Conservation and adaptive reuse of derelict rural mining heritage sites: The case of Karaburun kalecik (Manastir) mercury mine
Terkedilmiş kırsal madencilik mirası alanlarının korunması ve yeniden işlevlendirilmesi: Karaburun Kalecik (Manastır) cıva madeni örneği
- Tez No: 967887
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜLYA YÜCEER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Türkiye'nin Karaburun Yarımadası'nda yer alan, terk edilmiş bir madencilik sahası olan Kalecik Cıva Madeni'nin korunması ve uyarlanabilir yeniden kullanım potansiyelini incelemektedir. Geç Osmanlı ve Erken Cumhuriyet dönemlerinde önemli bir cıva üretim merkezi olan maden, 1970'lerden beri atıl durumdadır ve kültürel miras varlığı olarak tanınmamaktadır. Bu çalışma, alana atfedilen tarihsel, mimari ve sosyo-ekonomik değerleri ortaya çıkarmayı, mevcut fiziksel durumunu belirlemeyi ve korunması için karşılaşılan zorluklar ile fırsatları değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Arazi dokümantasyonu, arşiv araştırmaları ve endüstri ile madencilik mirası üzerine kuramsal literatürden yararlanan araştırma, Kalecik Cıva Madeni'nin kırsal canlanmaya ve sürdürülebilir kalkınmaya önemli ölçüde katkı potansiyeli taşıdığını ortaya koymaktadır. Ancak, alanın coğrafi erişilemezliği, bozulma durumu ve Türkiye'deki maden sahalarının korunmasına yönelik çabaların yetersizliği, ciddi zorluklar teşkil etmektedir. Tez, alanın korunmasına yönelik stratejiler olarak, jeo-turizm rotasına entegrasyon gibi uygun uyarlanabilir yeniden kullanım işlevlerinin atanmasını önererek, hem mirasın korunmasını hem de yerel topluluk için sosyo-ekonomik faydaların sağlanmasını hedeflemektedir. Çalışma, kırsal madencilik mirasının yeterince değer görmemesi sorununu daha geniş bir çerçevede ele almakta ve ihmal edilmiş endüstriyel peyzajları da kapsayan daha kapsayıcı bir koruma çerçevesi savunmaktadır. Kalecik Cıva Madeni'ni gündeme getirerek, bu araştırma kırsal ve endüstriyel mirasın korunmasının önemi üzerine gelişen söyleme katkı sunmakta; değer temelli yaklaşımlar ve uyarlanabilir yeniden kullanımın, kültürel hafızanın ve bölgesel kalkınmanın sürdürülebilirliğindeki rolünü vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis investigates the conservation and adaptive reuse potential of the Kalecik Mercury Mine, a derelict mining site located in the Karaburun Peninsula of Türkiye. Once a significant centre of mercury production during the Late Ottoman and Early Republican periods, the mine has been abandoned since the 1970s and remains unrecognized as a cultural heritage asset. This study aims to uncover the historical, architectural, and socio-economic values attributed to the site, identify its current physical condition, and assess the challenges and opportunities for its conservation. Drawing upon field documentation, archival research, and theoretical literature on industrial and mining heritage, the research reveals that the Kalecik Mercury Mine holds considerable potential for contributing to rural revitalization and sustainable development. However, geographical inaccessibility of the site, state of deteriorations and lack of conservation efforts in mining sites in Türkiye pose significant challenges. The thesis proposes strategies for conserving the site by assigning appropriate adaptive reuse functions, such as integration into a geo-tourism route, to ensure both heritage protection and socio-economic benefits for the local community. The study highlights the broader issue of undervaluation of rural mining heritage and argues for a more inclusive conservation framework that incorporates neglected industrial landscapes. By shedding light on the Kalecik Mercury Mine, this research contributes to the growing discourse on the importance of conserving rural and industrial heritage, emphasizing the role of value-based approaches and adaptive reuse in sustaining cultural memory and regional development.
Benzer Tezler
- Endüstri mirasının korunması ve yeniden işlevlendirmesinin adana cumhuriyet un fabrikası örneği üzerinden incelenmesi
Analysis of the conservation and adaptive reuse of industrial heritage: the case of the adana republic flour factory
BÜŞRA TENEKECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkAdana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA SEDA ÇARDAK
- Tarihi endüstri yapılarının dönüşümünün dayanıklılık ve kültürel miras değerine etkileri: Örnekler üzerinden bir değerlendirme
Impacts of adaptive reuse of historic industrial buildings on resilience and cultural heritage value: An evaluation through case studies
HAVVA FİDANCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
MimarlıkGebze Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEMİLE SANEM ERSİNE MASATLIOĞLU
- Yaşam döngüsü sürecinde mekanın geçici kullanım parametreleri
Parameters of temporary use of the space in the life cycle process
ÖZCAN ERNUR AKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKSENİN İNALHAN
- A study for the conservation of Ertem Olive-Oil Factory in Ayvalik
Ertem Zeytinyağı Fabrikası'nın korunması üzerine bir çalışma
GÖZDE YILDIZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERİMAN ŞAHİN GÜÇHAN
- Principles and proposals for conservation and adaptive reuse of traditional depot buildings in Ayvalık
Ayvalık geleneksel depo yapılarının korunması ve yeniden kullanıma uyarlanabilirliği için ölçütler ve öneriler
ASLI ÖZAHİ KURT
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERİMAN ŞAHİN GÜÇHAN
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURÇAK ALTAY