Otoimmün hepatitlerde histolojik kriterler ve skorlama sistemlerinin tanısal önemi; klinikopatolojik değerlendirme
Diagnostic value of histological criteria and scoring systems in autoimmune hepatitis: A clinicopathological evaluation
- Tez No: 935731
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞEGÜL AKDER SARI, PROF. DR. NUKET ÖZKAVRUK ELİYATKIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Patoloji, Pathology
- Anahtar Kelimeler: Otoimmün hepatit, skorlama, histopatoloji, tanı kriterleri, Autoimmune hepatitis, scoring, histopathology, diagnosis criteria
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, 2022 yılında Uluslararası Otoimmün Hepatit Patoloji Grubu (International Autoimmune Hepatitis Pathology Group, IAHPG) tarafından önerilen konsensüs histolojik skorlama sisteminin tanısal performansı değerlendirilmiş; bu sistem, 1999 ve 2008 IAIHG skorlama sistemleri ile 2017 yılında Balitzer ve arkadaşları tarafından önerilen UCSF sistemiyle karşılaştırılmıştır. Her bir sistemin, 2008 yılına ait basitleştirilmiş klinik tanı kriterleriyle entegrasyonu sağlanarak OİH tanısına katkısı da analiz edilmiştir. Ayrıca, çalışmada apoptotik cisimcikler, mikst inflamasyon ve plazma hücre kümeleri gibi histopatolojik bulguların sıklığı ve bu bulguların tanısal değeri üzerindeki olası etkileri de araştırılmıştır. Yöntem: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde, 2013–2024 yılları arasında klinik özellikler, laboratuvar bulguları ve histopatolojik değerlendirme temelinde OİH tanısı almış 69 hastanın tanı amacıyla alınan ilk karaciğer biyopsi materyalleri retrospektif olarak incelenmiştir. Histopatolojik değerlendirmeler; 1999 IAIHG revize kriterleri, 2008 basitleştirilmiş IAIHG kriterleri, 2017 Balitzer ve ark. tarafından önerilen modifiye sistem ile 2022 IAHPG konsensüs kriterlerine göre gerçekleştirilmiştir. Her sistem, üç seviyeli bir skorlama yapısı (0: olası değil/ atipik, 1: mümkün/uyumlu, 2: olası/tipik) doğrultusunda analiz edilmiştir. Elde edilen histolojik skorlar ayrıca 2008 yılına ait klinik skorlama sistemi ile birleştirilmiş; toplam puanlara göre olgular“olası OİH”(skor = 6) ve“kesin OİH”(skor ≥7) olarak sınıflandırılmıştır. Tüm olguların modifiye Ishak Histolojik Aktivite İndeksi [HAİ] ve kliniko-patolojik bulguları da dikkate alınarak, histolojik skorlama sistemleriyle olan ilişkileri değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 69 OİH hastasının %75,4'ü kadındı ve ortalama tanı yaşı 49,5 olarak saptandı. Tanı anında hastaların ortalama AST düzeyi 654 ± 442 (57–2255) U/L, ALT düzeyi ise 686 ± 437 (70–1806) U/L idi. Serolojik olarak ANA %59,4, IgG ise %74 oranında pozitif bulunmuştur. Histopatolojik olarak değerlendirilen mHAİ skorlarına göre olguların %10'unda hafif inflamasyon (0–6 puan), %52'sinde orta şiddetli inflamasyon (7–12 puan) ve %37,7'sinde şiddetli inflamasyon (13–18 puan) saptanmıştır. Emperipolesis ve apoptotik cisimler olguların %76,8'inde (n=55) görülmüştür. Emperipolesis hem mHAİ skoru hem de dört histolojik skorlama sistemiyle; apoptotik cisimler ise 1999 IAIHG ve 2017 UCSF sistemleriyle istatistiksel olarak anlamlı ilişki göstermiştir (p<0,05). Bu bulgular, ilişkili oldukları sistemlerde daha yüksek histolojik skora sahip olgularda daha sık izlenmiştir. Rozet formasyonu %31,9 oranında gözlenmiş olup, 1999 ve 2008 IAIHG sistemleriyle anlamlı ilişki göstermiştir (p<0,05). Buna karşın, balon dejenerasyonu, mikst inflamasyon ve plazma hücre kümeleri gibi bulgular ile mHAİ ya da histolojik skorlama sistemleri arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Histolojik değerlendirme, otoimmun hepatit tanısı için 'tipik/olası' bulgular lehine en yüksek histolojik skor (skor 2) verme oranı, 2022 IAHPG (%95,7) ve 2017 UCSF (%88,4) sistemlerinde, 1999 (%29) ve 2008 (%30,4) IAIHG sistemlerine kıyasla belirgin ölçüde daha yüksek bulunmuştur. Histolojik skorların 2008 klinik kriterlerine entegrasyonu sonrasında“kesin OİH”(skor ≥7) tanısı alan olguların oranı, 1999 ve 2008 sistemleriyle %38,1 iken; bu oran 2017 UCSF sistemiyle %41,8'e, 2022 IAHPG sistemiyle ise %43,6'ya yükselmiştir. Sonuçlar: Farklı histolojik skorlama sistemlerinin OİH tanısına katkısı belirgin ölçüde farklılık göstermektedir. Bu çalışma, 2022 IAHPG ve 2017 UCSF sistemlerinin, klasik sistemlere kıyasla OİH tanısında daha yüksek tanısal duyarlılık sağladığını ortaya koymuştur. Özellikle 2022 IAHPG sistemi, OİH tanısı lehine hem en yüksek histolojik skoru veren sistem hem de klinik kriterlerle entegrasyonu sonrasında“kesin OİH”olarak sınıflandırılan hasta sayısının en fazla olduğu sistem olmuştur. Ayrıca, 2022 IAHPG sisteminden çıkarılmış olmakla birlikte, emperipolesisin yüksek histolojik skorlarla olan anlamlı ilişkisi, bu bulgunun tanısal süreçte destekleyici bir özellik olabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to evaluate the diagnostic performance of the consensus histological scoring system proposed in 2022 by the International Autoimmune Hepatitis Pathology Group (IAHPG). This system was compared with the 1999 and 2008 IAIHG scoring systems and the UCSF system proposed by Balitzer et al. in 2017. Each scoring system was integrated with the simplified clinical diagnostic criteria established in 2008 to assess its contribution to the diagnosis of AIH. Additionally, the frequency and potential diagnostic value of certain histopathological features such as apoptotic bodies, mixed inflammation, and plasma cell clusters were investigated. Methods: Liver biopsy specimens obtained for diagnostic purposes from 69 patients diagnosed with AIH between 2013 and 2024 at İzmir Katip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital were retrospectively reviewed. Histopathological evaluation was performed using the 1999 revised IAIHG criteria, 2008 simplified IAIHG criteria, the modified system by Balitzer et al. (2017), and the 2022 IAHPG consensus criteria. Each system was assessed using a three-tier scoring structure (0: atypical/incompatible, 1: possible/compatible, 2: probable/typical). The histological scores were also integrated with the 2008 clinical scoring system, and cases were classified as“probable AIH”(score = 6) or“definite AIH”(score ≥7). The modified Ishak Histological Activity Index (mHAI) and clinicopathological data of all cases were also analyzed in relation to the histological scoring systems. Results: Of the 69 AIH patients included in the study, 75.4% were female, with a mean age at diagnosis of 49.5 years. At diagnosis, the mean AST level was 654 ± 442 (57–2255) U/L and ALT was 686 ± 437 (70–1806) U/L. ANA was positive in 59.4% and IgG in 74% of cases. Based on mHAI scores, 10% of cases had mild inflammation (0–6), 52% had moderate (7–12), and 37.7% had severe inflammation (13–18). Emperipolesis and apoptotic bodies were observed in 76.8% (n=55) of cases. Emperipolesis showed a statistically significant correlation with mHAI and all four histological scoring systems, whereas apoptotic bodies were significantly associated with the 1999 IAIHG and 2017 UCSF systems (p<0.05). These features were more frequently found in cases with higher histological scores. Rosette formation was observed in 31.9% of cases and was significantly associated with the 1999 and 2008 IAIHG systems (p<0.05). No significant correlation was found between mHAI or histological scoring systems and features such as ballooning degeneration, mixed inflammation, or plasma cell clusters. The proportion of cases receiving the highest histological score (score 2: typical/probable for AIH) was significantly higher in the 2022 IAHPG (95.7%) and 2017 UCSF (88.4%) systems compared to the 1999 (29%) and 2008 (30.4%) IAIHG systems. After integration with the 2008 clinical criteria, the rate of cases diagnosed as“definite AIH”(score ≥7) increased from 38.1% (1999 and 2008 systems) to 41.8% (2017 UCSF) and 43.6% (2022 IAHPG). Conclusion: The diagnostic contribution of histological scoring systems for AIH varies significantly. This study demonstrated that the 2022 IAHPG and 2017 UCSF systems offer higher diagnostic sensitivity compared to classical systems. Notably, the 2022 IAHPG system yielded the highest rate of typical/probable histological findings and identified the highest number of“definite AIH”cases when combined with clinical criteria. Although excluded from the 2022 IAHPG system, the significant association of emperipolesis with higher histological scores suggests that it may serve as a supportive diagnostic feature.
Benzer Tezler
- Alopesia areatalı olgularda tedavi öncesi ve tedavi sonrası immünolojik özellikler
Başlık çevirisi yok
AYLA GÜLEKON
- Romatizmal otorminün hastalıklarda antikardiyolipin antikorlarının araştırılması
Başlık çevirisi yok
SİBEL ERGÜVEN
Doktora
Türkçe
1989
MikrobiyolojiHacettepe ÜniversitesiMikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EKREM GÜLMEZOĞLU
- Kronik lenfositik lösemi
Başlık çevirisi yok
TEOMAN SOYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1989
Hematolojiİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEM'İ DEMİROĞLU
- 83 vitiligolu olgunun klinik özellikleri, HLA doku grubu antijenleri ve erken tedavi sonuçlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
REYHAN TAYAN
- Ağız bulguları veren ve otoimmün orijinli olduğu düşünülen bazı hastalık gruplarında serum ve tükürük immünoglobulin seviyelerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
FUNDA TUĞCU
Doktora
Türkçe
1989
BiyokimyaAnkara ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORHAN GÜVEN