Uluslararası yumuşak hukuk kavramı: Tanımlama sorunu ve farklı yaklaşımlar
The concept of international soft law: The problem of definition and different approaches
- Tez No: 946065
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MELEK SARAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Uluslararası anlaşmalar, Uluslararası hukuk, International agreements, International law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kamu Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Uluslararası yumuşak hukuk kavramının öğretisel bir kurgu olarak ortaya çıkışı, beraberinde uluslararası hukukun kaynak teorisine dair derin tartışmaları getirmiştir. Fakat bu kavramın anlaşılabilmesi için yalnızca kaynak teorisi içinden değil, onu ortaya çıkaran sosyopolitik arka plan ve konseptin uluslararası hukukun tedrici gelişimi için bir araç olarak görülmesi tartışmaları üzerinden de değerlendirmeler yapılması gerekmektedir. Bu doğrultuda tezde uluslararası yumuşak hukuk kavramı üç katmanlı bir incelemeye tabi tutulmuştur: (1) kavramsal ve teorik konumlandırma, (2) sosyopolitik arka plan ve (3) araçsallaştırma tartışmaları. İlk bölümde kavramın tanımları ele alınıp tanımlama sorunları tartışılmış; farklı tanımlar arasındaki yaklaşım farklılıkları ortaya konulmuş ve konseptin hukukun genel teorisi bakımından konumu değerlendirilmiştir. Bu sayede kavramın hukuk olan ile hukuk olmayan arasında konumlandırılmasının neye tekabül ettiği gösterilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde kavram; ortaya çıkışına zemin hazırlayan uluslararası hukuktaki dönüşüm, İkinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası toplumun heterojenleşmesi ve devletlerin birbirine daha bağımlı hale gelmesi gibi dinamikler üzerinden analiz edilmiştir. Bu analizler kavramın doğasının ortaya koyulması bakımından oldukça önemlidir ve bu arka plan bilgileri olmadan uluslararası yumuşak hukuku doğru anlamak mümkün gözükmemektedir. Üçüncü bölümde ise yumuşak hukukun yalnızca bir dönüşümün doğal sonucu olarak ele alınmadığını, aynı zamanda belirli aktörler tarafından uluslararası hukukun tedrici gelişimini yönlendirmek amacıyla araç olarak da ele alındığı gösterilmiştir. Ardından bu yaklaşıma getirilen eleştiriler sunulmuştur. Yapılan değerlendirmeler göstermektedir ki yumuşak hukuk yalnızca hukuki değil, aynı zamanda sosyopolitik anlamlar taşıyan çok boyutlu bir konsepttir. Hakkındaki tartışmalar; uluslararası hukukun günümüzdeki işlevleri, hukukçuların ve aktörlerin yönelimi gibi hususlarla doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle kavram, uluslararası hukukun ve ilişkilerin dönüşen yapısı ile şekillenen dinamik bir doğaya sahiptir.
Özet (Çeviri)
The emergence of international soft law as a doctrinal construct has generated profound debates concerning the sources theory of international law. However, a comprehensive understanding of this concept requires an examination not solely within the framework of legal sources but also through its sociopolitical underpinnings and its instrumentalization as a means for the progressive development of international law. Accordingly, this thesis conducts a three-tiered analysis of international soft law: (1) its conceptual and theoretical foundations, (2) its sociopolitical context, and (3) debates on its instrumentalization. The first section explores definitional challenges, interrogates competing conceptual approaches, and situates the concept within the general theory of law. In this context, the analysis seeks to clarify the implications of situating the concept between law and non-law. The second section examines the concept through the transformative shifts in international legal theory, the post-WWII heterogenization of the international community, and the increasing interdependence among states. These analyses are of particular importance for revealing the nature of the concept, and without such background knowledge, it does not seem possible to properly understand international soft law. The third section demonstrates that soft law is regarded not only as a natural outcome of a broader transformation, but also as a strategic instrument employed by certain actors to guide the progressive development of international law. It then proceeds to examine the criticisms directed at this instrumental approach. The assessments demonstrate that soft law is a multidimensional construct with both juridical and sociopolitical implications. Debates surrounding it are intrinsically tied to the contemporary functions of international law, as well as the strategic orientations of legal scholars and practitioners. Consequently, the concept exhibits a dynamic nature, continually shaped by the evolving structures of international law and relations.
Benzer Tezler
- Uluslararası sermaye ihracı ve ithalindeki nedensellik ve Türkiye'de yabancı sermaye
Başlık çevirisi yok
FARUK ESKİOĞLU
- Avrupa Topluluğu'nun bürokratik yapısı
Başlık çevirisi yok
GÜNİZ ODYAKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENER KARAKARTAL