Çocukluk çağı olumsuz yaşantıların ve algılanan ebeveynler arası çatışmanın yetişkin güvensiz bağlanma düzeyi üzerindeki etkisi: Psikolojik esnekliğin aracı rolü
The role of psychological flexibility in the effects of adverse childhood experiences and interparental conflict on adult insecure attachment
- Tez No: 946066
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT BOYSAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: ACT modeli, Güvensiz bağlanma, Kaygılı ve kaçınan bağlanma, Olumsuz erken çocukluk deneyimleri, Çocukluk çağı travmaları, Çok düzeyli yapısal eşitlik modellemesi, ACT model, Insecure attachment, Attachment anxiety and avoidance, Negative early childhood experiences, Childhood traumas, Multilevel structural equation modeling
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çocukluk deneyimleri yetişkin romantik ilişkilerini şekillendirmede önemli bir rol oynar ve psikolojik iyi oluş üzerinde uzun süreli etkileri olabilir. Özellikle bu yaşantıların yakınlık korkusu ve terk edilme kaygısı gibi ilişki temelli sorunlara zemin hazırlayabileceği; ancak bu ilişkinin, bazı aracı mekanizmalar yoluyla daha iyi açıklanabileceği düşünülmektedir. Bu araştırmanın amacı, çocukluk çağı olumsuz yaşantılarının ve algılanan ebeveyn çatışmasının yetişkin güvensiz bağlanma düzeyi üzerindeki etkisinde psikolojik esnekliğin aracı rolünü incelemektir. Araştırma örneklemi 345'i (%68,3) kadın, 160'ı (%31,7) erkek ve yaş ortalaması 23,8 olan toplam 505 kişiden oluşmaktadır.Veri toplama amacıyla Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II, Kişileştirilmiş Psikolojik Esneklik Envanteri, Çocukların Evlilik Çatışmasını Algılaması Ölçeği ve Çocukluk Çağı Ruhsal Travmaları Ölçeği ve Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırma değişkenleri arasındakı ilişkileri incelemek amacıyla Yapısal Eşitlik Modellemesi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre öne sürelen hipotetik kuramsal model iyi uyum değerleri göstererek doğrulanmıştır. Psikolojik esnekliğin ebeyenler arası çatışma ve güvensiz bağlanma arasındaki ilişkiye tam aracılık ettiği görülmüştür. Ancak çocukluk çağı olumsuz yaşantıları ve güvensiz bağlanma arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin aracı bir rol oynamadığı bulunmuştur. Bu bulgular, psikolojik esnekliğin ve bileşenlerinin önemini vurgulamakta, gelecekteki araştırmalar için bir kaynak sunmakta ve romantik ilişki sorunları ile olumsuz çocukluk deneyimlerini hedef alan klinik müdahalelere yönelik kanıtlar ortaya koymaktadur. Bulgular, alan yazındaki bilgiler ışığında tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
Childhood experiences play a crucial role in shaping adult relationships, and can have lasting effects on emotional well-being. Childhood adversities are believed to contribute to relationship issues, including fear of intimacy and anxiety about abandonment; however, this association can be elucidated through several mediating pathways. The purpose of this study was to examine the mediating role of psychological flexibility in the effects of adverse childhood experiences and perceived parental conflict on adult insecure attachment. Among the 505 participants, 345 (68.3%) were female and 160 (31.7%) were male, with an average age of 23.8 years. For data collection, the Experiences in Close Relationships Inventory-Revised, the Personalized Psychological Flexibility Inventory, the Children's Perception of Interparental Conflict Scale, the Childhood Psychological Trauma Questionnaire, and the Demographic Information Form were used. Structural Equation Modeling was used to examine the relationships between the research variables. According to the analysis results, the hypothetical theoretical model was confirmed by showing good fit values. Psychological flexibility was identified as a significant mediator in the relationship between interparental conflict and adult insecure attachment. However, psychological flexibility did not serve as a mediator in the association between adverse childhood experiences and insecure attachment. These findings highlight the significance of psychological flexibility and its components, offering a foundation for future research and evidence for clinical interventions targeting romantic relationship problems and childhood adversities. The findings were discussed in the light of information in the literature.
Benzer Tezler
- Karanlık üçlü (dark triad) kişilik örüntülerinin çocukluk çağı örseleyici yaşantıları ve yeniden mağduriyet (re-viktimizasyon) açısından değerlendirilmesi-İstanbul örneklemi
Evaluation of dark triad personality patterns in terms of childhood trauma and re-victimization-Istanbul sample
GÜLÇİN ŞENYUVA
Doktora
Türkçe
2021
Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. FATİH YAVUZ
DOÇ. DR. Z. BELMA GÖLGE
- Çocuklarda akut viral hepatit etkenlerinin bizdeki insidansı
Başlık çevirisi yok
SEYED ALİ NAGHİ KAZEMİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR TÜMAY
- Emevi Halifesi Ömer b. Abdülaziz ve Devri (717-720)
Başlık çevirisi yok
MEVLÜT KOYUNCU
Doktora
Türkçe
1987
Tarihİstanbul ÜniversitesiOrtaçağ Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKKI DURSUN YILDIZ
- Çocukluk çağı tek taraflı fıtıklarında karşı taraf fıtığını ortaya koyabilmeyi amaçlayan klinik bir çalışma
Başlık çevirisi yok
ERBUĞ KESKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Cerrahisi Ana Bilim Dalı