Zaman serileri yöntemleri ile hane halkı enerji tüketiminin modellenmesi
Modeling household energy consumption with time series methods
- Tez No: 953370
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE ÖNCEL ÇEKİM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İstatistik, Statistics
- Anahtar Kelimeler: Ekonomik zaman serisi, Elektrik enerjisi, Resmi istatistikler, Çok değişkenli zaman serileri, Economic time series, Electrical energy, Official statistics, Multivariate time series
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İstatistik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Enerji talebindeki küresel artış, iklim değişikliği, tedarik problemleri, enerjiyi verimli kullanma ihtiyacı gibi nedenler enerji tüketiminin incelenmesi ihtiyacını meydana getirmiştir. Özellikle hane halkının enerji tüketimi, toplam enerji tüketiminin önemli bir bölümünü oluşturması nedeniyle, enerji verimliliği stratejileri açısından kritik bir odak noktasıdır. Hane halkı enerji tüketiminin doğru bir şekilde tahmin edilmesi; enerji üretim planlarının optimize edilmesi, talep tarafı yönetimi programlarının etkinleştirilmesi ve tüketicilerin enerji tasarrufu yapmalarına olanak sağlanması açısından önem arz etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, 2007-2023 yılları arasında hane halkı elektrik tüketim miktarı ve bu tüketimi açıklayacağı düşünülen makroekonomik değişkenler kullanılarak, Dışsal Değişkenli Mevsimsel Otoregresif Bütünleşik Hareketli Ortalama Modeli (SARIMAX) ve Çok Değişkenli Tekil Spektrum Analiz (ÇTSA) zaman serisi analiz yöntemleri uygulamaktır. Hane halkı elektrik tüketimini; hane halkı sayıları, hane halkı kullanılabilir geliri ve soğutma gün dereceleri değişkenlerinin en iyi açıkladığı tespit edilmiş, ÇTSA yöntemi daha düşük hata kriterine sahip sonuç vermiştir. Bu kapsamda gerçeğe yakın tahmin sonuçları elde edilmiştir. Bu çalışma, hane halkı elektrik tüketiminin değişiminde belirleyici olan etkenlerin zaman serisi yöntemleri ile özellikle de bu alanda uygulaması bulunmayan ÇTSA yöntemi ile incelenmesi bakımından literatüre katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The global increase in energy demand, climate change, supply problems and the need to use energy efficiently have led to the need to examine energy consumption. In particular, household energy consumption is a critical focal point for energy efficiency strategies as it constitutes a significant portion of total energy consumption. Accurate estimation of household energy consumption is important for optimizing energy generation plans, enabling demand side management programs and enabling consumers to save energy. The main objective of this study is to analyze the household electricity consumption and the macroeconomic variables that are expected to explain this consumption between 2007 and 2023 using the Seasonal Autoregressive Integrated Moving Average with Exogenous Variables (SARIMAX) and Multivariate Singular Spectrum Analysis (MSSA) time series analysis methods. Household electricity consumption was found to be best explained by the variables of household numbers, household disposable income and cooling day degrees, and the MTSA method yielded results with a lower error criterion. In this context, realistic forecasting results were obtained. This study contributes to the literature in terms of analyzing the determinants of the change in household electricity consumption with time series methods, especially with the MSSA method, which has not been applied in this field.
Benzer Tezler
- Sakarya bölgesi hanehalkı elektrik tüketiminin dinamik lineer model ile tahmini
Estimation of household electricity consumption in Sakarya region by dynamic linear model
EMRE DORUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSakarya ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞRUL TAŞCI
- Bazı sert çekirdekli meyve türlerinde döllenme biyolojisi üzerinde yöntem çalışmaları
Başlık çevirisi yok
ATBİMOĞLU ADALET
- Kuyruk modelleri ve analizi üzerine bir uygulama
Başlık çevirisi yok
DİDEM ÖZPULAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
İstatistikEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİKRET İKİZ
- Ege bölgesi keçi liflerinin bazı önemli fiziksel, kimyasal özellikleri ve değerlendirme imkanları
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER ERDEM
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN YAZICIOĞLU
- Konfeksiyon işletmelerinde performans ölçümleri ve işgücü planlanmasına katkıları
Başlık çevirisi yok
SEVİN BRAV
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
İşletmeEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. M. NAZMİ ERCAN