Sühreverdî'nin Pertevnâme adlı eseri temelinde fizik ve metafiziğe ilişkin görüşleri
Suhrawardi's views on physics and metaphysics based on his work Partawnama
- Tez No: 969152
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SALİH YALIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Felsefe, Religion, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Sühreverdî, İşrâkîlik, Fizik, Metafizik, Pertevnâme, Suhrawardi, Illuminationism, Physics, Metaphysics, Partawnama
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Felsefesi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İşrâkî ekolün kurucusu olarak kabul edilen Sühreverdî, İslam felsefesinde önemli bir konuma sahip olup, kendisinden sonra gelen birçok düşünürü de ciddi ölçüde etkilemiştir. Sühreverdî de birçok eserinde fizik ve metafiziğin birçok meselesine dair farklı düzeylerde bilgilere yer vermiştir. Onun bu meseleleri ele aldığı eserlerinden birisi de Pertevnâme'dir. Pertevnâme onun felsefenin temel meselelerine ilişkin Farsça olarak kaleme aldığı önemli eserlerinden birisidir. Bu çalışmada Sühreverdî'nin Pertevnâme adlı eseri esas alınarak fizik ve metafiziğe ilişkin görüşleri incelenmiştir. Sühreverdî'nin sade diliyle felsefeyi daha geniş kitlelere ulaştırmayı hedefleyen ve bir yöneticiye hitaben yazılmış olan bu eseri, aynı zamanda dönemin entelektüel-siyasal bağlamı açısından da dikkat çekicidir. Sühreverdî, sahip olduğu bilgi birikimini çok yönlü biçimde yansıtarak, benzer ya da aynı konuları ele alırken dahi farklı kavramlar ve açıklama yöntemleri kullanmış, böylece her seferinde konulara özgün yaklaşımlar geliştirmiş ve düşünsel derinliğini ortaya koymuştur. Sühreverdî, doğa felsefesine ilişkin meseleleri ele alırken cevher, heyet ve araz gibi kavramlara yer verir ve cisimleri sonlu boyutlarıyla değerlendirir. Evrenin anlamlı ve düzenli bir yapı arz ettiğini savunur; bu bağlamda atomcu görüşü reddeder ve oluş ile bozuluşu tabii düzenin bir parçası olarak ele alır. Metafizik düzlemde varlığı, zorunlu varlık olan Allah'a bağlayan Sühreverdî, O'nu“Vacibu'l-Vucûd”ve“Nurların Nuru”kavramlarıyla ifade eder. Nefsin bedenle birlikte varlığa geldiğini ve ölümsüz olduğunu ileri sürer; bu nedenle tenasüh anlayışını reddeder. Ayrıca iyiliği asli, kötülüğü ise eksiklik ve yokluk olarak tanımlar.
Özet (Çeviri)
Suhrawardi, who is regarded as the founder of the Illuminationist (Ishrāqī) school, occupies a significant position in Islamic philosophy and exerted a profound influence on many thinkers who came after him. Suhrawardi, in many of his works, provides insights at various levels concerning different physics and metaphysics problems. One of the treatises in which he addresses these matters is the Partawnāma (Book of Radiance). Partawnāma is one of his important works written in Persian on the fundamental problems of philosophy. In this study, Suhrawardi's views on physics and metaphysics were examined based on his work Partawnāma. This work of Suhrawardi, which aims to convey philosophy to a wider audience with its simple language and was written to an administrator, is also remarkable in terms of the intellectual-political context of the period. Suhrawardi reflected his knowledge in a multifaceted way and used different concepts and methods of explanation even when dealing with similar or the same subjects, thus developing original approaches to the subjects each time and revealing his intellectual depth. When addressing issues related to natural philosophy, Suhrawardi employs concepts such as substance (jawhar), form (hayʾa), and accident (ʿaraḍ), and he considers bodies in terms of their finite dimensions. He argues that the universe presents a meaningful and orderly structure; in this regard, he rejects the atomistic view and interprets generation and corruption as part of the natural order. On the metaphysical level, Suhrawardi grounds existence in the Necessary Being -God- whom he designates as Wājib al-Wujūd (the Necessary Existent) and the“Light of Lights.”He maintains that the soul comes into existence together with the body yet remains immortal, and for this reason he rejects the doctrine of transmigration (tanāsukh). Furthermore, he defines goodness as essential in nature, whereas evil is characterized as deficiency and non-being.
Benzer Tezler
- Sühreverdi' nin Meşşailere varlık konusunda yönelttiği eleştiriler
Shahabettin Suhrawardi' s critiques to peripatetics in the matter of existence
EMİN KARADENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
DinAnkara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BAYRAKTAR
- Sühreverdî'nin Akl-ı surh, Kıssatü'l-Ğurbeti'l-Ğarbiyye ve Âvâz-i Per-i Cibrîl isimli sembolik hikâyelerinin tahlîli
Analyzing the Suhrawardi's symbolic stories as Akl-i Surh, Âvâz-i Per-i Jibreel and Kissatü'l Ğurbeti'l Ğarbiyye
BUŞRA ARSLAN MEÇİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
DinDicle ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. ABDURRAHİM ALKIŞ
- Sühreverdî'nin Hadisçiliği ve Avârifu'l-Meârif Adlı Eserindeki Hadislerin Tahric, Tenkid ve değerlendirmesi
Suhrawardî as a Muhaddith, Takhrij, critisizm and assessment of Hadithts in Avârifu'l-Meârif
HACI YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM TOZLU
- Sühreverdî'nin İ'lamü'l-hüdâ ve akîdetü erbâbi't-tükâ Risâlesi-tercüme ve tahlil- ve bazı sûfîlerin akaid risâleleri
İ'lamü'l-hüdâ ve Akîdetü Erbâbi̇'t-tüka Pamphlets of Sühreverdî -interpretetion and analysis- and aqideh pamphlets some sufi's
MÜCAHİT AKBAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Dinİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN KAMİL YILMAZ
- Şihâbüddîn Sühreverdî'nin âhiret anlayışı
The hereafter understanding of Shahabuddin Suhrawardi
KHALIDA MAMMADOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
FelsefeNecmettin Erbakan ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET HARMANCI