Eymir gölü ve çevresinde yayılış gösteren kamışbülbülü (cettia cetti) (aves: passeriformes) popülasyonunun biyometrik özellikleri ve genetik analizi
Biometric characteristics and genetic analysis of cetti's warbler (cettia cetti) (aves: passeriformes) population at lake Eymir
- Tez No: 947731
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ARZU GÜRSOY ERGEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Zooloji, Biology, Zoology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 74
Özet
Eymir Gölü ve çevresinde yayılış gösteren Cettia cetti (kamışbülbülü) popülasyonunun biyometrik özellikleri ve genetik yapısı incelenerek türün Türkiye'deki alttür durumu değerlendirilmiştir. Kuşlarda taksonomik ayrımlar geleneksel olarak morfolojik karakterlere dayansa da moleküler yöntemler daha bütüncül bir taksonomi anlayışını mümkün kılmıştır. Dünya genelinde yaygın olan Cettia cetti'nin üç alttürü bulunmaktadır: C. c. cetti, C. c. orientalis ve C. c. albiventris. Ankara'daki kuş halkalama çalışmaları kapsamında sis ağlarıyla yakalanan bireylerden morfometrik ölçümler alınmış, kan ve tüy örnekleri moleküler analizlerde kullanılmıştır. Eymir Gölü'nde yalnızca C. c. orientalis alttürünün bulunduğu literatür bilgisi, biyometrik ve moleküler verilerle yeniden değerlendirilmiştir. Mitokondriyal sitokrom oksidaz alt ünite I (mtDNA COI) gen bölgesi ve tam mitogenom dizileri kullanılarak Neighbor Joining (NJ), Maximum Likelihood (ML) ve Bayesçi Çıkarım (Bayesian Inference, BI) yöntemleriyle filogenetik ağaçlar oluşturulmuştur. Bulgular, C. c. orientalis'in genetik olarak diğer alttürlerden ayrıldığını, ancak C. c. cetti ile sınırlı genetik karışım gösterdiğini doğrulamıştır. BI analizine göre mtDNA COI haplotipleri 4 haplogruba ayrılmıştır: haplogrup1, 6 birey (Cettia_cetti_6, 9, 16, 24, 63, ve 81), haplogrup2, 4 birey (Cettia_cetti_15, 35, 48 ve 55), haplogrup3 (Cettia_cetti_44) ve haplogrup4 (Cettia_cetti_5) ise birer birey içermektedir. Biyometrik veriler morfolojik varyasyonu yansıtsa da genetik sonuçlarla tam uyum göstermemiştir. Bu durum, fenotipik plastisite veya çevresel etkilerle açıklanabilir. Bulgular, alttürleşmenin erken evrede olduğunu ve taksonomik sınıflandırmanın moleküler verilerle yeniden ele alınması gerektiğini göstermektedir. Sonuçlar, türün taksonomik statüsünün gözden geçirilmesi ve koruma stratejilerinin geliştirilmesi için bir temel sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The biometric characteristics and genetic structure of the Cettia cetti (Cetti's warbler) population around Lake Eymir were investigated to evaluate its subspecies status in Türkiye. Traditionally, avian taxonomy has relied on morphological traits; however, molecular techniques now enable a more integrative approach. Cettia cetti, which has a broad global distribution, is currently classified into three recognized subspecies: C. c. cetti, C. c. orientalis, and C. c. albiventris. As part of bird ringing studies in Ankara, individuals were captured using mist nets. Morphometric measurements were taken, and blood and feather samples were collected for molecular analyses. The assumption that only C. c. orientalis occurs in the Lake Eymir area was tested using biometric and molecular data. Phylogenetic analyses were conducted using mitochondrial cytochrome oxidase subunit I (mtDNA COI) gene regions and complete mitogenome sequences, employing Neighbor-Joining (NJ), Maximum Likelihood (ML), and Bayesian Inference (BI) methods. The results confirmed that C. c. orientalis is genetically distinct, although minor genetic admixture with C. c. cetti was detected. According to BI analysis, mtDNA COI haplotypes were grouped into four haplogroups: haplogroup 1 comprised six individuals (Cettia_cetti_6, 9, 16, 24, 63, and 81), haplogroup 2 included four (Cettia_cetti_15, 35, 48, and 55), while haplogroups 3 (Cettia_cetti_44) and 4 (Cettia_cetti_5) each consisted of a single individual.While biometric data revealed morphological variation, it did not fully align with genetic findings, possibly due to phenotypic plasticity or environmental influences. These findings indicate that subspeciation may be at an early stage, and the taxonomic classification should be reconsidered in light of molecular evidence, with implications for conservation planning.
Benzer Tezler
- Akarçay Havzası'nın beşeri ve iktisadi coğrafyası
Human and economic geography of the Akarçay Basin
UĞUR YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
CoğrafyaMarmara ÜniversitesiCoğrafya Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ SELÇUK BİRİCİK
- Eymir Gölü ve ODTÜ kampüsünde İshakkuşu (Otus scops) populasyonunun üreme ekolojisi
Breeding ecology of the Scops owl (otus scops) at the METU campus and Eymir Lake
ELİF GÖÇER
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
BiyolojiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA SÖZEN
PROF. DR. CEMAL CAN BİLGİN
- Ortopedik engelli çocukların iyileştirilmelerine yönelik planlama yaklaşımı: ODTÜ Eymir Gölü örneği (Ankara)
Development planning approach for children with orthopedic disabilities; example of METU Eymir Lake (Ankara)
SİMA POUYA
Doktora
Türkçe
2016
Peyzaj MimarlığıKaradeniz Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNER DEMİREL
- Eymir Gölü çevresindeki bazı Anadolu karaçamı ve Toros sediri ağaçlandırmalarının değerlendirilmesi
Assesment of afforestation of Anatolian black pine and Taurus cedar at Eymir Lake area
CEMRE ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Ormancılık ve Orman MühendisliğiÇankırı Karatekin ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. NURİ ÖNER
- Kentsel açık alan rekreasyonunun çevre ve halk sağlığı açısından incelenmesi: 'Zoonoz riski'
Urban outdoor recreation examined in terms of environmental health and public health: 'Zoonosis risk'
FİDEL TOKER
Doktora
Türkçe
2020
Halk SağlığıGazi ÜniversitesiRekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA NUR BARAN AKSAKAL