Fibromiyalji sendromu hastalarında inflamatuar biyomarkerların uyku kalitesi, yorgunluk ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the impact of inflammatory biomarkers on sleep quality, fatique and quality of life in patients with fibromyalgia syndrome
- Tez No: 963873
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK BADAY KESKİN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Physical Medicine and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Fibromiyalji sendromu, MPV, inflamatuar biyomarker, yorgunluk, yaşam kalitesi, uyku, fiziksel aktivite, ultrasonografik ölçümler, Fibromyalgia syndrome, MPV, inflammatory biomarker, fatigue, quality of life, sleep, physical activity, ultrasonographic measurements
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırıkkale Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Fibromiyalji sendromu (FMS) yaygın ağrı, yorgunluk, depresyon, anksiyete, uyku bozuklukları ve çeşitli diğer fiziksel belirtilerle seyreden, yaşam kalitesini düşüren kronik bir hastalıktır. Çalışmamızda öncelikli olarak FMS tanılı hastalarda inflamatuar biyomarkerların uyku kalitesi, yorgunluk ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılması, ikinci olarak ise FMS hastalarında ultrasonografik kas kalınlıkları ve el kavrama kuvvetinin değerlendirilmesi planlandı. Ayrıca FMS hastalarında düşmenin, fiziksel performansın, anksiyete ve depresyon şiddetinin incelenmesi hedeflendi. Gereç ve yöntem: Bu kesitsel çalışmaya 2016 American Collage of Rheumatology (ACR) FMS tanı kriterlerini karşılayan 65 kadın hasta ve 65 kontrol (kadın) dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, son bir yıl içinde düşme öyküsü, düşme sayısı ve haftalık fiziksel aktivite süresi sorgulandı. Laboratuvar tetkik sonuçları kaydedildi. İnflamatuar biyomarkerlar olan nötrofil-lenfosit oranı, platelet-lenfosit oranı, monosit-lenfosit oranı, sistemik immun inflamasyon indeksi, sistemik inflamatuar yanıt indeksi ve C-reaktif protein-albumin oranı (CAR) hesaplandı. Dominant ve nondominant el kavrama kuvveti (EKK) Jamar El Dinamometresi ile değerlendirildi. Katılımcılara Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Ağrıyı Merkezileştirme Ölçeği (AMÖ), Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ), Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ), Zamanlı Kalk ve Yürü Testi (ZKY) ve SF- 12 Yaşam Kalitesi Ölçeği uygulandı. FMS hastalarına Fibromiyalji Etki Anketi (FEA) uygulandı. Ağrı şiddeti Visüel Analog Skala (VAS) ile değerlendirildi. Her iki ekstremite kas kalınlıkları (KK) ultrasonografi cihazı (GE Logiq P5) ile ölçüldü. Bulgular: Hasta ve kontrol grubu arasında yaş, vücut kitle indeksi (VKİ) ve eğitim süresi açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). Gruplar arasında inflamatuar biyomarkerlar açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). FMS hastalarında MPV değeri ile YŞÖ skoru (r=-0.264, p=0.033) ve FMS vi süresi (r=-0.326, p=0.008) arasında negatif korelasyon saptandı. Hastaların haftalık fiziksel aktivite süreleri ile CRP (r=-0.311, p=0.012) ve CAR (r=-0.314, p=0.012) arasında negatif yönlü korelasyon saptandı. Tek değişkenli lineer regresyon analizi sonuçlarına göre MPV (B=-0.230, p=0.014), BAÖ (B=0.042, p<0.001), BDÖ (B=0.042, p<0.001), AMÖ (B=0.073, p<0.001), PUKİ (B=0.085, p=0.001), FEA puanları (B=0.037, p<0.001), VAS (B=0.031, p<0.001), dominant biseps braki KK (B=-0.609, p=0.018), dominant rektus femoris KK (B=-0.855, p<0.001), dominant vastus intermedius KK (B=-0.542, p=0.042) yorgunluk şiddeti ile ilişkili faktörler olarak bulundu. BAÖ (B=-0.154, p=0.007), BDÖ (B=-0.298, p<0.001), AMÖ (B=- 0.422, p<0.001), PUKİ (B=-0.691, p<0.001), YŞÖ (B=-3.479, p<0.001), FEA (B=- 0.221, p<0.001), ZKY (B=-1.106, p=0.027), VAS (B=-0.146, p=0.012) ve dominant EKK (B=0.271, p=0.041) SF-12'nin fiziksel bileşen ölçeği ile ilişkili faktörler idi. Sonuç: FMS hastalarında MPV'nin yorgunluk ile ilişkili bir faktör olabileceği ve MPV'nin hastalık süresi ile negatif korele olduğu klinisyenler tarafından klinik takipte göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca haftalık fiziksel aktivite süresi ile CRP ve CRP/albümin değerleri arasında negatif korelasyon saptanması; düzenli fiziksel aktivitenin inflamatuar süreçler üzerinde olumlu etkileri olabileceğini düşündürmektedir. Hastalarda uyku, yorgunluk ve yaşam kalitesini etkileyen faktörler kapsamlı olarak değerlendirilerek bireye özel tedavi programları belirlenmelidir.
Özet (Çeviri)
Introduction: Fibromyalgia syndrome (FMS) is a chronic disease characterized by widespread pain, fatigue, depression, anxiety, sleep disorders, and various physical symptoms that reduce quality of life. The primary objective of this study was to investigate the impact of inflammatory biomarkers on sleep quality, fatigue, and quality of life in patients with FMS. Secondly, the objective was to evaluate ultrasonographic muscle thickness and handgrip strength in FMS patients. Furthermore, the study aimed to assess patients' history of falls, physical performance, and quality of life. Materials and methods: This cross sectional study included 65 female patients with FMS, who met the 2016 American College of Rheumatology (ACR) FMS diagnostic criteria and 65 female controls. Demographic data, history of falls within the last year, number of falls, and weekly physical activity duration of the participants were assessed. Laboratory test results were recorded. Inflammatory biomarkers, including the neutrophil-lymphocyte ratio, platelet-lymphocyte ratio, monocyte-lymphocyte ratio, systemic immune inflammation index, systemic inflammatory response index, C-reactive protein-albumin ratio (CAR) were calculated. Dominant and non-dominant handgrip strength (HGS) was assessed using the Jamar Hand Dynamometer. Participants completed the Beck Depression Inventory (BDI), Beck Anxiety Inventory (BAI), Pain Centralization Scale (PCS), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Fatigue Severity Scale (FSS), Timed Up and Go Test (TUG), and the SF-12 Health Status Questionnaire. The Fibromyalgia Impact Questionnaire (FIQ) was administered to FMS patients. Pain intensity was assessed using the Visual Analog Scale (VAS). Muscle thickness (MT) of both extremities was measured using an ultrasounography device (GE Logiq P5). Findings: There were no statistically significant differences between the FMS and control groups in terms of age, body mass index or duration of education (p>0.05). viii Moreover, there were no statistically significant differences between the groups in terms of inflammatory biomarkers (p>0.05). The MPV value was negatively correlated with the FSS score (r=-0.264, p=0.033) and FMS duration (r=-0.326, p=0.008) in patients with FMS. Weekly physical activity duration was negatively correlated with CRP (r=-0.311, p=0.012) and CAR (r=-0.314, p=0.012) in FMS patients. The univariate linear regression analysis showed that MPV (B=-0.230, p=0.014), BAI (B=0.042, p<0.001), BDI (B=0.042, p<0.001), PCS (B=0.073, p<0.001), PSQI (B=0.085, p=0.001), FIQ (B=0.037, p<0.001), VAS (B=0.031, p<0.001), dominant biceps brachii MT (B=-0.609, p=0.018), dominant rectus femoris MT (B =-0.855, p <0.001), dominant vastus intermedius MT (B=-0.542, p=0.042) were associated factors with fatigue severity. The BAI (B=-0.154, p=0.007), BDI (B=-0.298, p<0.001), PCS (B=-0.422, p<0.001), PSQI (B=-0.691, p<0.001), FSS (B=-3.479, p<0.001), FIQ (B=-0.221, p<0.001), TUG (B=-1.106, p=0.027), VAS (B=-0.146, p=0.012), and dominant HGS (B=0.271, p=0.041) were accociated factors with the physical component of the SF-12. Conclusion: Clinicians should consider that MPV may be a factor associated with fatigue in FMS patients and that MPV is negatively correlated with disease duration during clinical follow-up. Furthermore, the finding that weekly physical activity duration was negatively correlated with CRP and CAR suggests that physical activity may have a positive effect on inflammatory processes. FMS patients should undergo a comprehensive evaluation of the factors influencing sleep, fatigue and quality of life, in order to determine induvialised-treatment programmes.
Benzer Tezler
- 1986-87 yıllarında kliniğimizde fibrozitis tanısı ile yatan hastaların klinik analizi psikolojik yönden araştırılması ve tedavisi
Başlık çevirisi yok
ŞAHİN BAYRAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonDicle ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERDA ERDOĞAN
- Generalize fibromiyalji sendromunda değişik tedavi uygulamalarında alınan sonuçlar
Başlık çevirisi yok
MOHAMMAD D. LEYLABADİ
- Fibromyaljili hastaların fiziksel ve ruhsal yönden değerlendirilmesi
Physical and psychological evaluation of patients with fibromyalgia
ARİF AKGÜL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1993
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonÇukurova ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAMİL GÖNCÜ
- Primer fibromyalji sendromunun tedavisinde hidroterapi uygulamasının yeri
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA ÇELİKTAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1994
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonUludağ ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Primer fibromyalji sendromunda nokturnal growth hormon sekresyonu
Nocturnal growth hormon secretion in primary fibromyaljia syndrome
MEHMET FARUK ÖZTEK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1995
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonDicle ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERDA ERDOĞAN