Geri Dön

'Ahsen-i takvîm ve esfel-i sâfilîn' kavramlarının tefsir geleneğinde yorumlanışı

The interpretation of the concepts of ahsan-i taqwim and asfal-i safileen in the tafsir tradition

  1. Tez No: 963054
  2. Yazar: HAYRİYE GİŞİ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AHMET ABAY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 139

Özet

Bu çalışma, Kur'an'ın Tîn Sûresi'nde yer alan“ahsen-i takvîm”(en güzel kıvam) ve“esfel-i sâfilîn”(aşağıların en aşağısı) kavramlarını insanın yaratılışı, fıtratı ve ahlâki sorumluluğu çerçevesinde ele almaktadır. Bilgi, irade, ahlâk ve inanç gibi özelliklerle diğer varlıklardan ayrılan insan; ruh ve beden bütünlüğü içinde en güzel şekilde yaratılmıştır. Bu yaratılış aynı zamanda insana ilahî bir sorumluluk da yüklemekte; insanın kendini tanıyarak Rabbini bilmesi ve onu temsil etmesi beklenmektedir. Klasik ve modern tefsir geleneği üzerinden yapılan incelemede, ahsen-i takvîm ve esfel-i sâfilîn kavramlarının tarihsel süreçte kazandığı farklı anlamlar analiz edilmiştir. İlk dönem tefsirlerde kavramlar daha çok fiziksel boyut üzerinden yorumlanırken, modern dönem tefsirlerde ahlâki, ruhsal, toplumsal ve ilahî sorumluluk boyutları ön plana çıkmıştır. Ahsen-i takvîm, hem fiziksel hem de ahlâki mükemmellik içeren insan doğasının en yüce hâli olarak açıklanırken, esfel-i sâfilîn; ahlâki çöküş, fıtrattan sapma, yaşlılık (erzel-i ömr) ve nihayetinde cehennem azabı ile ilişkilendirilmiştir. Çalışmada ayrıca, insan fıtratını koruyan ya da bozan unsurlar belirlenmiş; insanın yaratılış gayesine uygun bir şekilde“en güzel kıvam”da kalabilmesi için değer temelli bir II yol haritası sunulmuştur. Bu kavramların anlamındaki tarihsel değişim, insanın ahlâki ve manevi yolculuğuyla bağlantılı olarak değerlendirilmiştir.

Özet (Çeviri)

This study explores the Qur'anic concepts of“ahsani taqwim”(the best of stature) and“asfali safileen”(the lowest of the low), as mentioned in Surah At-Tin, within the framework of human creation, nature (fitrah), and moral responsibility. The human being, described as a unique entity distinguished from other creatures through intellect, will, morality, and faith, has been created in a state of perfect balance and proportion. This superior design also entails a divine responsibility, where the human is expected to recognize and represent their Creator through self-knowledge. Through the lens of classical and modern exegetical (tafsir) traditions, this paper examines the interpretations of ahsani taqwim and asfali safileen across historical periods. Early interpretations primarily emphasize the physical dimension of human perfection, while contemporary exegeses highlight the inclusion of spiritual, moral, social, and theological dimensions. Ahsani taqwim is interpreted as the peak state of human nature encompassing both physical and moral excellence, while asfali safileen represents moral degeneration, deviation from fitrah, the frailty of old age (arzal al- 'umur), and ultimately, hellfire. The study also identifies the factors that help preserve or disrupt human fitrah and offers a value-based roadmap for individuals to remain in their ideal state as intended by IV divine creation. The evolving meanings of these concepts across exegetical traditions are discussed with an emphasis on the moral and spiritual trajectory of the human being in relation to their responsibility before God.

Benzer Tezler

  1. Cumhuriyet Döneminde Antalya'da ipekböcekçiliği eğitimi(1926-1960)

    Sericulture training in Antalya during Republican Peri̇od(1926–1960)

    AHSEN GÜNBULUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Eğitim ve ÖğretimAkdeniz Üniversitesi

    Geleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı

    YRD. DOÇ. ÖZNUR AYDIN

  2. hepatik fibrozisin difüzyon ağırlıklı manyetik rezonans görüntüleme ile değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    AYŞE AHSEN BAKAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    Radyoloji ve Nükleer TıpSağlık Bakanlığı

    Radyoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ERCAN İNCİ

  3. Kayseri'de Osmanlı Döneminde vakıf kuran kadınlar ve imar faaliyetleri

    Ottoman women who established foundations in Kayseri and their construction activities

    AHSEN ÖZTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Sanat TarihiErciyes Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SULTAN MURAT TOPÇU

  4. Vitiligo tanılı olgularda CTLA-4 ve MYG1 gen polimorfizmlerinin incelenmesi

    Investigation of CTLA 4 and MYG1 gene polymorphisms on vitiligo patients

    AYŞEN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    GenetikAfyon Kocatepe Üniversitesi

    Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SALİHA HANDAN YILDIZ

  5. 150 vakada klinik bulgularla otopsi sonuçlarının incelenmesi

    Başlık çevirisi yok

    AYSEN YEŞİLLETEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    1970

    PatolojiAtatürk Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı