Yaşlı bireylerde ilaç kullanım sorunları ve öz savunuculuk düzeyi
Medication use problems and self-advocacy levels in elderly individuals
- Tez No: 961470
- Danışmanlar: PROF. DR. BELGİN NALÇACI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Lokman Hekim Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırma, yaşlı bireylerin öz savunuculuk düzeylerini, ilaç kullanım sorunlarını ve ilaç kullanım yeti durumlarını belirlemek; öz savunuculuk düzeyinin sosyodemografik özellikler, ilaç kullanım sorunları ve ilaç kullanım yetisine göre değişim durumunu belirlemek amacıyla, tanımlayıcı türde gerçekleştirilmiştir. Bir vakıf üniversite hastanesi polikliniklerine başvuran 65 yaş ve üzeri 218 birey ile tamamlanmıştır. Veriler sosyodemografik özellikler, ilaç kullanım özellikleri ve ilaç kullanım yetisini belirlemeye yönelik oluşturulan veri toplama formu ile yaşlılarda öz savunuculuk durumunu değerlendirmek için Hasta Güvenliği için Yaşlıları Güçlendirme ve Savunuculuk (HGYS) Anketi ile yüz yüze görüşerek toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, ortanca, minimum ve maksimum değer ile t testi, Anova testi ve post- hoc testler kullanılmıştır. Etik izinler ve katılımcıların yazılı aydınlatılmış onamları alınmıştır. Yaşlı bireylerin ilaç kullanımında %5,5 ile %67 arası sorun olduğu tespit edilmiştir. Anket toplam puan ortalaması 26,78± 9,37 olarak saptanmıştır. Yaşlılarda öz savunuculuk düzeyi ile eğitim durumu, ekonomik durum, yaşadığı kişiler, sağlık algısı, düzenli kontrol, kullanılan ilaç sayısı, ilaç önerme, reçeteli ilacı kullanmama, reçetesiz ilaç kullanımı, yan etki yaşama, ilaç adı ve neden kullandığını bilme, son kullanım tarihini kontrol etme, prospektüs okuma, yan etkileri bilme, yan etkide sağlık kurumuna başvurma, ilaç kullanımı hakkında bilgi ve destek alma, sağlık kurumuna ulaşımda sorun yaşama ve ilaç kullanım yetisi arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Öz savunuculuğu düşük yaşlı bireylerin desteklenmesi amacıyla; birinci basamak sağlık hizmetlerinde risk gruplarının belirlenmesi, öz savunuculuk temelli eğitimlerin yaygınlaştırılması, yaşlı bireylerin sağlık kararlarına aktif katılımını teşvik eden öz savunuculuk odaklı politikaların geliştirilmesi ve konuya ilişkin bilimsel araştırmaların artırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This descriptive study was conducted to determine the self-advocacy levels, medication-related problems, and medication management abilities of older adults, as well as to examine how self-advocacy levels vary according to sociodemographic characteristics, medication-related problems, and medication management capacity. The study was carried out with 218 individuals aged 65 years and older who applied to the outpatient clinics of a foundation university hospital. Data were collected through face-to-face interviews using a form developed to assess sociodemographic characteristics, medication use, and medication ability, along with the“Elderly Empowerment and Advocacy for Patient Safety (HGYS)”scale. Descriptive statistics (frequency, percentage, mean, standard deviation, median, minimum–maximum) and inferential analyses (t-test, ANOVA, and post-hoc tests) were employed. Ethical approval and written informed consent were obtained. Medication-related problems among older adults ranged from 5.5% to 67%, and the mean HGYS score was 26.78 ± 9.37. A statistically significant relationship was found between self-advocacy and variables such as education level, perceived economic status, cohabitation, health perception, regular check-ups, number of medications used, recommending or not adhering to medications, use of non-prescribed drugs, experiencing side effects, knowledge of drug names and purposes, checking expiration dates, reading leaflets, awareness of side effects, seeking healthcare support, receiving medication-related information and assistance, access problems, and medication management ability. Based on the findings, it is recommended that at-risk groups be identified in primary healthcare, self-advocacy-based education be expanded, policies be developed to support older adults' active participation in health decisions, and further research be encouraged.
Benzer Tezler
- Yaşlı bireylerin cerrahi girişim sonrası evde yaşadıkları sorunların belirlenmesi
Determination of old individuals' problems which they have at their home after surgical intervention
AHMET DİNÇER
- İstanbul ili adalar ilçesinde ikamet eden yaşlıların öz bakım gücü ile ilaç uyumu ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of correlation between self care agency and medication adherence of elderly people lived in İstanbul, adalar
YUNUS EMRE KALPALI
- CYP2D6 enzimi ile metabolize olan risperidon ve venlafaksin'in popülasyon farmakokinetik yaklaşımıyla fenotiplemesi ve istatistiksel analizi
Phenotyping and statistical analysis of risperidone and venlafaxine metabolized by the CYP2D6 enzyme using a population pharmacokinetic approach
ELİF ÇAKIR
- Oral antikanser ilaç kullanan yaşlı kanser hastalarına tele-hemşirelik yolu ile verilen eğitimin ve izlemin öz-etkililik ve ilaç uyumuna etkisi
The effect of tele-nursing training and follow-up onself-effectiveness and medicine compliance on elderly cancerpatients using oral anti-cancer drug
SÜMEYYE BAŞOĞLU
- Development of e-textile based RFID enabled moisture sensor for wearable technologies
Giyilebilir teknolojiler için e-tekstil tabanlı RFID işlevli nem sensörü geliştirilmesi
MELTEM TEKÇİN
