Sistemik bakteriyel enfeksiyon şüphesi olan 1 yaş altı çocuklarda tükürük prokalsitonin düzeylerinin kullanımı ve serum prokalsitonin düzeyleri ile karşılaştırılması
Evaluation of salivary procalcitonin levels and their comparison with serum procalcitonin in infants under 1 year of age suspected of having a systemic bacterial infection
- Tez No: 950183
- Danışmanlar: PROF. DR. EYLEM ULAŞ SAZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Bakteriyel enfeksiyonlar, Bacterial infections
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Sistemik bakteriyel enfeksiyonlar (SBE) — menenjit, bakteriyemi, idrar yolu enfeksiyonu, sepsis, pnömoni gibi — özellikle bir yaş altı süt çocuklarında önemli morbidite ve mortalite nedenlerindendir. Tanıda yaygın olarak kullanılan serum prokalsitonin (PCT) düzeylerinin ölçümü için kan örneği gereksinimi, ağrı, anksiyete ve damar yolu komplikasyonları gibi sorunlara yol açmaktadır. Tükürükten PCT ölçümü, non-invaziv bir alternatif olarak öne çıkmakta; ancak bu yönteme dair pediatrik hasta grubunda veri sınırlıdır. Bu çalışmada, 1 yaş altı, SBE şüphesiyle başvuran hastalarda tükürük PCT düzeyinin serum PCT ile olan ilişkisini araştırmak ve SBE ile viral enfeksiyon ayrımındaki tanısal değerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ocak–Haziran 2025 tarihleri arasında, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Acil Servisi'ne SBE ön tanısıyla başvuran 1 yaş altı toplam 160 hasta dahil edilmiştir. Tüm olgulardan serum örneği ile birlikte, tükürük örnekleri tükürük elde edilebilirliğinin en yüksek olduğu, klinik olarak mümkün olan en kısa sürede alınarak; CRP, serum PCT ve tükürük PCT düzeyleri ölçülmüştür. Hastalara ait demografik, klinik, laboratuvar ve mikrobiyolojik veriler kaydedilmiş, SBE ve viral enfeksiyon grupları arasında karşılaştırmalar yapılmıştır. Tanısal performans değerlendirmesinde ROC analizleri, duyarlılık ve özgüllük gibi parametreler kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 160 olgunun %63,1'i erkek olup, medyan yaş 8 ay olarak belirlenmiştir. SBE saptanma oranı %11,3, viral enfeksiyon oranı ise %88,7 olarak bulunmuştur. En sık tanılar bronşiolit, üst solunum yolu enfeksiyonu ve viral pnömonidir. Laboratuvar bulgularında, SBE grubunda serum CRP, serum PCT ve tükürük PCT düzeyleri anlamlı şekilde daha yüksek saptanmıştır (her biri için p<0,001). ROC analizine göre serum CRP'nin AUC değeri 0,71; serum PCT'nin AUC değeri 0,78; tükürük PCT'nin AUC değeri ise 0,82 olarak tespit edilmiştir. Tükürük PCT için 40 pg/mL eşik değeri esas alındığında, duyarlılık %70,6, özgüllük ise %93,0 bulunmuştur. Serum ve tükürük PCT düzeyleri arasında zayıf fakat istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon mevcuttur (r=0,172; p=0,030). SBE grubunda hastaneye yatış oranı ve yatış süresi daha yüksek bulunmuş; mortalite oranı ise %0,6 olarak saptanmıştır. Sonuç: Bu çalışmada, tükürükten ölçülen prokalsitonin düzeyinin, bir yaş altı süt çocuklarında SBE'yi dışlamada yüksek özgüllük ve negatif prediktif değere sahip, güvenilir ve non-invaziv bir biyobelirteç olabileceği gösterilmiştir. Damar yolu açılması zor olan olgularda, tükürük PCT testi ayırıcı tanıya katkı sağlayabilecek, klinik karar verme süreçlerinde destekleyici bir araç olarak kullanılabilir. Bununla birlikte, tükürük ve serum PCT arasındaki korelasyonun zayıf olması, örnekleme standardizasyonunun sağlanması gerektiğini göstermekte olup, bulguların daha büyük örneklemli ve çok merkezli çalışmalarla desteklenmesi önemlidir. Tükürük PCT, invaziv olmayan yapısı ve pratik uygulanabilirliği sayesinde pediatrik enfeksiyonların yönetiminde umut vadeden bir biyobelirteç olarak değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Objective: Systemic bacterial infections (SBIs) (such as meningitis, bacteremia, urinary tract infection, sepsis, and pneumonia) are among the leading causes of morbidity and mortality, especially in children under the age of one. The serum procalcitonin test, which is widely used in diagnosis, requires a blood sample; this can lead to pain, anxiety, and complications related to intravenous access. Salivary procalcitonin measurement may offer a non-invasive alternative; however, pediatric data on this method are limited. In this study, we aimed to investigate the relationship between salivary and serum procalcitonin in infants under one year of age presenting with suspected SBI and to evaluate the diagnostic value of salivary procalcitonin in differentiating SBI from viral infections. Materials and Methods: Between January and June 2025, a total of 160 infants under the age of one who presented to the Pediatric Emergency Department of Ege University Faculty of Medicine with suspected SBI were included in the study. Serum and saliva samples were collected from all patients; saliva was obtained at the earliest and most feasible time point when its collection was clinically possible. CRP, serum PCT, and salivary PCT levels were measured. Demographic, clinical, laboratory, and microbiological findings were recorded, and statistical comparisons were made between the SBI and viral infection groups. Diagnostic performance was assessed using ROC curves and parameters such as sensitivity and specificity. Results: Of the 160 patients included in the study, 63.1% were male, and the median age was 8 months. The SBI rate was 11.3%, and the viral infection rate was 88.7%. The most common diagnoses were bronchiolitis, upper respiratory tract infection, and viral pneumonia. In laboratory analyses, serum CRP, serum PCT, and salivary PCT levels were found to be significantly higher in the SBI group (all p < 0.001). In ROC analysis, the AUC value was 0.71 for serum CRP, 0.78 for serum PCT, and 0.82 for salivary PCT. At a cut-off value of 40 pg/mL for salivary PCT, the sensitivity was 70.6% and the specificity was 93.0%. A weak but statistically significant correlation was found between serum and salivary PCT levels (r = 0.172; p = 0.030). The hospitalization rate and length of stay were also higher in the SBI group, while the mortality rate remained at 0.6%. Conclusion: This study demonstrated that salivary procalcitonin measurement may be a reliable, non invasive biomarker with high specificity and negative predictive value for ruling out systemic bacterial infection in infants under one year of age. Especially in infants with difficult intravenous access, the salivary PCT test may serve as a supportive tool in differential diagnosis and clinical decision-making. However, the weak correlation between salivary and serum PCT levels indicates the need for sampling standardization and for the findings to be supported by larger, multicenter studies. Given its non-invasive nature and practicality, salivary procalcitonin stands out as a promising biomarker for clinical use in pediatric infection management.
Benzer Tezler
- Kronik ürtikerli hastaların odağı yönünden değerlendirilmesi
To assessment in respect to focus of infection the patients with chronic urticaria
MUSTAFA KULAÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
Dermatolojiİstanbul ÜniversitesiDermatoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ESEN ÖZKAYA BAYAZIT
- Acil servise başvuran santral sinir sistemi enfeksiyonu öntanısı ile lomber ponksiyon yapılan hastaların real-time PCR yöntemi ile etkenlerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of the factors with real-time PCR method in patients who applied to the emergency department and had lumbar puncture with prediagnosis of central nervous system infection
HASAN BASRİ ALKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İlk ve Acil YardımManisa Celal Bayar ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜLENT DEMİR
- Çocukluk çağında vankomisin kullanım endikasyonlarının ve olası istenmeyen etkisinin ortaya çıkışına etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of the indications for vancomycin use and factors influencing the emergence of possible adverse effects in childhood
ONUR UĞURLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıHacettepe ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ATEŞ KARA
- Diesel motorları yakıt püskürtme sistemlerinin dinamik simülasyonu
Başlık çevirisi yok
İRFAN KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OĞUZ BORAT
- Pasif güneş enerjisi sistemi ile bina ısıtılmasının ekonomik analizi
Başlık çevirisi yok
AHMET AKDENİZ