Son dönem böbrek hastalığında bilişsel fonksiyonlar: Hemodiyaliz ve periton diyalizi arasındaki farklılıkların incelenmesi
Cognitive functions in end-stage renal disease: An investigation of differences between hemodialysis and peritoneal dialysis
- Tez No: 952136
- Danışmanlar: PROF. DR. CELALETTİN USALAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Nefroloji, Internal diseases, Nephrology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, son dönem böbrek hastalığı olan bireylerde bilişsel fonksiyonları değerlendirmeyi ve uygulanan diyaliz yöntemlerinin (hemodiyaliz ve periton diyalizi) bilişsel işlevler üzerindeki etkilerini karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Uygulama ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği'nde hemodiyaliz (HD) yapılan 90 ve periton diyalizi (PD) yapılan 62 hasta olmak üzere toplam 152 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. PD grubu ayrıca iki alt gruba ayrılarak artımlı PD ve kronik ayaktan periton diyalizi (CAPD) yöntemlerinin bilişsel fonksiyonlara etkisi de karşılaştırılmıştır. Katılımcıların bilişsel durumları, Mini Mental Durum Muayenesi (MMDM) ile değerlendirilmiştir. Demografik veriler, eşlik eden kronik hastalıklar ve laboratuvar bulguları da incelenmiştir. HD ve PD grupları arasında yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve eşlik eden hastalıklar açısından anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05). MMDM değerlendirmesine göre PD grubu ortalama toplam puanı 26,1 HD grubunun ortalama toplam puanı 22,2 olduğu bulunmuştur. İstatistiksel olarak PD grubundaki hastaların anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği (p<0,05) ve bilişsel fonksiyonlarının HD grubuna kıyasla daha iyi olduğu görülmüştür. Ayrıca, PD grubundaki alt analizlerde CAPD uygulanan hastalar ile artımlı PD yapan hastalar arasında bilişsel fonksiyonların anlamlı farklılık göstermediği bulunmuştur. (p>0,05). Sonuç olarak, bilişsel fonksiyonları etkileyebilecek potansiyel faktörlerin her iki grup arasında benzerlik göstermesine rağmen, PD hastalarının daha yüksek bilişsel performans sergilemesi, uygulanan diyaliz yönteminin bilişsel işlevler üzerinde koruyucu bir rol oynayabileceğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, PD alt grupları arasında anlamlı bir farkın saptanmamış olması, bilişsel fonksiyonlara yönelik bu etkinin PD'nin uygulanma şekli ya da sıklığından çok, yöntemin fizyolojik açıdan daha koruyucu özelliklere sahip olmasından kaynaklandığını düşündürmektedir. Bu bulgular doğrultusunda, diyaliz yöntemi belirlenirken biyokimyasal yeterlilik ile birlikte hastanın bilişsel sağlığını ve genel yaşam kalitesini koruyucu etkiler de göz önünde bulundurulmalı; hasta merkezli ve çok boyutlu bir yaklaşım benimsenmelidir.
Özet (Çeviri)
This study aims to evaluate cognitive functions in individuals with end-stage renal disease and to compare the effects of dialysis modalities (hemodialysis and peritoneal dialysis) on cognitive functions. A total of 152 patients were included in the study, with 90 undergoing hemodialysis (HD) and 62 undergoing peritoneal dialysis (PD) at the Gaziantep University Şahinbey Research and Training Hospital Nephrology Clinic. The PD group was further divided into two subgroups to compare the effects of incremental PD and continuous ambulatory peritoneal dialysis (CAPD) on cognitive functions. Participants' cognitive statuses were assessed using the Mini-Mental State Examination (MMSE). Demographic data, comorbid chronic diseases, and laboratory findings were also analyzed. No significant differences were found between the HD and PD groups in terms of age, gender, education level, and comorbidities (p>0.05). According to MMSE evaluation, the PD group had an average total score of 26.1, while the HD group had an average score of 22.2. It was found that patients in the PD group showed a statistically significant difference (p<0.05) and exhibited better cognitive functions compared to those in the HD group. In the subgroup analysis of the PD group, no significant difference was found between patients undergoing CAPD and those receiving incremental PD in terms of cognitive functions (p>0.05). In conclusion, although the potential factors that could affect cognitive function were similar between the two groups, the higher cognitive performance observed in PD patients suggests that the dialysis modality may have a protective role on cognitive functions. Additionally, the absence of significant differences between PD subgroups suggests that this cognitive benefit may be attributed not to the method or frequency of PD itself but to the physiologically more protective characteristics of the PD technique. Based on these findings, when determining the dialysis method, alongside biochemical adequacy, the cognitive health and overall quality of life of the patient should also be considered; a patient-centered and multidimensional approach should be adopted.
Benzer Tezler
- Hemodiyaliz ve periton diyalizi yapılan son dönem böbrek yetmezliği olan hastalarda EKO bulguları ile zihinsel fonksiyonlar ve depresyon arasındaki ilişki
The relationship between the ECO findings and mental functions and depression in patients with hemodialysis and peritone dialysis
MUAMMER AVCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
NefrolojiSüleyman Demirel Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BARIŞ AFŞAR
- Hemodiyaliz hastalarında kognitif fonksiyonların ve üremik polinöropatinin değerlendirilmesi
The assesment of cognitive fonctions and polineuropathy in hemodialysis patients.
GAMZE PINAR AKGÜL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
NörolojiGaziantep ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. REMZİ YİĞİTER
- Ankara ilindeki üç ilköğretim okulu öğrencilerinin epilepsiye yaklaşımı ve hastalık hakkındaki bilgi düzeyleri
Knowledge of epilepsy and attitudes towards the condition among three elementary schools students in Ankara
İKBAL OK BOZKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE SERDAROĞLU
- Evre 4 ve 5 kronik böbrek hastalığı olan hastalarda montreal bilişsel değerlendirme testi (MoCA) ile bilişsel fonksiyonların değerlendirilmesi
Evaluation of cognitive functions with the montreal cognitive assessment test (MoCA) in patients with stage 4 and 5 chronic kidney disease
ROJDA KOTAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DOĞAN NASIR BİNİCİ
DOÇ. DR. EDİP ERKUŞ
- ADCK4 mutasyonu saptanan hastaların uzun dönem izlem sonuçları
Long-term follow-up results of patients with ADCK4 mutations
MUSTAFA ATMACA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
NefrolojiHacettepe ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH ÖZALTIN