Maintaining the power in the therapy room: A conceptual model of social dominance orientation, medicalization and overpathologizing
Gücün terapi odasında sürdürülmesi: Sosyal baskınlık yönelimi, medikalizasyon ve aşırı patolojikleştirmenin kavramsal modeli
- Tez No: 968443
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET ÇOYMAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psikiyatri, Bilim ve Teknoloji, Psychology, Psychiatry, Science and Technology
- Anahtar Kelimeler: Doğal dil işleme, Klinik psikoloji, Sosyal psikoloji, Veri bilimi, Yapay zeka, Natural language processing, Clinical psychology, Social psychology, Data science, Artificial intelligence
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Abdullah Gül Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Veri Bilimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, psikoterapide hiyerarşiye yönelik yönelimleri ifade eden Sosyal Baskınlık Yönelimi (SBY) ve sosyal normların ne ölçüde tıbbi açıklamalar yönünde değişmesi gerektiğine ve toplumun bu açıklamalar aracılığıyla ne kadar düzenlenmesi gerektiğine ilişkin görüşleri içeren medikalizasyon inançlarının aşırı patolojikleştirme üzerindeki rolünü incelemektedir. Bu çerçevede, çalışmanın modeli SBY'nin medikalizasyon inançları aracılığıyla terapistlerin aşırı patolojikleştirme eğilimlerini etkilediği yönündeki varsayımı test etmektedir. Çalışma 1'de çevrim içi bir platformda yer alan 1.675 ruh sağlığı uzmanına yönelik danışan şikâyeti analiz edilmiştir. Şikâyetler, aşırı patolojikleştirme içerip içermediğine göre kodlanmış ve aşırı ilaç yazma, aşırı tanı koyma, kötümser prognoz ve zorlayıcı tedavi temaları altında kategorize edilmiştir. Bulgular, aşırı patolojikleştirmenin mesleki pratikte de ortaya çıktığını göstermiştir. Çalışma 2'de, SBY'yi manipüle ederek, medikalizasyon inançlarını ve dolayısıyla aşırı patolojikleştirme eğilimlerini artırıp artırmayacağını test etmek amacıyla çevrim içi bir vinyet deneyi yürütülmüştür. Deney ve kontrol grupları arasında SBY, medikalizasyon inançları veya aşırı patolojikleştirme açısından anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Ancak, medikalizasyon inançları ile aşırı patolojikleştirme arasında pozitif bir ilişki bulunmuş; medikalizasyonu daha güçlü benimseyen terapistlerin danışanları aşırı patolojikleştirme eğiliminde oldukları görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This thesis examines how therapists' orientation towards social hierarchies and their medicalization beliefs shape the risk of overpathologizing in psychotherapy. Drawing on Social Dominance Orientation (SDO), it develops a conceptual model in which SDO influences clinical judgement through medicalizations, understood as an ideological framework that legitimizes expert authority. Study 1 analyzed 1,675 naturally occurring client complaints from a public platform using large language model-based text classification. The complaints were coded for overpathologizing and grouped into the themes of overprescribing, overdiagnosis, pessimistic prognosis, and coercive treatment, providing ecological evidence that overpathologizing is a repeated problem in professional practice. Study 2 employed an online vignette experiment designed to activate SDO would increase medicalization beliefs and, in turn, overpathologizing tendencies. The manipulation produced no group differences, but medicalization beliefs were positively associated with overpathologizing, and post hoc analyses suggested an indirect pathway from SDO to overpathologizing via medicalization. Together, these findings emphasize overpathologizing as both an empirical reality and a theoretically explicable bias rooted in hierarchy-maintaining ideologies. Positioning clinical judgement within broader dynamics of power and legitimizing discourse, the thesis advances a framework for understanding how institutional authority can subtly translate into client harm, underscoring the ethical imperative for power-aware psychotherapy.
Benzer Tezler
- Üç girişli veri tablolarının ana bileşenli faktör analizi yöntemiyle incelenmesi ve bir uygulama
Başlık çevirisi yok
EYÜP SABRİ TÜRKER
- Yığınsal iletişim ortamına sunulabilecek türde veri tabanları için bir yazılım dizgesinin gerçekleştirilmesi
Başlık çevirisi yok
CESUR BARANSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolHacettepe ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ SAATÇİ
- Shear behaviour of joints under heat in direct shear
Başlık çevirisi yok
HASAN AYDIN BİLGİN
Doktora
İngilizce
1989
Maden Mühendisliği ve MadencilikOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPROF. DR. A. GÜNHAN PAŞAMEHMETOĞLU