Artvin ili Yusufeli ilçesindeki 65 yaş üzeri yaşlılarda kırılganlık düzeyinin ve ilişkili faktörlerin incelenmesi
Investigation of frailty level and related factors in elderly people over 65 years of age in Yusufeli district of Artvin province
- Tez No: 960667
- Danışmanlar: PROF. DR. REVA BALCI AKPINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Geriatri, Sağlık Eğitimi, Hemşirelik, Geriatrics, Health Education, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Bağımlılık-bağımsızlık, hemşirelik, yaşlı, yaşlılarda kırılganlık, Dependency-independence, elderly, frailty in the elderly, nursing
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Artvin İli Yusufeli İlçesindeki 65 Yaş Üzeri Yaşlılarda Kırılganlık Düzeyinin ve İlişkili Faktörlerin İncelenmesi Amaç: Bu araştırmanın amacı 65 yaş üzeri yaşlılarda kırılganlık düzeyini ve ilişkili faktörleri incelemektir. Materyal ve Metot: Kesitsel ve tanımlayıcı türde yapılan araştırmanın verileri 01.06.2024-01.02.2025 tarihleri arasında Artvin ili Yusufeli ilçesinde ikamet eden 65 yaş ve üzeri yaşlılardan ev ziyaretleri yapılarak toplanmıştır. Araştırmaya toplam 334 yaşlı katılmıştır. Veriler Kişisel Bilgi Formu, FRAIL Kırılganlık Ölçeği, Katz Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (Katz GYA) ile toplanmıştır. Veri toplama yaşlılarla yüz yüze görüşme yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, SPSS for Windows 22 paket programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya dahil edilen yaşlıların %62.6'sı 65-74 yaş aralığındadır, % 53'ü kadındır ve %73.7'si evlidir. Yaşlıların % 17.1' inin kırılgan, % 32.9' unun kırılganlık öncesi dönemde, % %88.9'unun bağımsız oldukları belirlenmiştir. Çalışmaya dahil edilen yaşlılarda FRAIL puan ortalaması, 75 yaş ve üzeri olanlarda 1.71± 1.40, kadınlarda 1.20 ± 1.27, okuryazar olmayanlarda 1.40±1.36, istemsiz idrar ve dışkı kaçırma problemi olanlarda 3.00±1.63, genel sağlık durumunu kötü/çok kötü olarak algılayanlarda 2.40±1.22 olarak bulunmuştur. Medeni durum, çocuk sahibi olma, çalışma durumu, gelir durumu, alkol kullanma, ilaçlarını düzenli kullanma ve düşme sayısına göre FRAİL ölçek toplam puan ortalaması farkı istatistiksel olarak anlamlı değildir (p>0.05). Katz GYA ölçek puanı ile FRAIL ölçek puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve orta düzeyli bir ilişki vardır (p<0.05). Sonuç: Çalışmaya alınan yaşlıların önemli bir bölümünün kırılganlık riski taşıdığı ve bağımsızlık düzeylerinin çeşitli sosyodemografik faktörlerden etkilendiği sonucuna ulaşılmıştır. Özellikle ileri yaş, kadın cinsiyet, düşük eğitim düzeyi, sağlık durumunun kötü algılanması, istemsiz idrar ve dışkı kaçırma gibi fizyolojik sorunların kırılganlık düzeyini arttığı görülmüştür. Medeni durum, gelir durumu, çalışma durumu ve çocuk sahibi olma gibi sosyodemografik değişkenlerin kırılganlıkla anlamlı bir ilişki göstermediği belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Investigation of Frailty Level and Related Factors in Elderly People Over 65 Years of Age in Yusufeli District of Artvin Province Objective: The aim of this study was to investigate the level of frailty and associated factors among elderly people aged 65 years and over. Materials and Methods: This cross-sectional and descriptive study was conducted between June 1, 2024, and February 1, 2025, through home visits to elderly residents aged 65 and above living in the Yusufeli district of Artvin province. A total of 334 elderly people participated. Data were collected using a Personal Information Form, the FRAIL Frailty Scale, and the Katz Index of Activities of Daily Living (Katz ADL). Face-to-face interviews were carried out with the participants, and analyses were conducted using the SPSS for Windows version 22 software. Results: Of the participants, 62.6% were between 65–74 years old, 53% were female, and 73.7% were married. It was determined that 17.1% were frail, 32.9% were pre-frail, and 88.9% were independent. The mean FRAIL score was found to be 1.71±1.40 in those aged 75 years and over, 1.20±1.27 in women, 1.40±1.36 in illiterate individuals, 3.00±1.63 in those with involuntary urinary and fecal incontinence, and 2.40±1.22 in those perceiving their general health status as poor/very poor. Differences in FRAIL scores by marital status, having children, employment status, income, alcohol use, regular medication use, and number of falls were not statistically significant (p>0.05). A statistically significant, moderate, negative correlation was found between Katz ADL scores and FRAIL scores (p<0.05). Conclusion: A considerable proportion of the elderly participants were found to be at risk of frailty, and their level of independence was influenced by various sociodemographic factors. Advanced age, female gender, low educational attainment, perceived poor health, and physiological problems such as involuntary urinary and fecal incontinence were associated with higher frailty levels. On the other hand, sociodemographic variables such as marital status, income, employment, and having children were not significantly associated with frailty.
Benzer Tezler
- Yusufeli (Butko) zeytininin maliyet hesabı ve karlılık analizi
Cost calculation and profitability analysis of Yusufeli (Butko) olives
SUDE BAYRAMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
ZiraatAtatürk ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VEDAT DAĞDEMİR
- Belgrad ormanında kurulmuş olan doğu ladini (picea orientalis L.) orijin denemesinde üç farklı yükseltiden gelen orijinlere (Artvin-Ardanuç)ait kalitatif-kantitatif analizler
Başlık çevirisi yok
FİKRET IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Ormancılık ve Orman Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiSilvikültür Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELİH BOYDAK
- Doğu Karadeniz bölgesinde trametes (fomes) pini (thore ex.fr.) fr.'nin yayılışı konukçuları ve zararı üzerine araştırmalar
Stydies on distribution, hosts and damage of trametes (fomes) pini (thore ex.fr.) fr. in the eastern black-sea region of Turkey
MEHMET ABATAY
- İnert ortamda kalkopiritin CL2 gazı ile reaksiyonunun optimum şartlarının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
HANİFİ SARAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Kimya MühendisliğiAtatürk ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. MUHTAR KOCAKERİM
- Kızılağaç (almus glutinosa geartnsubsp barbata (C.A.Mey) Yalt.) gövde hacim ve biyokütle tablolarının düzenlenmesi
Başlık çevirisi yok
NEDİM SARAÇOĞLU
Doktora
Türkçe
1988
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. FAHRİ BATU