Geri Dön

Depresyon ve anksiyete tanısı almış hastalarda antidepresan kullanım durumlarının diyet inflamatuvar indeksi üzerine etkisi

The effect of antidepressant use on dietary inflammatory index in patients diagnosed with depression and anxiety

  1. Tez No: 949904
  2. Yazar: IŞIL ÖZER
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA KÖSELER BEYAZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Başkent Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma; depresyon ve anksiyete tanısı almış ve antidepresan ilaç tedavisi alan hastaların diyet inflamatuvar indekslerini hesaplamak ve antidepresan ilaç kullanım süreleri ile karşılaştırmak, antidepresan ilaç kullanımı olan hastaların psikiyatrik belirtilerinin remisyon durumlarına göre besin tercihlerini ve yeme davranışlarını gözlemlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmaya Mart-Mayıs 2025 tarihleri arasında Ankara il merkezinde bulunan Başkent Üniversitesi Psikiyatri Polikliniğine başvuran depresyon ve/veya anksiyete bozukluğu tanısı almış ve antidepresan ilaç tedavisi alan toplam 61 kişi (41 kadın, 20 erkek) dahil edilmiştir. Bireylerin sosyodemografik özellikleri, sağlık durumları, beslenme alışkanlıkları anket formuna kaydedilmiştir. Veriler, yüz yüze anket yöntemiyle toplanmış; bireylerin antropometrik ölçümleri, günlük enerji, makro ve mikro besin ögeleri alım düzeylerini belirlemek ve Diyet İnflamatuvar İndeksini (Dİİ) hesaplamak amacıyla üç günlük besin tüketim kayıtları alınmıştır. Bireylerin yeme davranışlarını değerlendirmek için Üç Faktörlü Yeme Ölçeği (TFEQ-Tr21), depresyon düzeylerini belirlemek için Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ve anksiyete düzeylerini belirlemek için Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) verilmiştir. Bireyler, antidepresan ilaç tedavi süresine göre 0–1 ay, 1≤ ve  6 ay arası ve  6 ay ve üzeri olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Antidepresan ilaç kullanım süresi ile yaş, cinsiyet ve medeni durum arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0.05). Bireylerin antidepresan ilaç kullanım süresi ile BKİ düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0.05). Antidepresan ilaç kullanım süresi ile iştah arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0.05). Bireylerin Bilişsel Yeme, Duygusal Yeme ve Kontrolsüz Yeme puanları ile antidepresan ilaç kullanım süresi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Bireylerin cinsiyetlerine göre enerji, makro ve mikro besin ögeleri alımları değerlendirilmiş olup erkek bireylerde enerji alımlarının daha yüksek olduğu istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Erkek bireylerin karbonhidrat (p<0.005), protein (p<0.005), yağ (p<0.005), doymuş yağ asidi (p<0.005), tekli doymamış yağ asidi (p<0.005), çoklu doymamış yağ asidi (p<0.005), omega-6 yağ asidi (p<0.005) alımlarının kadın bireylere göre daha yüksek olduğu istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Bireylerin omega-3 yağ asidi, kolesterol, trans yağ asidi alımları ile cinsiyetler arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır (p>0.05). Bireylerin cinsiyetleri ile mikro besin ögesi alımları incelendiğinde; E vitamini (p<0.005), B3 vitamini (p<0.05), folat (p<0.05), demir (p<0.005), magnezyum (p<0.005), çinko (p<0.005), fosfor (p<0.005), sodyum (p<0.005), potasyum (p<0.05), iyot (p<0.05) alımlarının erkek bireylerde daha yüksek olduğu istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). A vitamini, D vitamini, B1, B2, B6, B12, C vitamini, selenyum, kalsiyum, K vitamini alımları ile cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Bireylerin antidepresan ilaç kullanım süreleri ile enerji, makro ve mikro besin ögeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir sonuç saptanmamıştır (p>0.05). Bireylerin Dİİ puanları ile antidepresan ilaç kullanım süreleri arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçekleri ile antidepresan ilaç kullanım süresi ve Dİİ puanları arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0.05). BDÖ ve BAÖ arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0.05). Bireylerin TFEQ-Tr21 alt boyutlarının, Bilişsel Yeme, Duygusal Yeme ve Kontrolsüz Yeme puanları ile Dİİ arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0.05). Sonuç olarak bu çalışma, antidepresan ilaç tedavi süresinin, bireylerin yeme davranışları, ruhsal sağlık durumları ve diyet inflamatuvar indeksi üzerinde anlamlı yönelimler oluşturabileceğini ortaya koymuştur. Bulgular, depresyon ve anksiyete bozukluğu yönetiminde multidisipliner yaklaşımın, özellikle diyetin anti-inflamatuvar özelliklerinin dikkate alınmasının önemli olduğunu vurgulamaktadır.

Özet (Çeviri)

This study was conducted to calculate the dietary inflammatory index of patients diagnosed with depression and anxiety and receiving antidepressant drug treatment and compare them with the duration of antidepressant drug use, and to observe the food preferences and eating behaviors of patients using antidepressant drugs according to the remission status of psychiatric symptoms. A total of 61 individuals (41 female, 20 male) who were diagnosed with depression and/or anxiety disorder and received antidepressant drug treatment and who applied to Başkent University Psychiatry Outpatient Clinic in Ankara city center between March and May 2025 were included in the study. The sociodemographic characteristics, health status, and nutritional habits of the individuals were recorded in the questionnaire form. Data were collected by face-to-face survey method; three-day food consumption records were taken to determine the individuals' anthropometric measurements, daily energy, macro and micronutrient intake levels, and to calculate the Dietary Inflammatory Index (DII). To evaluate the eating behaviors of the individuals, the Three Factor Eating Questionnaire (TFEQ-Tr21), the Beck Depression Inventory (BDI) to determine the depression levels and the Beck Anxiety Inventory (BAI) to determine the anxiety levels were given. The individuals were divided into three groups according to the duration of antidepressant drug treatment as 0–1 month, 1≤ and <6 months and  6 months and above. No significant relationship was found between the duration of antidepressant drug use and age, gender and marital status (p>0.05). No statistically significant relationship was found between the duration of antidepressant drug use and BMI levels (p>0.05). A significant relationship was found between the duration of antidepressant drug use and appetite (p<0.05). No statistically significant relationship was found between the Cognitive Eating, Emotional Eating and Uncontrolled Eating scores of the individuals and the duration of antidepressant medication use (p>0.05). Energy, macro and micronutrient intakes of the individuals were evaluated according to their gender and it was found that energy intake was higher in male individuals and it was found to be statistically significant (p<0.001). It was found that male individuals had higher carbohydrate (p<0.005), protein (p<0.005), fat (p<0.005), saturated fatty acid (p<0.005), monounsaturated fatty acid (p<0.005), polyunsaturated fatty acid (p<0.005), omega-6 fatty acid (p<0.005) intakes than female individuals and it was found to be statistically significant (p<0.05). No significant difference was found between the genders in terms of omega-3 fatty acid, cholesterol and trans fatty acid intakes of the individuals (p>0.05). When the micronutrient intakes of the individuals were examined according to their gender; it was found that the intakes of vitamin E (p<0.005), vitamin B3 (p<0.05), folate (p<0.05), iron (p<0.005), magnesium (p<0.005), zinc (p<0.005), phosphorus (p<0.005), sodium (p<0.005), potassium (p<0.05), iodine (p<0.05) were higher in male individuals and it was statistically significant (p<0.05). No statistically significant difference was found between the intakes of vitamin A, vitamin D, B1, B2, B6, B12, vitamin C, selenium, calcium, vitamin K and gender (p>0.05). No statistically significant result was found between the duration of antidepressant drug use of the individuals and energy, macro and micro nutrients (p>0.05). No significant relationship was found between the individuals' DII scores and the duration of antidepressant drug use (p>0.05). No significant relationship was found between the Beck Depression Inventory and Beck Anxiety Inventory and the duration of antidepressant drug use and DII scores (p>0.05). A significant positive relationship was found between BDI and BAI (p<0.05). No significant relationship was found between the individuals' TFEQ-Tr21 sub-dimensions Cognitive Eating, Emotional Eating and Uncontrolled Eating scores and DII (p>0.05). In conclusion, this study revealed that the duration of antidepressant drug treatment may create significant trends on individuals' eating behaviors, mental health status and dietary inflammatory index. The findings emphasize the importance of a multidisciplinary approach in the management of depression and anxiety disorders, especially considering the anti-inflammatory properties of the diet.

Benzer Tezler

  1. Tedaviye yanıt veren iki uçlu bozukluk ile tedaviye yetersiz yanıt veren iki uçlu bozukluğu olan hastaların sosyodemografik özelliklerinin ve yaşam kalitesinin karşılaştırılması

    The comparison of sociodemografic features and life quality of patients with bipolar disorder who respond to treatment and who give i̇nadequate response to treatment

    PELİN AVCU ÇELİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    PsikiyatriDicle Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ABDULLAH ATLİ

  2. Antidepresan kullanan hastaların tanıları ve kaçıncı kez antidepresana başladıklarının araştırılması

    Investigation of how many times antidepressants used by patients using antidepressants and which diagnosis they started with

    BARANSEL VARHAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Psikiyatriİstanbul Medeniyet Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER HİCRAN MUTLU

  3. Son dönem böbrek yetmezlikli hastalarda depresif semptomlar, beslenme durumu ve sitokinler arasındaki ilişki

    Relationship between depressive sykptoms, nutritional status and cytokines in end stage renal disease patients

    HAVVA CİLAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    NefrolojiErciyes Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OKTAY OYMAK

  4. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Geropsikiyatri Polikliniğinde takip edilen 60 yaş ve üzeri majör depresyon tanılı hastaların prognozu, demans geliştirme sıklığı ve bunun yordayıcıları

    The prognosis of elderly outpatients with major depression, followed up at Geriatric Psychiatry clinics at Cerrahpaşa Medical Faculty, their dementia risk and its predictors

    NURAY UYSAL CESUR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Psikiyatriİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BURÇ ÇAĞRI POYRAZ

  5. Parsiyel nöbetli hastalarda depresyon ve anksiyete düzeyi ile yaşam olayları arasındaki ilişki

    Başlık çevirisi yok

    SELİME ÇELİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    PsikiyatriSağlık Bakanlığı

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DR. MURAT ERKIRAN