Geri Dön

Gölcük merkez aile sağlığı merkezine başvuran tip 2 diyabet hastalarının ozon tedavisi hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi

Evaluation of knowledge, attitudes and practices regarding ozone therapy among type 2 diabetes patients attending Gölcük central family health center

  1. Tez No: 966725
  2. Yazar: ALPEREN PAYZA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. TUNCAY MÜGE ALVUR
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Tip 2 diyabet, ozon tedavisi, bilgi, tutum, davranış, GETAT, diyabetik ayak, birinci basamak, anket, Antidiyabetikler, Type 2 diabetes, ozone therapy, knowledge, attitude, behavior, complementary and alternative medicine (CAM), diabetic foot, primary care, survey
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada, Kocaeli ili Gölcük ilçesinde bir aile sağlığı merkezine başvuran Tip2 diyabet tanılı hastaların ozon tedavisine ve yan etkilerine ilişkin bilgi düzeyleri ile ozonoterapi tutumlarının değerlendirilmesi; ayrıca bu değişkenlerin sosyodemografik özellikler ve mesleki deneyim ile ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu kesitsel anket çalışması, 01.09.2025–30.09.2025 tarihleri arasında Kocaeli ili Gölcük ilçesinde bir aile sağlığı merkezine başvuran 230 Tip2 diyabet tanılı hasta ile yapılmıştır. Anket çalışması literatür taramasıyla hazırlanmış, standart ölçek içermeyen anket 43 sorudan oluşmuştur. İlk 9 soru katılımcıların sosyodemografik ve hastalıkla ilişkili özelliklerini değerlendirmekte, sonraki 34 soru ise ozon tedavisine ilişkin bilgi, tutum ve davranış boyutlarını içeren 3 ana başlık altında toplanmış önermelerden oluşmaktadır. Normal dağılım Kolmogorov-Smirnov testi ile incelenmiş, nümerik değişkenler frekans (yüzde) olarak sunulmuştur. Kategorik değişkenlerde gruplar arası fark Fisher's Exact, Yates ve Monte Carlo kikare testleri ile analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 53,6±11,1 yıl olup, yaş aralığı 20–85 yıl arasındadır. Katılımcıların 123'ü (%53,5) erkek, 107'si (%46,5) kadındır. Medeni durum açısından 199'u (%86,5) evli, 31'i (%13,5) bekârdır. Eğitim düzeyi dağılımı; ilkokul ve altı 55 (%23,9), ortaokul 23 (%10,0), lise 66 (%28,7) ve üniversite ve üzeri 86 (%37,4) şeklindedir. Meslek gruplarına bakıldığında 17'si (%7,4) sağlık çalışanı, 213'ü (%92,6) diğer meslek gruplarındandır. Aylık hane gelirinde katılımcıların 59'u (%25,7)“gelirim giderimden az”, 118'i (%51,3)“denk”, 53'ü (%23,0) ise“fazla”yanıtını vermiştir. Ozon tedavisine ilişkin genel bilgi düzeyi düşük–orta seviyede olup, doğru yanıt oranları %10,9–%57,4 arasında değişmiştir.“Ozon tedavisi belirli yöntemlerle uygulanır”önermesini %56,1 doğru yanıtlamıştır.“Doğrudan damar içine saf ozon uygulanır”önermesini doğru reddedenlerin oranı %20,4'te kalmıştır.“Ozon tedavisi bağışıklığı baskılar”ifadesine doğru yanıt %18,7'dir.“Sadece solunum hastalıklarında kullanılır”ifadesini doğru reddedenler %49,1'dir.“Diyabetik ayakta iyileşmeyi hızlandırabilir”önermesine %57,0 oranında doğru yanıt verilmiştir.“Bakanlıkça ruhsatlı merkezlerde uygulanabilir”bilgisini bilenlerin oranı %50,4'tür.“En sık yan etki gaz embolisidir”bilgisini doğru yanıtlayanların oranı %12,6'da kalmıştır.“Kan şekeri düzenleyici etkiler gösterebilir”önermesine %40,9 doğru yanıt verilmiştir.“Uygulama yolları arasında major otohemoterapi (MAH) vardır”önermesini doğru bilenlerin oranı %36,1'dir. Eğitim düzeyi arttıkça bilgi sorularındaki doğru yanıt oranları anlamlı olarak artmıştır (ör. MAH uygulamasını bilenler: üniversite %48,8 vs ilkokul %23,6; p=0,004). Tutum sorularında katılımcıların çoğu ozon tedavisini olumlu değerlendirmiş, ancak yan etkiler konusunda endişeler de bildirilmiştir. Sonuç: Tip 2 diyabet hastalarının ozon tedavisine ilişkin bilgi düzeyleri yetersiz bulunmuştur. En belirgin bilgi boşlukları uygulama yöntemleri, güvenlik ve yan etkiler konularında saptanmıştır. Eğitim düzeyi arttıkça bilgi puanlarının yükseldiği görülmüştür. Bulgular, ozon tedavisinin alternatif değil tamamlayıcı bir yöntem olduğunun vurgulanması ve toplumun bilinçlendirilmesine yönelik hedeflenmiş eğitim programlarının gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Özet (Çeviri)

ABSTRACT Objective: This study aimed to evaluate the knowledge levels and attitudes regarding ozone therapy and its side effects among patients diagnosed with type 2 diabetes who presented to a family health center in Gölcük, Kocaeli. In addition, the relationships between these variables and sociodemographic characteristics and clinical experience were examined. Methods: This cross-sectional survey was conducted between 01.09.2025 and 30.09.2025 with 230 patients diagnosed with type 2 diabetes who attended a family health center in Gölcük, Kocaeli. The questionnaire, prepared through a literature review and not including any standardized scale, consisted of 43 items. The first 9 questions assessed participants' sociodemographic and disease-related characteristics, while the following 34 questions comprised propositions grouped under three main domains evaluating knowledge, attitudes, and behaviors toward ozone therapy. Normal distribution was tested with the Kolmogorov-Smirnov test. Continuous variables were presented as mean ± SD or median (min–max), and categorical variables as frequency (percentage). Differences between groups were analyzed using Fisher's Exact test, Yates' chi-square, and Monte Carlo chi-square tests. Results: The mean age of participants was 53.6±11.1 years (range: 20–85). Of the participants, 123 (53.5%) were male and 107 (46.5%) female. In terms of marital status, 199 (86.5%) were married and 31 (13.5%) single. Regarding education, 55 (23.9%) had primary school or below, 23 (10.0%) secondary school, 66 (28.7%) high school, and 86 (37.4%) university or higher. Seventeen (7.4%) were healthcare professionals, while 213 (92.6%) belonged to other occupations. Household income was reported as lower than expenses by 59 (25.7%), equal to expenses by 118 (51.3%), and higher than expenses by 53 (23.0%) participants. Overall knowledge about ozone therapy was low to moderate, with correct response rates ranging from 10.9% to 57.4%. For example, 56.1% correctly recognized that ozone therapy is applied through specific methods, while only 20.4% correctly rejected the statement that“pure ozone can be administered directly intravenously.”The statement“ozone suppresses the immune system”was answered correctly by 18.7%, and“it is used only in respiratory diseases”was correctly rejected by 49.1%. Knowledge about therapeutic effects was limited: 57.0% knew that ozone may accelerate wound healing in diabetic foot, 50.4% were aware that it can only be performed in Ministry-certified centers, and only 12.6% identified gas embolism as the most common side effect. Additionally, 40.9% stated that it may regulate blood sugar, and 36.1% correctly identified major autohemotherapy (MAH) as an application method. Higher education level was significantly associated with higher knowledge scores (e.g., awareness of MAH: university 48.8% vs. primary school 23.6%; p=0.004). In terms of attitudes, most participants viewed ozone therapy positively, though concerns about potential side effects were also expressed. Conclusion: Knowledge about ozone therapy among patients with type 2 diabetes was found to be insufficient. The most prominent gaps were related to application methods, safety, and side effects. Higher education levels were associated with better knowledge. These findings highlight the need for targeted educational programs emphasizing that ozone therapy is not an alternative but a complementary method, and for raising community awareness.

Benzer Tezler

  1. Tip 2 diyabetes mellitus hastalarında diyabetik ayak bilgisinin ve özetkililiğinin araştırılması

    Research of diabetic foot knowledge and self-effi̇cacy of TYPE 2 diabetes mellitus patients

    ASLI KIR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERKAN ŞENGÜL

  2. Toplum merkezi hizmetlerinin kadının kente uyum sürecine etkisi

    The influence of community center services to women?s in adaptation process to urban life

    DİLEK DALYANOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Sosyal HizmetHacettepe Üniversitesi

    Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERDEN ÜNLÜ

  3. Kars ve civarı Helophoridae ve Hydrophilidae (Ordo:Coleoptera) familyaları üzerine faunistik bir araştırma

    A faunistic resarch on Helophoridae and Hydrophilidae (Ordo:Coleoptera) families in Kars and its disticts

    SERPİL KARALAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    BiyolojiKafkas Üniversitesi

    Biyoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MEHMET ALİ KIRPIK

  4. Lise yöneticilerinin sorun çözmede yaratıcılığı

    Creativity of high school administrators in problem solving

    HİLAL SARI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    Eğitim ve ÖğretimKocaeli Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NURAY SUNGUR

  5. Dinar-Isparta arasındaki eosen bentik foraminiferlerinin sistematik ve biyofabrik incelemesi

    Systematic and biofabrics of eocene benthic foraminifera between Dinar and Isparta

    SİBEL KÖSE YEŞİLOT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    Jeoloji MühendisliğiSüleyman Demirel Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUHİTTİN GÖRMÜŞ