Geri Dön

شرح متن الفرائض لطاشكبرى زادة أحمد أفندي (968/1561): دراسةً وتحقيقاً

Taşköprizâde Ahmed Efendi'nin (Ö. 968/1561) Şerhu Metni'l-Ferâiz isimli eserinin tahkik ve incelemesi

PDF İndir

  1. Tez No: 942806
  2. Yazar: GORAN HAKEEM AZEEZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HİLAL ÖZAY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Fıkıh. Ferâiz. Taşköprîzâde Ahmed Efendi. es-Siraciyye. Şerhu Metni'l-Ferâiz, Fiqh. Inheritance. Taskubri zadeh Ahmad Efendi. es-Sirajiya. Sharh Metn el- Fera'id
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Arapça
  9. Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İslam Hukuku Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, hicri onuncu yüzyıl fakihlerinden Taşköprizade Ahmed Efendi (958/1551) olarak bilinen, Şeyh Allâme Kâdî Ahmed b. Mustafa b. Halil'in (ö. 958/1551) mirasla ilgili bir kısım meseleleri kısa bir metinle sunduğu şerhiyle birlikte bulunan“Metnü'l-ferâiz”kitabının tahkik, incelenmesi ve araştırılmasıyla ilgilidir. Bu şerhin önemi, es-Sirâciye ve şerhinin müellifi Siracüddin es-Secevandî, Şerhu's-Siraciyye'nin müellifi Şerif el- Cürcânî, İbn Kemal Paşa gibi bu alandaki âlimlerin önemli görüşlerini içermesindendir. Ayrıca sahabe, tabiîn ve hukukçuların sözleriyle desteklenerek bu konuyla ilgili en önemli fıkıh tercihlerini ve seçimlerini de ihtiva etmektedir. Çalışma iki el yazması nüshaya dayanarak hazırlanmıştır. Çalışma Kâdî Taşköprizâde'nin kişisel ve ilmî biyografisini, onun döneminde yaşayan önemli şahsiyetleri, yaşadığı dönemin özelliklerini, içinde gerçekleşen olayları ele alırken betimleyici tarihsel yaklaşım takip edilmiştir. Tahkik kısmında yazma nüshaların karşılaştırarak okunması ve farklılıkları, zıtlık değerlendirme yöntemi kullanılmıştır. Bu farklılıklara yorum yapmadan dipnotta yer verilmiştir. Ayrıca Kur'an ayet numaralar tespit edilerek ve Hz. Peygamber hadisleri temel kaynaklardan yerleri bulunarak dipnota yazılmıştır. Araştırmanın sonunda elde edilen en önemli sonuç şudur; şerhi yapılan konularda müellif önce Hanefi mezhebi sonra diğer mezhep âlimlerinin görüşlerini zikretmeye özen göstermiştir. Bu görüşleri de Kur'an, sünnet, icma ve sahabe ve tabiînin sözlerinden delil ve hüccetlerle desteklemiştir. Müellifin taassuptan uzak olduğu ve kendi mezhebini üstün tutmadığının göstergesi isabetli olması muhtemel meselelerde diğer mezhepleri tercih etmesidir. Bu da onun engin bir kültür ve ileri seviyede bilgiye sahip olduğuna işaret eder. Müellif birçok konuya değinmiştir. Hamileliğin azami süresinin iki yıl olduğu ve hünsanın iki paydan daha azına sahip olması gerektiği şeklinde tercihte bulunmuştur. Ölüm tarihi bilinmeyen ve birbirine miras bırakamayıp yaşayan vârislerine mirasları kalanlarla ilgili hükümlerde boğulma, göçük altında kalma, yangın ile ölenler konusunda fetvayı cumhurun görüşüne göre vermiştir.

Özet (Çeviri)

This thesis presents a study and research of the book“Metn el-Fera'id”along with its commentary by the eminent scholar and judge, Ahmad ibn Mustafa ibn Khalil, known as Tashkubri zadeh Ahmad Efendi (d. 968/1561), one of the leading Hanafi jurists of the 10th century AH. In this work, the author introduces a concise text facilitating the memorization of inheritance rulings, followed by an extensive commentary elaborating on these issues. The significance of this commentary lies in its incorporation of the most prominent opinions of authorities in this field, such as Siraj al-Din al-Sajawandi, author of Al-Sirajiya, as well as its major commentators including Sharif al-Jurjani, author of Sharh al-Sirajiya, Ibn Kemal Pasha, and others. The commentary also presents key jurisprudential preferences and legal opinions, supported by citations from the Qur'an, the Sunnah, the consensus of scholars (ijmā'), and the statements of the Companions and their successors. The investigation is based on two manuscript copies. The study adopts a descriptive historical approach to examine the personal and scholarly biography of Judge Tashkubri zadeh, explore the intellectual landscape of his era, and review significant events and leading scholars who shaped the academic life of his time. In the investigation section, a comparative methodology was employed to collate and analyze the manuscript variants. Differences between the versions are recorded in the footnotes without interpretive commentary. Qur'anic verses and Prophetic hadiths are cited, and all textual references are meticulously attributed to their original sources. Among the study's principal findings is the author's systematic presentation of Hanafi legal opinions on each inheritance issue, followed by the views of other schools of thought, supported by evidences from the Qur'an, Sunnah, consensus, and the sayings of the Companions and their successors“Tabi'in”. Notably, the author demonstrates intellectual objectivity, refraining from school of thought bias and preferring the strongest legal opinions regardless of their affiliation with his own school. This reflects his vast knowledge and broad scholarly vision. The author addresses various contentious topics, including his preference for the opinion that the maximum period of gestation is two years; that a hermaphrodite inherits the lesser of the two possible shares; and that in cases involving drowning, collapse, burning, and similar scenarios where the exact time of death is unknown, heirs do not inherit from one another but rather each estate is distributed among the surviving heirs, following the majority opinion (fatwa) on these matters.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    417516

    Abdurrahman el-Câmî'nin Şerhu'r-Risâleti'l-Vaz'iyye adlı eserinin edisyon kritiği

    The critical edition of Abdurrahman al-Jâmi's work called Sharhu'r- Risâlati'l-Vad'iyya (شرح الرسالة الوضعية لعبد الرحمن الجامي -تحقيق ودراسة- آيهان جان)

    AYHAN CAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DilbilimHitit Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İCLAL ARSLAN

  2. Tez No

    460579

    تجريدُ الفوائدِ‌ الرقائق في شرح كنز الدّقائق لأبي العباس شهاب الدين أحمد بن محمد بن أحمد الشلبي من كتاب الإعتاق الى باب الاستيلاد ـ دراسة وتحقيق ـ

    Tecridu'l-Fevaidi'r-Rekâik fî şerhi Kenzi'd-Dekâik

    IRFAN MOHSIN KHALID

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2017

    DinBingöl Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM ÖZDEMİR

  3. Tez No

    488961

    شرح كتاب قواعد العقائد للغزالي لمحمد أمين صدر الدين زاده الشرواني من علماء العهد العثماني دراسة وتحقيق Osmanlı alimlerinden Şirvânî, Sadreddinzâde Mehmed Emin'in Şerhu Kavâidi'l-Akâid li'l-Ğazzâlî adlı eserinin inceleme ve tahkiki (Edisyon kritik)

    The critical edition and analysis of“Sharhukavâidi'l-Akâidli'l-Gazzâlî”written by the ottoman scholars, Shirvani Sadreddinzâde Mehmed Emin

    MOHAMED MASAOUD YAHYA KAHLA

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2017

    DinSüleyman Demirel Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HASAN TEVFİK MARULCU

  4. Tez No

    519556

    الشیخ زكریا الأنصاري وآراؤه في مسائل الاعتقاد مع تحقیقمخطوطتھ: فتح الإلھ الماجد بإیضاح شرح العقائد ( ت ٩٢٦ ھ )

    Sheikh Zakaria al-Ansari and his theological views with the edition of his manuscript Fath al-Elah al- Majed Be Edah Sharh al-Aqaed (died ٩٢٦h.)

    BATTAL GAZİ ŞAHAN

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2013

    DinThe World Islamıc Scıence & Educatıon Unıversıty (wıse)

    Dr. HASSAN RAGHEB AL - KARİ

  5. Tez No

    520039

    Yûsuf Efendi Zâde“Necâhü'l-Kârî Şerhu Sahîhı'l-Buhârî”isimli kitabının şirketler bölümü tahkik ve inceleme

    كتاب الشركات من (نجاح القاري شرح صحيح البخاري) ليوسف أفندي زاده تحقيق ودراسة

    MOHAMAD IBRAHIM KATTAN

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2018

    Dinİstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi

    İslam İktisadı ve Hukuku Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. HASAN ABOU GHADA

Geri Dön