Ontolojik analiz yöntemiyle geliştirilen z-kitabın öğrencilerin manzum metin inceleme becerileri ve kelime hazinelerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of z-book developed with ontological analysis method on students' poetic text analysis skills and vocabulary
- Tez No: 951966
- Danışmanlar: PROF. DR. RIFAT KÜTÜK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ontolojik Analiz Metodu, z-kitap, halk edebiyatı, divan edebiyatı, manzum metin inceleme becerileri, kelime hazinesi, Ontological Analysis Method, z-book, folk literature, divan literature, poetic text analysis skills, vocabulary
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı Türk edebiyatının iki önemli kolunu teşkil eden divan ve halk şiirinin öğretiminde kullanılmak üzere bir materyal geliştirmek ve bu materyalin etkililiğini test etmektir. Bu amaçla bir araya getirilen uzman görüşleri doğrultusunda z-kitap tabanlı ontolojik şerh etkinlikleriyle metin incelemeleri yapılmasına karar verilmiştir. Z-kitapta söz konusu edebî dönemlerin kültürel arka planları yansıtılmış, konuyla alakalı metin analizleri çoklu ortam materyalleriyle zenginleştirilmiştir. Bu kapsamda çalışmanın diğer amacı hazırlanan z-kitabın öğrencilerin halk ve divan şiirine ait manzum metinleri inceleme becerileri ile kelime hazinelerini ne düzeyde etkilediğini test etmektir. Yöntem: Çalışmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Desen olarak ise iç içe karma araştırma deseni tercih edilmiştir. Çalışmanın nitel boyutunda fenomenolojik desen kullanılırken nicel boyutunda ise Deneysel Araştırma Yöntemi kullanılmıştır. Nitel veriler betimsel analiz tekniğiyle ve MAXQDA 2022 yazılımıyla analiz edilmiştir. Nicel veriler ise SPSS 22 paket programıyla ve t-testi ile ANCOVA analizleri kullanılarak test edilmiştir. Bulgular: Çalışmanın ilk nitel bulguları, metni merkeze alan, modern metin inceleme yöntemlerinin teknolojik materyallerle birleştirildiği bir ders süreci tasarımının gerekliliğini ortaya koymuştur. Deneysel uygulamanın yapıldığı nicel boyutta ise öğrencilerin divan şiiri manzum metin inceleme becerileri klasik yöntemlere göre farklılık göstermezken, halk şiiri manzum metin inceleme becerileriyle, kelime hazineleri deney grubu lehine anlamlı düzeyde farklılık göstermiştir. Nitel bulgularda ise öğrencilerin divan ve halk şiirine yönelik olumlu algılara sahip olduklarına ve kelime hazinelerinin geliştiğine yönelik veriler elde edilmiştir. Sonuçlar: Elde edilen nitel ve nicel bulgular birleştirildiğinde, Ontolojik Analiz Metodu'nun kullanıldığı z-kitap, öğrencilerin divan ve halk şiiri manzum metin inceleme becerileriyle, kelime hazinelerinin geliştirilmesinde ve öğrencilerin bu edebî dönemlerle ilgili olumlu görüşler edinmesinde kullanılabilecek etkili bir materyaldir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The aim of this study is to develop a material for use in the teaching of divan and folk poetry, which constitute two important branches of Turkish literature, and to test the effectiveness of this material. In line with the expert opinions gathered for this purpose, it was decided to conduct text analyses using z-book-based ontological annotation activities. In the Z-book, the cultural backgrounds of the literary periods in question are reflected and the text analyses related to the subject are enriched with multimedia materials. In this context, the other aim of the study is to test to what extent the prepared z-book affects the students' folk and divan poetry verse text analysis skills and vocabulary. Method: Mixed research method was used in the study. As a design, nested mixed research design was preferred. While phenomenological design was used in the qualitative dimension of the study, experimental research method was used in the quantitative dimension. Qualitative data were analyzed using the descriptive analysis technique and MAXQDA 2022 software. Quantitative data were analyzed using SPSS 22 software through t-tests and ANCOVA analyses. Findings: The first qualitative findings of the study revealed the necessity of a text-centred course design that combines modern text analysis methods with technological materials. In the quantitative dimension where the experimental application was carried out, while the students' divan poetry verse text analysis skills did not differ according to the classical methods, their folk poetry verse text analysis skills and vocabulary showed a significant difference in favour of the experimental group. In qualitative findings, data were obtained that students had positive perceptions towards divan and folk poetry and that their vocabulary improved. Conclusions: When the qualitative and quantitative findings are combined, the z-book employing the ontological analysis method emerges as an effective material for enhancing students' skills in analyzing poetic texts from divan and folk poetry, enriching their vocabulary, and fostering positive attitudes toward these literary periods.
Benzer Tezler
- Etkinliklere dayalı ontolojik metin analizi yönteminin yedinci sınıf öğrencilerinin şiir çözümleme başarılarına ve şiir tutumlarına etkisi
The effect of ontological text analysis method based on activities on the poem analysis success and attitudes of seventh grade students
İZZET ŞEREF
- Pierre Bourdieu'nün sosyolojisi bağlamında AKP'nin simgesel iktidarı: Dindar-muhafazakâr alt sınıf habitusu, medya ve illusio
The symbolic power of the akp in the context of Pierre Bourdieu's sociology: Religious-conservative lower-class habitus, media, and illusio
MESUT TANIR
- Türkçe varlık ismi bağlama
Turkish named entity linking
YUSUF AKDAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Meydanların yeniden organizasyon sürecinde mekansal bileşenlerin etmen tabanlı modellerle değerlendirilmesi: Bakırköy Cumhuriyet Meydanı örneği
Assessment of spatial components using agent-based modelling in the reorganization process of urban squares: a case study of Bakirkoy republic square
HANDE ALACA EPİK
- Voicing together across liveness and deadness: An ethnography of group singing in Turkish classical music
Canlılıktan ölülüğe birlikte şarkı söylemek: Klasik Türk müziğinde toplu vokal icra üzerine bir etnografik çalışma
GİZEM NUR COPÇUOĞLU ÖZYILDIZ
