Determination of effect mechanisms of high-fat diet on intestinal cells in the intestinal tumor formation process
İntestinal tümör oluşum sürecinde yüksek yağlı diyetin intestinal hücreler üzerine etki mekanizmalarının belirlenmesi
- Tez No: 956676
- Danışmanlar: PROF. DR. FÜSUN ÖZMEN, PROF. DR. ÖMER H. YILMAZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Allerji ve İmmünoloji, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, Onkoloji, Allergy and Immunology, Endocrinology and Metabolic Diseases, Oncology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Onkoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tümör Biyolojisi ve İmmünolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çelik Ç.E. Yüksek yağlı diyetin intestinal hücreler üzerindeki etkilerinin bağırsak tümörü oluşum sürecindeki mekanizmalarının belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tümör Biyolojisi ve İmmünoloji Doktora Programı, Ankara, 2025. Kolorektal kanser, dünyada en sık teşhis edilen üçüncü kanser olup, kanserle ilişkili ölümlerin başlıca nedenlerinden biridir. Yaşam tarzı faktörleri, özellikle beslenme alışkanlıkları, kolorektal kanserin ilerlemesinde önemli bir rol oynamaktadır. Yüksek yağlı diyetler, tümör oluşumu ve metastaz süreçlerinde kritik bir katkı sağlamaktadır. Bu çalışma, yüksek yağlı diyetin bağırsak tümör oluşumu ve ilerlemesi üzerindeki etkilerini, immün hücre profillerindeki değişiklikler, kök hücre dinamikleri ve tümör mikroçevresi üzerindeki etkiler bağlamında moleküler ve hücresel düzeyde aydınlatmayı amaçlamaktadır. Apc, Kras, p53 ve PTEN gibi sürücü genlerde mutasyonlar taşıyan kolorektal kanser organoidleri ve fare modelleri kullanılarak, yüksek yağlı diyetin tümör başlangıcı, metastaz ve bağışıklık düzenlemesi üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Çalışma sonuçlarımız, yüksek yağlı diyetin, bağırsak kök hücrelerinin niş bağımsızlığını artırarak çoğalma ve farklılaşma potansiyellerini desteklemek suretiyle tümör oluşumunu güçlendirdiğini ortaya koymaktadır. İmmünolojik olarak, yüksek yağlı diyet, düzenleyici T hücre popülasyonlarını artırarak ve sitotoksik lenfositler ile doğal öldürücü hücrelerin aktivitesini baskılayarak tümör mikroçevresini değiştirmektedir. Bu değişiklikler, tümör ilerlemesi, metastaz ve immün kaçış mekanizmalarını güçlendirmektedir. Ayrıca, bu çalışma, yüksek yağlı diyetin tümör hücrelerinin birincil tümörlerin metastatik nişlere geçişini hızlandırdığını göstermiştir. Akış sitometrisi ve tek hücre RNA dizileme analizleri, yüksek yağlı diyetle ilişkili tümörlerde makrofaj infiltrasyonunun arttığını ve bunun kötü prognoz ile ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Bulgular, yüksek yağlı diyetle değişen metabolik ve immün yolların hedeflenmesinin, diyetle ilişkili kolorektal kanser risklerini azaltmak ve hasta sonuçlarını iyileştirmek için yeni terapötik yaklaşımlar sunabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Çelik Ç.E. Determination of effect mechanisms of high-fat diet on intestinal cells in the intestinal tumor formation process. Hacettepe University Institute of Health Sciences, Tumor Biology and Immunology Doctor of Philosophy Program, Ankara, 2025. Colorectal cancer (CRC) is the third most commonly diagnosed cancer and a leading cause of cancer-related mortality worldwide. Lifestyle factors, including dietary habits, are strongly implicated in CRC progression, with high-fat diets (HFDs) increasingly recognized as critical contributors to tumorigenesis and metastasis. This study aimed to elucidate the molecular and cellular mechanisms by which HFD impacts intestinal tumor formation and progression, focusing on alterations in immune cell profiles, stem cell dynamics, and the tumor microenvironment (TME). Using a murine model and colorectal cancer organoids bearing mutations in key driver genes (Apc, Kras, p53, and PTEN), we investigated the effects of HFD on tumor initiation, metastasis, and immune regulation. Our findings reveal that HFD enhances tumorigenesis by increasing the niche independence of intestinal stem cells, promoting their proliferation and differentiation potential. Immunologically, HFD modifies the TME by elevating populations of regulatory T cells and suppressing cytotoxic lymphocyte and natural killer cell activity, thereby fostering an immunosuppressive environment. These changes contribute to enhanced tumor progression, metastasis, and immune evasion. Furthermore, this study demonstrated that HFD accelerates the transition of tumor cells from primary sites to metastatic niches, particularly the liver. Flow cytometry and single-cell RNA sequencing analyses highlighted increased infiltration of macrophages in HFD-associated tumors, correlating with poorer outcomes. The results underscore the critical role of dietary fat in reshaping the TME, exacerbating tumor aggressiveness, and altering host-tumor interactions. The findings suggest that targeting metabolic and immune pathways altered by HFD may offer new therapeutic avenues to mitigate diet-associated CRC risks and improve patient outcomes.
Benzer Tezler
- Diyet yağ asitlerinin metabolik etkilerinin metabolomiks yöntemiyle çalışılması
Investigation of the metabolic effects of dietary fatty acids using a metabolomics approach
ECE KILIÇ
Doktora
Türkçe
2026
Biyokimyaİstanbul Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PERVİN BAŞARAN
PROF. DR. KIVANÇ BİRSOY
- Bazı esterlerin kinetik incelenmesi ve termodinamik parametrelerin belirlenmesi
Kinetic study and detesmination of thermodnamic parameters of some esters
İBRAHİM TAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE
- Diesel motorları yakıt püskürtme sistemlerinin dinamik simülasyonu
Başlık çevirisi yok
İRFAN KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OĞUZ BORAT
- Doğuştan kalça çıkıklı hastalarda kalça patolojilerinin bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
NECDET ŞÜKRÜ ALTUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Ortopedi ve TravmatolojiGazi ÜniversitesiOrtopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ORHAN ASLANOĞLU
- İki katlı pamuk ipliklerinden dokunan kumaşlarda örgüye bağlı olarak maksimum atkı sıklığının değişimi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELTEM ASLI NARTER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER