Otizm spektrum bozukluğuna sahip çocuklarda fonksiyonel beslenme ve duyusal işlemleme becerilerinin değerlendirilmesi
Assessment of functional feeding and sensory processing skills in children with autism spectrum disorder
- Tez No: 951220
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAFA HEYBET
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ergoterapi, Occupational Therapy
- Anahtar Kelimeler: Besin Seçiciliği, Duyu bütünleme, Otizm spektrum bozukluğu (OSB), Autism Spectrum Disorder (ASD), Food Selectivity, Sensory Integration
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Biruni Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ergoterapi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ergoterapi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) tanısı almış çocuklarda fonksiyonel beslenme ve duyusal işlemleme becerilerinin ve yaşam kalitelerinin artırılması açısından büyük önem taşımaktadır. Duyusal işlemleme, bireyin çevresel uyaranları algılama ve yorumlama sürecini ifade ederken, OSB'li çocuklarda bu beceride sıkça bozulmalar gözlemlenmektedir. Bu bozulmalar, yiyecek seçiciliği gibi beslenme davranışlarında sorunlara yol açmakta; dokusu ve kokusu gibi duyusal özelliklere aşırı tepki gösterilmesi, beslenme çeşitliliğini sınırlamaktadır. Bu bağlamda, duyu bütünleme terapisi, duyusal İşlemleme becerilerinin geliştirilmesinde etkili bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır. Çalışma Suda Kids Ergoterapi ve Danışmanlık Merkezi'nde gerçekleştirildi. Katılımcılar, Kasım 2024 – Şubat 2025 tarihleri arasında velilerin onayı doğrultusunda çalışmaya dahil edildi.Veri toplama aracı olarak Beslenme Problemleri Tarama Testi (STEP), Dunn Duyu Profili ve PEDI-EAT-10 ölçekleri kullanıldı.Elde edilen veriler, OSB'li çocuklarda duyusal işlemleme becerilerinde zayıflıklar olduğunu ortaya koymuştur. Yaş ilerledikçe duyusal işlemleme faktörleri ile düşük düzeyde pozitif ve anlamlı ilişkiler gözlemlenmiştir. OSB'li çocukların, tipik gelişim gösteren akranlarına göre taktil duyarlılık, işitsel işlemleme ve duyusal arayış davranışlarında belirgin farklılıklar sergilediği görülmüştür. Modülasyon bozukluğu yaşayan çocuklarda ise çevresel uyaranlara yüksek hassasiyet ve yoğun duyusal arayış dikkat çekmiştir. Ayrıca, duyusal işlemleme alt boyutları ile yeme davranışları arasında anlamlı ilişkiler bulunmuş; sosyal-duygusal tepkilerin artışının beslenme sorunlarını azalttığı tespit edilmiştir. Bu bulgular, OSB'li çocukların duyusal işlevleri ve beslenme sorunlarına ilişkin önemli veriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Enhancing functional feeding, sensory processing abilities, and quality of life in children diagnosed with Autism Spectrum Disorder (ASD).The development of functional nutrition and sensory processing abilities holds substantial significance in improving the quality of life for children diagnosed with Autism Spectrum Disorder (ASD). Sensory processing refers to the neurological process through which an individual perceives and interprets environmental stimuli, and impairments in this domain are frequently observed in children with ASD. These impairments often manifest in problematic eating behaviors, such as food selectivity, and are characterized by an exaggerated response to sensory attributes like texture and odor, thereby restricting dietary variety. In this context, sensory integration therapy emerges as a promising intervention aimed at enhancing sensory processing capabilities.The study was conducted at the Suda Kids Occupational Therapy and Counseling Center. Participants were enrolled in the study with parental consent between November 2024 and February 2025. The research utilized the Screening Tool of Feeding Problems (STEP), the Dunn Sensory Profile, and the PEDI-EAT-10 scales as instruments for data collection.The analysis of the data revealed significant deficits in sensory processing abilities among children diagnosed with ASD. A positive and statistically significant relationship was observed between age and sensory processing factors, albeit at a low level. Furthermore, children with ASD exhibited pronounced differences in tactile sensitivity, auditory processing, and sensory-seeking behaviors when compared to their typically developing peers. Among those with modulation disorders, heightened sensitivity to environmental stimuli and a pronounced sensory-seeking tendency were noteworthy. Additionally, significant correlations were found between specific sensory processing subdomains and feeding behaviors, with an increase in socio-emotional responses found to mitigate feeding problems.These findings provide valuable insights into the sensory processing and nutritional challenges faced by children with ASD, underscoring the need for targeted therapeutic interventions to address these issues.
Benzer Tezler
- Yaygın gelişimsel bozukluğu (Otizm spektrumu) olan çocuklarda klinik ve elektroensefalografi bulguları.
Başlık çevirisi yok
SEMİH AYTA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Nörolojiİstanbul ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEFKURE ERAKSOY
- Bilgi verici danışmanlığın otistik çocuğu olan anne-babaların kaygı düzeylerine etkisi
Başlık çevirisi yok
NESLİHAN AKSAZ KULOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
PsikolojiAnkara ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
PROF.DR. YILDIZ KUZGUN
- Erken bebeklik otizmi olgularının etyolojik tanısında EEG ve BBT'nin önemi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
SEMA TANRIÖVER
- Espasa bağlı hareket ve dinamik biçim ilişkilerinde bir yöntem önerisi
Başlık çevirisi yok
HAKAN KAMIŞOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÖKHAN ANLAĞAN
- Bir grup otistik çocukta sosyodemografik özellikler ve organik etyolojinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
ESİN ÖZATALAY