Yetişkinlerde felaket kaydırması (Doomscrolling), ruminasyon ve mental iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between doomscrolling, rumination, and mental well-being in adults
- Tez No: 946256
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYDİ AHMET SATICI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Mental iyi oluş, Ruminatif düşünme, Mental well-being, Ruminative thinking
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, yetişkin bireylerin doomscrolling, ruminasyon ve mental iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmada, doomscrolling ve mental iyi oluş arasındaki ilişkide ruminasyonun aracılık rolü değerlendirilmiş ve bu değişkenlerin cinsiyet, eğitim durumu ve sosyoekonomik düzey gibi demografik değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği araştırılmıştır. Araştırmaya 415 yetişkin katılmış olup, katılımcıların 288'i (%69.4) kadın, 127'si (%30.6) erkek ve yaş ortalamaları 28.75'tir. Eğitim seviyelerine göre dağılımları yüksek lisans (%16,4), lisans (%53.5), ön lisans (%10.1) ve ilkokul/ortaokul/lise mezunu (%20) şeklinde değişmektedir. Sosyoekonomik düzeye göre %12.8 düşük, %58.8 orta, %28.4 yüksek gelir grubundadır. Araştırma verileri, Kişisel Bilgi Formu, Doomscrolling Ölçeği, Kısa Ruminatif Yanıt Ölçeği ve Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği (WEMİOÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi için, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Hayes'in PROCESS Model 4 makrosu kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, kadınların ruminasyon düzeylerinin erkeklere kıyasla daha yüksek, erkeklerin ise mental iyi oluş düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ruminasyon düzeyleri eğitim durumuna göre anlamlı farklılık göstermiş; İlkokul/ortaokul/lise mezunu bireylerin ruminasyon düzeylerinin, ön lisans, lisans ve lisansüstü eğitim düzeyine sahip bireylere göre daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Değişkenler arası ilişkiler incelendiğinde, doomscrolling ile mental iyi oluş arasında negatif yönlü, ruminasyon ile pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Son olarak, ruminasyonun doomscrolling ile mental iyi oluş arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular ilgili alanyazın çerçevesinde tartışılmış ve gelecekte yapılacak olan araştırmalar için öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study examined the relationships between doomscrolling, rumination, and mental well-being levels in adult individuals. The mediating role of rumination in the association between doomscrolling and mental well-being was evaluated, and differences based on demographic variables such as gender, education level, and perceived socioeconomic status were investigated. The study sample consisted of 415 adults, including 288 women (69.4%) and 127 men (30.6%), with an average age of 28.75. In terms of education, participants were distributed as follows: graduate degree holders (16.4%), undergraduate degree holders (53.5%), associate degree holders (10.1%), and primary/secondary/high school graduates (20%). Regarding perceived socioeconomic status, 12.8% were categorized as low, 58.8% as middle, and 28.4% as high. Data were collected using the Personal Information Form, Doomscrolling Scale, Short Ruminative Response Scale, and Warwick-Edinburgh Mental Well-Being Scale (WEMWBS). Data analyses were conducted using independent samples t-tests, one-way ANOVA, and Hayes' PROCESS Model 4 macro. The analyses revealed that women reported significantly higher rumination levels than men, while men demonstrated higher levels of mental well-being. Rumination levels varied significantly by education level, with individuals holding primary/secondary/high school degrees reporting lower levels of rumination compared to those with associate, undergraduate, or graduate degrees. Correlational analyses indicated a significant negative relationship between doomscrolling and mental well-being, and a significant positive relationship between doomscrolling and rumination. Finally, rumination was found to partially mediate the relationship between doomscrolling and mental well-being. The findings are discussed in the context of existing literature, and suggestions for future research are provided.
Benzer Tezler
- Kişilik özelliklerinden kendine güven, kararlılık ve başarı dürtüsünün sportif performansa ve geliştirilmesine etkileri
Başlık çevirisi yok
OSMAN SATİ COŞKUNTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ETHEM LEVENT
- Bireysel psikolojik danışmanın ve bazı özlük niteliklerin kürtaj öncesi durumluk kaygı düzeyine etkisi
Başlık çevirisi yok
JALE ELDELEKLİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. OYA G. ERSEREVER