Birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuran erişkin hastalarda sosyal medya bağımlılığı ile uyku kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between social media addiction and sleep quality in adult patients admitted to primary healthcare services
- Tez No: 940043
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN HÜSEYİN AVCI
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Sosyal medya bağımlılığı, Uyku kalitesi, Erişkinler, Social media addiction, Sleep quality, Adults
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Çalışmamıza Antalya ilinde birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuran, çalışmaya katılmayı kabul eden ve onam veren 18 yaş üzeri erişkinler dahil edilmiştir. Erişkinlerde sosyal medya bağımlılığı ile uyku kalitesi arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışma sonuçlarında; sosyal medya bağımlılığı ve uyku kalitesi sorunları olan bireyleri bilgilendirerek toplumda farkındalık yaratılabilir ve davranış değişiklikleri oluşturulabilir. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel çalışma olan araştırmamız, anket yoluyla yüz yüze uygulanmıştır. Çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılara sosyodemografik özellikleri, sosyal medya bağımlılık düzeyini ölçmek amacıyla Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (SMBÖ) ve uyku kalitesini belirlemek amacıyla Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) yüz yüze görüşme tekniği ile uygulanmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 25 © Copyright SPSS Inc. 1989, 2017 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışma katılan bireylerin yaş ortalaması 39,23±13,04 yıldır. Katılımcıların %52,2'i (n=133) erkekti. Katılımcıların %52,5'i evli olarak bulunmuş olup %55,3'ü üniversite mezunudur. Katılımcıların tamamının sosyal medya hesabı bulunmakta olup en sık kullanılan sosyal medya platformları sırasıyla WhatsApp (%96,9), Instagram (%87,1), Facebook (%67,1) ve Youtube (%61,6) idi. Günlük sosyal medya kullanım süresinin en yoğun olduğu aralık 1-3 saat (%43,9) olarak tespit edildi. Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (SBMÖ) toplam puanı ortalama 53,09±12,98 olarak bulundu. Katılımcıların PUKİ toplam puanı ortalama 6,57±3,27 olarak bulundu. Bekarlarda, çocuğu olmayanlarda, uyku ilacı kullananlarda, uyumadan 1 saat önce kahve tüketenlerde, uyumadan önce yemek yiyenlerde, gece uyanıp yemek yiyenlerde, gün içinde kısa uykuya dalanlarda ve düşük mutluluk grubundakilerde sosyal medya bağımlılığının anlamlı derecede daha yüksek olduğu gözlendi (p<0,05). Facebook, TikTok, Youtube ve Snapchat kullanıcılarının SMBÖ Toplam skorlarının anlamlı şekilde yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Tanı almış psikiyatrik hastalığı olanlarda, düzenli ilaç kullananlarda, uyku ilacı kullananlarda, uyumadan 1 saat önce kahve tüketen, uyumadan önce yemek yiyen, gece uyanıp yemek yiyen, gün içinde kısa uykuya dalan, düzenli egzersiz yapmayanlarda, gece vardiyasıyla çalışanlarda, yüksek stres grubundakilerde ve düşük mutluluk grubundakilerde uyku kalitesinin düştüğü görüldü (p<0,05). Youtube, TikTok, Snapchat ve LinkedIn kullanıcılarının PUKI toplam skorları daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). Günde 4 saatten fazla süre sosyal medyaya bakan kişilerin PUKI toplam skorunun daha yüksek olduğu görüldü (p<0,001). SMBÖ toplam skoru ve PUKI toplam skoru“uyumadan önce sosyal medya hesabına bakma, ”günlük sosyal medya kullanım süresi“, ”sabah ilk iş sosyal medya hesabı kontrolü" parametrelerinde anlamlı şekilde farklılık gösterdi (p<0,05). SMBÖ skorlarının tamamı ile PUKI toplam puanı arasında büyük oranda düşük düzeyli, pozitif yönlü anlamlı ilişkiler saptandı (p<0,05). Sonuç: Araştırmada sosyal medya bağımlılığı ile uyku kalitesi arasında istatiksel olarak anlamlı ve olumsuz bir ilişki bulunmuş olup kötü uyku kalitesi bireylerin yaşam kalitesini ve genel sağlığını olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Çalışmanın sonuçları doğrultusunda bu olumsuzlukların önüne geçilebilmenin bir yolu da sosyal medya bağımlılığının azaltılmasına yönelik farkındalık çalışmaların yapılarak bireylerin yaşam kalitesinin arttırılmasının sağlanmasıdır.
Özet (Çeviri)
Aim: The study included people over the age of 18 years who applied to primary healthcare services in the province of Antalya, agreed to participate in the study and gave consent. It was aimed to evaluate the relationship between social media addiction and sleep quality in adults. In the results of the study; awareness can be created in society and behavioral changes can be formed by informing individuals with social media addiction and sleep quality problems. Method: Our study, which is a descriptive and cross-sectional study, was conducted face-to-face via a questionnaire. The participants who agreed to participate in the study were administered the sociodemographic characteristics form, the Social Media Addiction Scale (SMAS) to measure their social media addiction level, and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) to determine their sleep quality, using a face-to-face interview technique. Data were analysed using the IBM SPSS 23.0 program. Statistical significance level was accepted as p<0.05. Results: The mean age of the individuals participating in the study was 39.23±13.04 years. 52.2% (n=133) of the participants were male. A total of 52.5% were married and 55.3% were university graduates. All participants had social media accounts, with the most frequently used platforms being WhatsApp (96.9%), Instagram (87.1%), Facebook (67.1%), and YouTube (61.6%), respectively. The most common daily social media usage duration was identified as 1-3 hours (43.9%). The mean total score of the Social Media Addiction Scale (SMAS) was found to be 53.09±12.98. The mean total score of the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) was 6.57±3.27. Social media addiction was significantly higher among single individuals, those who did not have children, those who used sleeping pill, those who consumed coffee within an hour before sleeping, those who ate before sleeping, those who woke up at night to eat, those who took short naps during the day, and those in the low happiness group (p<0.05). SMAS total scores were significantly higher among users of Facebook, TikTok, YouTube, and Snapchat (p<0.05). Sleep quality was found to be poorer among individuals with diagnosed psychiatric disorders, those using regular medication, those using sleeping pills, those consuming coffee within an hour before sleeping, those eating before sleep, those waking up to eat at night, those taking short naps during the day, those not exercising regularly, those working night shifts, those in the high-stress group, and those in the low happiness group (p<0.05). PSQI total scores were found to be higher among users of YouTube, TikTok, Snapchat, and LinkedIn (p<0.05). Individuals who spent more than four hours a day on social media had significantly higher PSQI total scores (p<0.001). SMAS and PSQI total scores showed significant differences in the parameters“checking social media accounts before sleep,”“daily duration of social media use,”and“checking social media as the first activity in the morning”(p<0.05). A generally low-level, positive, and significant correlation was found between all SMAS subscale scores and the PSQI total score (p<0.05). Conclusion: In the study, statistically significant and negative relationship was found between social media addiction and sleep quality. Poor sleep quality can negatively affect individuals' quality of life and overall health. In line with the results of the study, one way to prevent these negative outcomes is to carry out awareness-raising activities aimed at reducing social media addiction, thereby improving individuals' quality of life.
Benzer Tezler
- Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi 6.sınıf öğrencilerinin erişkin bağışıklama hakkındaki farkındalıkları ve bilgi düzeyleri ile genel yaklaşımları
Bursa Uludag University Faculty of medicine 6th grade students awareness and knowledge levels on adult immunnication and general approaches
ZEYNEP AVCU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiBursa Uludağ ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİS ÖZÇAKIR
- Menkul kıymet yatırımları açısından sermaye piyasası kanununa göre yayınlanan finansal tablo ve raporların yeterliliği
Başlık çevirisi yok
HAMDİ AYDIN
- Makro besin elementlerinin (NPK) İzmir'de Mayıs ayında açığa dikilen 4-6 cm çevre büyüklüğündeki Gladiolus cinsine ait“hunting song”ve“Novalüx”kültür çeşitlerinin yumrularının gelişmeleri üzerine etkileri
Başlık çevirisi yok
TAHA ALİ AMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
ZiraatEge ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ADNAN HATİPOĞLU
- Baba yoksunluğunun benlik kavramına etkisi ve babasız öğrencilerin problemlerinin hangi alanlarda yoğunlaştığının saptanması
Başlık çevirisi yok
OYA GÜNGÖRMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGelişim Psikolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSEL EKŞİ
- İsmayıl Hakkı Baltacıoğlu'nun kültür ve eğitim kavramı üzerine bir inceleme
An Examination of the concepts of culture and education of Ismayıl Hakkı Baltacıoğlu
ABDULLAH DİKİCİ
Doktora
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimUludağ ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUAT ANAR