönelik olarak organik gübre uygulamalarının etkinliğinin araştırıldığı çalışmada, materyal olarak Caipira (Şakira) kıvırcık marul çeşidi (Batavia tipi) kullanılmıştır. Fideler torf:perlit karışımına dikilmiş dikim sırasında saksılara vermikompost, ahır gübresi ve humik asit uygulanmıştır. Stres bitkileri için, fide dikiminden 24 gün sonra 100 mM NaCl (tuz) dozu uygulanmıştır. Stres sonunda hasat edilen bitkiler, yeşil aksam, yaş ve kuru ağırlıkları, bitki boyu, çevre ve taç genişliği, kök boğazı çapı, yaprak alanı, toplam verim, yaprak su oransal içeriği (YOSİ), SPAD değeri, yeşil aksam Na, Cl¬¬, K ve Ca içeriği bakımından incelenmiştir. Tuz stresi bitki büyüme parametreleri, SPAD değeri, toplam verim ile YOSİ, K, Ca içeriğinde azalmaya neden olmuş; SÇKM, Na ve Cl iyon konsantrasyonu bakımından ise artış meydana gelmiştir. Buna karşın, tuz stresi ile birlikte organik gübre uygulamalarında tuz stresine oranla ortalama olarak yaş ve kuru ağırlıkta %66-102; bitki boyu ve kök çapında %4-42; bitki çevre ve taç genişliğinde %29-70; yaprak alanında %140-208, toplam verimde %40-63; YOSİ değerlerinde %35-49; K içeriğinde %24-45; Ca içeriğinde %14-59 iyileşme sağlanmıştır. Ayrıca Na iyon alımı %17-24, Cl iyon alımı %7-15 düzeyinde sınırlanmıştır. Çalışma sonucunda, organik gübre uygulamalarının tuz stresi ile ortaya çıkan zararlanmayı değişen oranlarda iyileştirdiği ve toleransı artırmada etkili olduğu, uygulamalar arasında bu olumlu etki açısından vermikompost ve ahır gübresi uygulamalarının ön plana çıktığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study investigating the effectiveness of organic fertilizer applications for increasing salt tolerance in lettuce, Caipira (Şakira) curly lettuce variety (Batavia type) was used as material. Seedlings were planted in peat:perlite mixture and vermicompost, barnyard manure and humic acid were applied to the pots during planting. For stressed plants, 100 mM NaCl (salt) dose was applied 18 days after planting the seedlings. Plants harvested at the end of stress were examined in terms of green parts, fresh and dry weights, plant height, girth and crown width, root collar diameter, leaf area, total yield, relative water content (YOSİ), SPAD value, green parts Na, Cl, K and Ca contents. Salt stress caused a decrease in plant growth parameters, SPAD value, total yield, YOSİ, K, and Ca contents; while there was an increase in TSS, Na and Cl ion concentrations. On the other hand, in organic fertilizer applications together with salt stress, on average, 66-102% improvement was achieved in fresh and dry weight; 4-42% in plant height and root diameter; 29-70% in plant circumference and crown width; 140-208% in leaf area, 40-63% in total yield; 35-49% in YOSI values; 24-45% in K content; 14-59% in Ca content compared to salt stress. In addition, Na ion uptake was limited to 17-24%, Cl ion uptake was limited to 7-15%. As a result of the study, it was determined that organic fertilizer applications improved the damage caused by salt stress at varying rates and were effective in increasing tolerance, and among the applications, vermicompost and barn manure applications came to the fore in terms of this positive effect.
Benzer Tezler
- Organik marul yetiştiriciliğinde biyogübre ve biyostimulantlar kullanılarak bitki beslemenin iyileştirilmesi ile verim ve kalitenin artırılması
Improvement of plant nutrition by using bio fertilizers and biostimulants in organic lettuce growing and increasing yield and quality
ONUR ERGÜN
Doktora
Türkçe
2023
ZiraatÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYRİYE YILDIZ DAŞGAN
- Ticari gübreye alternatif olarak kullanılan organik gübre çeşitlerinin yedikule (Lactuca sativa L. var. longifolia) ve kıvırcık (Lactuca sativa L. var. crispa) marul bitkilerinin büyümesi ve mineral madde içeriği üzerine etkileri
Effects of organic fertilizer types used as alternatives tocommercial fertilizers on the growth and mineral content of yedikule (lactuca sativa l. var. longifolia) and kivircik (lactuca sativa l. var. crispa) lettuce plants
MAHİTAP DUYGU DİKBAŞ
Doktora
Türkçe
2024
ZiraatMersin ÜniversitesiSu Ürünleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL KARGIN ERÖRS
- Balık gübresi, mineral gübre ve kombinasyonlarının marulda (Lactuca sativa L.) bitki gelişimi ve besin elementi içeriği üzerine etkisi
Effect of fish manure, mineral fertilizer and combinations on plant growth and nutrient content of lettuce (Lactuca sativa L.)
RAZİYE KUL
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
ZiraatAtatürk ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERTAN YILDIRIM
PROF. DR. METİN TURAN
- Vermikompost kullanımının sera koşullarında kıvırcık marul (Lactuca sativa Var. Crispa)'da toprak verimliliği ile fide üretimi, verim ve kalite özellikleri üzerine etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of vermicompost use on soil fertility, seedling production, yield and quality characteristics in lettuce (Lactuca sativa Var. Crispa) under greenhouse conditions
İSMAİL EMRAH TAVALI
Doktora
Türkçe
2019
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKER UZ
- Vermikompostun potasyum alınımı üzerine etkisi
Effects of vermicompost on potassium uptake
KÜBRA ÇORAPÇI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURAY MÜCELLA MÜFTÜOĞLU