Geri Dön

Türkiye özel ortaöğretim alanının yapısal tarihi, sınıfsal ve kültürel karşılaşmalar: İstanbul Çekmeköy örneği

Structural history of private secondary education field in Türkiye, class and cultural encounters: The example of Çekmeköy, Istanbul

PDF İndir

  1. Tez No: 950290
  2. Yazar: SELFET DURAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. DERYA FIRAT
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sosyoloji, Eğitim ve Öğretim, Sociology, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Eğitim sosyolojisi, Education sociology
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Genel Sosyoloji ve Metodoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Türkiye'de son yıllarda özel okullaşma oranlarındaki artışı ve bu süreçte belirginleşen sınıfsal-kültürel çeşitliliği, Pierre Bourdieu'nün alan, habitus, sermaye ve diğer kavramları ekseninde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, bu alanın tarihsel temelleri, yapısal dönüşümleri ve kamusal eğitimden özerkleşmesini ele almakta ve özel öğretim alanını, veli, öğrenci, öğretmen ve idarecilerin stratejik mücadelelerine sahne olan bir karşılaşma mekânı olarak incelemeyi hedeflemektedir. Özel ortaöğretim alanına/alt-alanına odaklanan araştırma, bir yandan kamusal eğitimden özerkleşen bu alt alanın kültürel sermaye dolaşımı, devlet-piyasa ilişkileri ve sınıfsal hiyerarşilerle eklemlenme biçimlerini incelerken; diğer yandan eyleyicilerin sınıfsal yeniden üretim ve ayrım stratejilerini nasıl performe ettiklerini İstanbul/Çekmeköy'deki saha verileri üzerinden ortaya koymayı hedeflemektedir. Türkiye'de özel ortaöğretimi, farklı kültür ve sınıf konumlarının eğitim pratikleri, strateji ve taktiklerinin izlenebileceği bir alan/alt alan olarak inşa etmeyi hedefleyen, bu çalışma iki kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısım özel ortaöğretim alt alanının, devlet, siyaset, ekonomi, din, kamusal öğretim gibi alanlardan özerkleşmesini, eğitim alanında etkili olan sermayelerin konfigürasyonunu, kültürel sermayenin niteliği ve değişimini ele almaktadır. Çalışmanın ikinci kısmı ise eyleyicilerin alan stratejilerini odağına almakta ve özel okulları eyleyicilerin toplumsal-sınıfsal yeniden üretim ve ayrım stratejilerini hayata geçirdikleri, nesnel sınıf konumları, kültürel ideolojik aidiyetler, beklentiler ve yükümlükler matrisinde şekillenen performatif bir düzlem olarak incelemektedir. Çalışmanın ikinci kısmı aynı zamanda, saha verilerinden hareketle özel ortaöğretim kurumlarındaki veli, öğrenci, idareci ve öğretmen gibi eyleyicilerin alan stratejileriyle bağlantılı olarak mikro etkileşimlerini ve birbirlerine karşı kullandıkları veya kullanmak için hazır tuttukları kozları, taktikleri ve hileleri ortaya koyma iddiası taşımaktadır.

Özet (Çeviri)

This study aims to analyze the recent increase in private schooling rates in Turkey and the emerging class-cultural diversity in this process through Pierre Bourdieu's conceptual framework of field, habitus, capital and etc. The study deal with the historical foundations of this field, its structural transformations and its autonomy from public education, and aims to examine the field of private education as a place of encounter that is the scene of strategic struggles of parents, students, teachers and administrators. Focusing on the subfield of private secondary education, the research examines how this subfield, which has become increasingly autonomous from public education, articulates with the circulation of cultural capital, state- market relations, and class hierarchies. Simultaneously, it aims to reveal how agents perform strategies of class reproduction and distinction through field data collected in Çekmeköy, Istanbul. Constructing private secondary education in Turkey as a field/subfield where the educational practices, strategies and tactics of agents from different cultural and class positions can be observed, this study consists of two main parts. The first part examines the autonomy of the private secondary education subfield from other fields such as the state, politics, economy, religion, and public education, as well as the configuration of dominant forms of capital within the educational field and the nature and transformation of cultural capital. The second part of the study focuses on the field strategies of agents and examines private schools as performative spaces where these agents enact strategies of social and class reproduction and distinction, shaped within a matrix of objective class positions, cultural-ideological affiliations, expectations, and obligations. Drawing on field data, the second part also aims to expose the micro-level interactions among agents such as parents, students, administrators, and teachers within private secondary education institutions, as well as the ammunitions, tactics, and ruses they utilize or keep in reserve in relation to their strategic positioning within the field.

Geri Dön