Geri Dön

Hicrî 9. yüzyıl Memzûc fıkıh usûlü eserlerinde İcmâ teorisi(Molla Fenârî, Molla Hüsrev ve İbnü'l-Hümâm)

نظرية الإجماع في مؤلفات أصول الفقه المملوكية في القرن التاسع الهجري (الملا فناري، الملا خسرو، وابن الهمام)/The Theory of Ijma in the Works of Mamluk Usul al-Fiqh of the 9th Century of the Hijra (Mullah Fanari, Mullah Khosrow, and Ibn al-Humam)

  1. Tez No: 965353
  2. Yazar: MUSTAFA İNANÇ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. YUSUF ERDEM GEZGİN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İslam Hukuku Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Aslî deliller arasında kitap ve sünnetten sonra üçüncü sırada yer alan icmâ deliline usul âlimleri önem vermişler ve onun için birçok çalışmalar yapmışlardır. Bu denli önemi haiz olan icmâın değerlendirilmesi ve onun hakkında fikir yürütülebilmesi için icmâın tarihi seyrinin bilinmesinin zorunluluğuna binaen önce klasik icmâ anlayışı verilmiştir. Daha sonra tezin konusu olan hicrî IX. yüzyıl memzûc fıkıh usulü literatüründe icmâ anlayışı verilerek klasik icmâ anlayışıyla mukayesesi yapılmak suretiyle icmâın tarihi sürecindeki serencamı aktarılmaya çalışılmıştır. İki ana bölümden oluşmakta olan çalışmanın birinci bölümünde Hanefî mezhebi merkezinde klasik icmâ anlayışı aktarılmıştır. İkinci bölümde ise hicrî 9. yüzyılda yaşamış olan Molla Fenârî, Molla Hüsrev ve Kemâleddin İbnü'l-Hümâm'ın eserlerindeki icmâ anlayışları mukayeseli olarak aktarılmıştır. Böylelikle icmâın tarihi süreç içerisinde ele alınış biçimleri hakkında bilgi sahibi olunarak klasik dönem ile hicrî. 9. yüzyıl memzûc fıkıh usulü literatüründeki icmâ anlayışlarının benzer yönleri ile farklı yönleri tespit edilmiştir. Çalışmanın hitamında Hanefî mezhebi bağlamında incelenen ve hicrî 9. yüzyıl memzûc fıkıh usulü literatüründe zikredilen âlimler tarafından ele alınan icmâın hüccet değeri taşıdığı kanaatine varılmıştır. Ayrıca hicrî 9. yüzyılda icmâın hüccet olduğuna dair az önce isimleri zikredilen âlimler arasında herhangi bir ihtilafın olmadığı ve icmâın her dönemde oluşabileceği kanaati de hâsıl olmuştur.

Özet (Çeviri)

Ijmāʿ (consensus), which ranks third among the primary sources of Islamic law after the Qur'an and the Sunnah, has received considerable attention from scholars of legal theory. Recognizing its significance, they have produced extensive scholarship on the subject. In order to evaluate ijmāʿ and form a critical understanding of it, familiarity with its historical development is essential. Accordingly, this study first outlines the classical conceptualization of ijmāʿ. It then analyzes the treatment of ijmāʿ in the memzūj (integrated) uṣūl al-fiqh literature of the 9th century AH (15th century CE), comparing it with the classical view to trace its historical trajectory. The study is structured in two main parts. The first part explores the classical doctrine of ijmāʿ, focusing on its articulation within the Ḥanafī school. The second part presents a comparative analysis of ijmāʿ as discussed by three key scholars of the 9th century AH: Molla Fanārī, Molla Ḥüsrev, and Kamāl al-Dīn Ibn al-Humām. This comparison reveals both the continuities and divergences between classical views and the later memzūj approach to legal theory. The findings indicate that ijmāʿ, as discussed by these scholars within the Ḥanafī tradition, is regarded as a binding legal proof (ḥujjah). Furthermore, it is observed that there is no substantive disagreement among these scholars regarding the authoritative status of ijmāʿ, and that it is viewed as a concept applicable across all historical periods.

Benzer Tezler

  1. Ön işlemenin ve askorbik asitin dondurularak depolanan yılan balıklarının (Anguilla anguilla) kalitesine etkileri

    Başlık çevirisi yok

    H.VOLKAN GÖKSEL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Gıda MühendisliğiEge Üniversitesi

    Su Ürünleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYDIN URAL

  2. Hazır giyim üreten bir işletmede organizasyon ve yönetim sorunları

    Başlık çevirisi yok

    GÜLCAN GÖNENÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    İşletmeGazi Üniversitesi

    Giyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. RASİH DEMİRCİ

  3. Yabancı sermaye ile ilişkiler 1850-1954

    Başlık çevirisi yok

    NEVZAT ONARAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    Ekonomiİstanbul Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

  4. Eskişehir'de Odunpazarı tarihi yerleşiminin fiziksel gelişimi ve geleneksel konut dokusunda dizgesel çözümlemeler

    Başlık çevirisi yok

    NESLİHAN SÖNMEZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1983

    Mimarlıkİstanbul Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. METİN SÖZEN

  5. Cohesion in Turkish a survey of cohesive devices in prose literature

    Başlık çevirisi yok

    FUAT ALTUNKAYA

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    1987

    DilbilimHacettepe Üniversitesi

    DOÇ. DR. AHMET KOCAMAN

  6. Konut gerçekleştirme sistemlerinde kullanıcı katkısının etkinliğini arttırıcı öneriler ve yardımlı kendi evini yapımda örneklenmesi

    Suggessions to increase efficiency of user involvement in housing realization systems and sampling on aided self-help

    ZİYA OK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF. DR. GAZANFER BEKEN