Okul öncesi eğitiminde fen alanına yönelik yapılan çalışmaların içerik analizi
A content analysis of science education research in preschool education
- Tez No: 969719
- Danışmanlar: PROF. DR. ÜMİT DEMİRAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Okul öncesi eğitimi, Fen eğitimi, Doküman inceleme, İçerik analizi, Doküman analizi, Fen bilgisi eğitimi, Okul öncesi eğitim, Preschool education, Science education, Document review, Content analysis, Document analysis
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi eğitiminde fen alanında yapılan çalışmaların incelenmesidir. Çalışma, doküman inceleme yöntemi ile yapılmış nitel bir çalışmadır. Veri kaynaklarını belirleme sürecinde, amaçlı örnekleme türlerinden biri olan ölçüt örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmanın veri kaynağı toplam 184 bilimsel çalışmadan oluşmaktadır. Yapılan analizler sonucunda elde edilen bulgulara göre, tanımlayıcı özellikler teması açısından ulusal düzeyde fen konulu çalışmalar zamanla artış göstermektedir. Yayın türü açısından hem ulusal hem de uluslararası düzeyde makale çalışmaları daha fazla sayıdadır. Yazar unvanları açısından Türkiye'de genç araştırmacılar daha çok birinci yazar olurken, uluslararası yayınlarda profesörlerin oranı daha yüksektir. Atıf sayılarında ise Türkiye ortalaması uluslararası ortalamanın oldukça altındadır. Çalışmalar içerik özellikleri teması açısından incelendiğinde, konu dağılımında Türkiye'de öğretmen eğitimi, teknoloji destekli eğitim ve fen eğitimi başarısı öne çıkarken; uluslararası alanda teknoloji destekli eğitim, yeni yaklaşımlar ve çevre eğitimi daha fazla çalışılmıştır. Türkiye'de zamanla geleneksel konulardan STEM, yapılandırmacı yaklaşım ve dijitalleşme gibi çağdaş temalara yönelim gözlemlenmiş; uluslararası alanda ise bu geçiş daha erken ve belirgin olmuştur. Çalışmalar metodolojik özellikler teması açısından incelendiğinde Türkiye'de nicel araştırmalar yaygınken, uluslararası çalışmalarda nitel araştırmalar daha yaygındır. Türkiye'de olasılıksız örneklem tercih edilirken, uluslararası alanda olasılıklı ve olasılıksız örneklem yaklaşık olarak aynı oranda kullanılmıştır. Türkiye'de örneklem grubu olarak daha çok öğretmenler yer alırken, uluslararası çalışmalarda öğrenciler ön plandadır. Veri toplama araçlarında Türkiye anket/ölçeklere ağırlık verirken, uluslararası yayınlar görüşme formu gibi nitel araçlara daha çok yer vermektedir. Veri analizinde ise Türkiye'de tek değişkenli analizler ve içerik analizi yaygınken, uluslararası çalışmalarda içerik ve betimsel analizlerin daha fazla kullanıldığı ve teorik çalışmaların daha yüksek oranda yer aldığı görülmektedir. Buna göre, okul öncesi eğitiminde fen alanına yönelik ulusal düzeydeki çalışmaların konu ve metodolojik özellikler açısından uluslararası çalışmalardaki trendleri takip etmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine research conducted in the field of science education within preschool education. The study is qualitative research employing the document analysis method. In the process of identifying the data sources, criterion sampling, one of the purposive sampling methods, was adopted. The data set consists of a total of 184 science education studies. According to the findings obtained from the analyses, science education-related at the national studies have increased over time in terms of descriptive characteristics. With respect to publication type, articles are more prevalent both nationally and internationally. In terms of author affiliations, early-career researchers in Türkiye more frequently appear as first authors, whereas professors are more prominent in international publications. Regarding citation counts, the national average in Türkiye is considerably lower than the international average. When examined in terms of content characteristics, teacher education, technology-supported education, and science achievement are the most emphasized topics in Türkiye, while technology-supported education, new approaches, and environmental education are more extensively studied internationally. Over time, a shift from traditional topics toward contemporary themes such as STEM, constructivist approaches, and digitalization has been observed in Türkiye, whereas this transition occurred earlier and more prominently in the international context. From a methodological perspective, quantitative research is more common in Türkiye, while qualitative research is more prevalent in international studies. Non-probability sampling is mostly preferred in Türkiye, whereas both probability and non-probability sampling are used at nearly equal rates internationally. Teachers constitute the primary sample group in Türkiye, while students are more frequently the focus of international studies. In terms of data collection tools, questionnaires and scales are predominantly used in Türkiye, whereas international publications rely more on qualitative instruments such as interview forms. Regarding data analysis, univariate analyses and content analysis are widely employed in Türkiye, while content and descriptive analyses, as well as theoretical studies, are more common in international publications. Accordingly, it is recommended that national research in the field of science education within preschool education align more closely with international trends in terms of content and methodological characteristics.
Benzer Tezler
- Okul öncesi ve K-12 düzeyinde sayılar konusunda yapılmış lisansüstü çalışmaların incelenmesi
A review of graduate studies on numbers at preschool and K-12 level
MÜNİSE BAŞELMAS
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM EROĞLU
- Disiplinlerarası yaklaşımla geliştirilen (DIMAG) öğretim teknolojisi temelli materyal tasarımının okulöncesi öğrencilerinin müzik dersi tutumları, özyeterlilikleri ve müzik bilgi düzeylerine etkisi (Sarıyer ilçe örneği)
The effect of instrunctional technology based material design developed with an interdiciplinary approach (DIMAG)on preschool students music lesson attitudes, self- efficacy, music knowledge levels (Sariyer district example)
NAZ EVREN
Doktora
Türkçe
2025
MüzikMarmara ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜLÜN MALKOÇ
- Okul öncesi öğretmenlerinin sınıf içi matematik uygulamalarının okul öncesi eğitim programına uyumluluğu
Coherency between pre-school teachers? in-class mathematics applications and pre-school educational curriculum
MİHRİBAN HACISALİHOĞLU KARADENİZ
Doktora
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrtaöğretim Fen ve Matematik Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADNAN BAKİ
- Okulöncesi eğitimi fen etkinliklerinde doğa olaylarının neden-sonuç ilişkilerini belirlemede yaratıcı dramanın etkililiği
The effectiveness of creative drama in prescholl science activities in determining the relationship in nature events
ELİF ERKOCA AKKÖSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiEğitim Bilimleri Bölümü
YRD. DOÇ. DR. ALİ ÖZTÜRK
- Endüstri meslek lisesi müdürlerinin yeterlikleri
Başlık çevirisi yok
MUSA GÜRSEL
Doktora
Türkçe
1989
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NİYAZİ KARASAR