Takrîb Tarîkinde kıraat âlimi Ezrak'ın ihtilaflı mîzânları
The controversial scales mîzân of the qiraat scholar Ezrak in the Takrîb Tradition
- Tez No: 949587
- Danışmanlar: PROF. YAKUP YÜKSEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Kur'an, Kıraat, Ezrak, Takrib, Mîzân, Qur'ān, Qirāʾāt, Ezrak, Takrîb, Scales
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Aşere Tarîki'nde, İmam Nâfi'in talebesi Verş'in; Takrîb Tarîki'nde ise Verş'in talebesi Ezrak'ın önemli bir yeri bulunmaktadır. Takrîb Tarîki'nde, manaya etki eden ferş-i hurûf ihtilaflarının haricinde, anlamı etkilemeyen,“usul farklılıkları”ya da“edâ keyfiyeti”olarak adlandırılan ihtilafların büyük bölümü, Verş'in râvisi Ezrak'a aittir. Bu ihtilafların bir araya gelmesiyle de mîzânlar oluşmaktadır. Medd-i bedel, zevâtı yâ, terkîk, tefhîm, tağlîz, sekit, nakil, med sekti gibi, belirli yapıda kelimelerin bir araya gelmesiyle oluşan, edâ keyfiyeti alanındaki ihtilaflara mîzân denmektedir. Takrîb Tarîki'nde, mîzânlarıyla öne çıkan en önemli isim Ezrak'tır. Onu, bu alanda İmam Hamza takip etmektedir. Ezrak'ın kıraatindeki karmaşık mîzân yapısı; terkîk, tefhîm, tağlîz, medd-i bedel ve nakil gibi kendi şahsına münhasır okuyuşları; literatürde Ezrak ve mîzânlarıyla ilgili müstakil bir çalışma yapılmamış olması, bu araştırmamızın başlıca gerekçelerini oluşturmaktadır. Bu bağlamda çalışmamızın amacı, Ezrak'ı ve hocalarını tanıtmak, onun ilmî kişiliğini ortaya koymak; takrîb kıraatine göre, ihtilaflı mîzânlarını, tespit edilen kaynak eserlerde incelemek, İstanbul ve Mısır Tarîki suretleriyle bu mîzânları karşılaştırmaktır. Çalışmamız giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde; çalışmamızın amacı, yöntemi, metod ve kaynaklarına yer verilmiştir. Birinci bölümde, Ezrak'ın hayatı ve ilmi kişiliği ele alınmıştır. İkinci bölümde ise incelenen kaynak eserlere göre, Ezrak'ın ihtilaflı mîzânlarına yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
In the 'Asharah tradition, Versh, a student of Imam Nâfi', plays a significant role, while in the Takrîb tradition, this role is taken over by his student Ezrak. Within the Takrîb tradition, most of the variations that do not affect meaning—referred to as“procedural differences”or“performance characteristics”—are attributed to Ezrak, unlike ferş-i hurûf differences that impact meaning. These performance-based variations come together to form what is known as mîzân. Terms such as medd-i bedel, zevâtı yâ, terkîk, tefhîm, taġlîẓ, sekit, nakl, and med sekti describe these features that arise from specific word structures. in the Takrîb tradition, Ezrak is the most prominent figure associated with mîzân patterns, followed by Imam Ḥamza. His unique and complex recitation style, particularly in the application of terkîk, tefhîm, tağlîẓ, medd-i bedel, and nakil, and the lack of a dedicated study on his methodology and mîzâns in the literature, constitute the main reasons for this research. This study aims to introduce Ezrak and his teachers, explore his scholarly identity, examine his disputed mîzâns in key Takrîb sources, and compare them with the Istanbul and Egyptian recitation traditions. The thesis consists of an introduction and two main chapters. The introduction outlines the research aim, method, and sources. The first chapter presents Ezrak's life and scholarly background, while the second analyzes his disputed mîzâns based on the examined sources.
Benzer Tezler
- Ahmed er-Rüşdî ve Mürşidü't-Talebe adlı eserinin kıraat ilmi açısından tahlili
An analysis of Ahmed ar-Rushdî and Murshid at-Talaba in terms of the science of recitation styles
OSMAN BOSTAN
Doktora
Türkçe
2021
DinOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAŞAR KURT
- Kıraat geleneğimizde İstanbul Tariki-Ahmed es-Sûfî mesleği:usul, tercihler ve ekollerle mukayese
The Tariq of Istanbul-The Maslak of Shmad as-Sufi in our qiraah tradition: Its usool, preferences and its comparison with schools
MUSTAFA DOĞAN
Doktora
Türkçe
2025
DinYalova ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ATİLLA AKDEMİR
- İbnü'l-Cezerî'nin en-Neşr fî'l-Kırâ'âti'l-'Aşr adlı eserinin kaynakları
Sources of Ibn al-Jazari's work en-Nashr fi'l-Qira'at al-Ashr
HALİL İBRAHİM ÇÖREKCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN BAŞ
- İmam Nâfi' ve İmam Ebû Ca'fer kıraatlerinin karşılaştırmalı tahlili: Es-Seb'u't Tuvel örneği
A comparative analysis of the qirâʾât of Imam Nâfi' and İmam Abû Ja'far: The case of al-Sab' al-Tiwâl
NESLİHAN AYDİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH SAVAS
- Ahmed er-Rüşdî'nin Mürşidü't-Talebe adlı eseri bağlamında Bakara ve Furkan Sûrelerinin tahrîrat ilmi açısından değerlendirilmesi
Evaluation of surah Bakara and Furqan in terms of the science of tahrirat in the context of Ahmed er-Rushdi's work named Murshid't-Talebe
USAME TOKLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinNecmettin Erbakan ÜniversitesiKur’an-I Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ ÇİFTCİ