Suça sürüklenen çocuklarda yıkıcı duygudurumu düzenleyememe bozukluğu ve ilişkili faktörler
Disruptive mood dysregulation disorder and associated factors in children in conflict with the law
- Tez No: 969833
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYLA UZUN ÇİÇEK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Psychiatry, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Karakter, Mizaç, Risk faktörleri, Character, Temperament, Risk factors
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çocuk Psikiyatrisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada suça sürüklenen çocuklarda Yıkıcı Duygudurumu Düzenleyememe Bozukluğu (YDDB)'nun prevalansını ve YDDB ile ilişkili bireysel, ailesel ve çevresel risk faktörlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Katılımcıların psikopatolojik özellikleri anksiyete, depresyon, dikkat sorunları, davranışsal bozukluklar, mizaç-karakter yapısı ve travmatik yaşantılar temelinde çok boyutlu bir yaklaşımla değerlendirilmiştir. Ayrıca aile yapısı, ebeveyn ruh sağlığı ve sosyoekonomik durum gibi etmenlerin suça sürüklenme ve YDDB ile olası ilişkisi de ele alınmıştır. Gereç ve Yöntem: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi (SCÜTF) Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalında yürütülen bu çalışmaya 12–17 yaş aralığında suça sürüklenme nedeni ile kliniğe getirilen 72 çocuk ve ergen (çalışma grubu) ile psikiyatrik bozukluk öyküsü olmayan, daha önce suça sürüklenmemiş ve çalışma grubu ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş 78 sağlıklı çocuk ve ergen (kontrol grubu) dahil edilmiştir. Psikiyatrik bozuklukların tanısı, Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı (DSM-5-TR) kriterleri ve yarı yapılandırılmış tanı görüşmesi (Çocuklar için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi – Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (ÇDŞG-ŞY-T) kullanılarak yapıldı. Olguların değerlendirilmesinde ayrıca Çocuk Mizaç ve Karakter Envanteri, Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA; ebeveyn ve ergen formları), Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği (ÇÇTÖ), Çocuklarda Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (ÇADÖ-Y) ve Conners Anababa Dereceleme Ölçeği – Yenilenmiş Kısa Form (CADÖ-YK) kullanıldı. Bulgular: Çalışma bulgularına göre suça sürüklenen çocuklar grubunda erkek cinsiyet oranı, okul terk oranı, tek ebeveynli aile yapısı, düşük ebeveyn eğitimi, ebeveynde psikiyatrik bozukluk öyküsü ve sigara-alkol kullanımı kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. En sık işlenen suçlar hırsızlık ve yaralama idi. Psikiyatrik değerlendirmede Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) ve Davranım Bozukluğu (DB) en sık eşlik eden tanılar olmuştur. Çalışmada suça sürüklenen çocukların %19,4'ü YDDB tanı ölçütlerini karşıladığı saptanmıştır. YDDB tanılı grupta yaş ortalaması anlamlı olarak daha yüksek ve cinsiyet dağılımı eşitti. Ayrıca YDDB grubunda okul terki, ebeveynlerde psikiyatrik bozukluk varlığı, önceden psikiyatrik başvuru ve psikotrop ilaç kullanım öyküsü oranları belirgin şekilde yüksekti. Yine bu grupta yüksek psikiyatrik eş tanı oranları (özellikle DEHB ve DB), sigara ve alkol kullanımı ve tekrarlayan suça sürüklenme davranışı dikkat çekti. Ölçek sonuçlarına göre YDDB tanılı çocuklar GGA'nın davranış sorunları, dikkat eksikliği/aşırı hareketlilik, duygusal sorunlar ve akran sorunları alt ölçeklerinde (hem ebeveyn hem ergen formu), toplam güçlük puanlarında, ayrıca CADÖ-YK Karşı Gelme ve Dikkatsizlik alt ölçeklerinde anlamlı olarak daha yüksek puanlar aldı. ÇÇTÖ duygusal ve fiziksel ihmal ile istismar, cinsel istismar alt ölçekleriyle birlikte toplam puanları da YDDB grubunda daha yüksekti. Anksiyete ve depresyon düzeyleri açısından da YDDB grubunda yaygın anksiyete bozukluğu, panik bozukluk ve majör depresyon puanları anlamlı derecede yüksekti. Mizaç ve karakter özelliklerinde ise YDDB grubunda yenilik arayışı ve ödül bağımlılığı yüksek, zarardan kaçınma, sebat etme ve iş birliği yapma puanları düşük bulundu. Sonuç: Bu çalışmanın bulguları SSÇ'lerin yaklaşık beşte birinin (%19,4) YDDB tanı kriterlerini karşıladığını göstermiştir. Sonuçlarımız YDDB tanısı alan suça sürüklenen çocukların psikiyatrik komorbiditeler (örn. DEHB, DB), ailevi risk faktörleri (düşük ebeveyn eğitimi, psikiyatrik bozukluk öyküsü) ve davranış sorunları açısından belirgin şekilde yüksek risk altında olduğunu ortaya koymaktadır. Bulgular YDDB'nin suça sürüklenme davranışında kritik bir risk belirleyicisi olduğuna işaret etmekte ve adli sisteme dahil olan çocukların ruhsal değerlendirmelerinde YDDB'nin mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiğini vurgulamaktadır. Erken tanı ve bu çok boyutlu risk faktörlerine yönelik müdahaleler hem ruh sağlığını iyileştirmede hem de suçun tekrarlamasını önlemede hayati öneme sahip olabilir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to examine the prevalence of Disruptive Mood Dysregulation Disorder (DMDD) symptoms among children in conflict with the law (CICL) and to investigate individual, familial, and environmental risk factors associated with DMDD. The psychopathological characteristics of participants were evaluated using a multidimensional approach based on anxiety, depression, attention problems, behavioral disorders, temperament and character traits, and traumatic experiences. In addition, factors such as family structure, parental mental health, and socioeconomic status were explored in relation to CICL and DMDD. Materials and Methods: This study was conducted at the Department of Child and Adolescent Psychiatry, Sivas Cumhuriyet University Faculty of Medicine. The sample consisted of 72 children and adolescents aged 12–17 years who were identified as children in conflict with the law (CICL) and referred to the clinic (study group), and 78 healthy children and adolescents with no psychiatric disorder or history of delinquency, matched to the study group by age and gender (control group). Psychiatric assessments were conducted using the Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children – Present and Lifetime Version (K-SADS-PL-T), the Junior Temperament and Character Inventory (JTCI), the Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ; parent and self-report forms), the Childhood Trauma Questionnaire (CTQ-33), the Revised Children's Anxiety and Depression Scale (RCADS), and the Conners Parent Rating Scale – Revised Short Form (CPRS-R:S). Results: The findings of the study showed that, compared to the control group, the CICL group had significantly higher rates of male gender, school dropout, single-parent family structure, low parental education, parental psychiatric history, and cigarette and alcohol use. The most common offenses were theft and assault. Psychiatric evaluations revealed that Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) and Conduct Disorder (CD) were the most frequent comorbid diagnoses. In the study, 19.4% of children in conflict with the law met the diagnostic criteria for DMDD. The DMDD subgroup had a higher mean age and an equal gender distribution. This group also exhibited higher rates of school dropout, parental psychiatric disorders, previous psychiatric consultations, and psychotropic medication use. High rates of psychiatric comorbidity (particularly ADHD and CD), cigarette and alcohol use, and recurrent delinquent behavior were also notable in this group. According to the assessment scales, children diagnosed with DMDD scored higher on the SDQ subscales for conduct problems, hyperactivity/inattention, emotional symptoms, and peer problems (in both parent and self-report forms), as well as on total difficulties scores. They also obtained higher scores on the CPRS-R:S Oppositional and Inattentive subscales. The CTQ-33 revealed higher scores for emotional and physical neglect, emotional and physical abuse, sexual abuse, and overall trauma in the DMDD group. Regarding anxiety and depression, this group had elevated scores for generalized anxiety disorder, panic disorder, and major depressive disorder. In terms of temperament and character traits, novelty seeking and reward dependence were higher, while harm avoidance, persistence, and cooperativeness were lower in the DMDD group. Conclusion: The findings of this study indicate that approximately one-fifth (19.4%) of children in conflict with the law meet the diagnostic criteria for DMDD. Our results suggest that CICL diagnosed with DMDD are at markedly higher risk in terms of psychiatric comorbidities (e.g., ADHD, CD), familial risk factors (such as low parental education and parental psychiatric history), and behavioral problems. These findings highlight DMDD as a critical risk factor for delinquent behavior and underscore the importance of considering DMDD in the mental health assessment of children involved in the justice system. Early identification and interventions targeting these multidimensional risk factors may be crucial for both improving mental health outcomes and preventing recidivism.
Benzer Tezler
- Madde kullanımı olan suça sürüklenen çocuklarda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun tekrar suça sürüklenme ile ilişkisi
Relationship between attention deficit and hyperactivity disorder and recidience in substance using children
HANDE BAŞAK BOSTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiBağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMAL ONUR NOYAN
- Suça sürüklenen çocuklarda katı duygusuz özellikleri ile sosyal dikkat ve empati arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between callous-unemotional traits, social attention, and empathy in juvenile delinquents
MÜBERRA KOLAK ÇELİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABDULLAH BOZKURT
- 2005-2022 yılları arasında Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği adli olguları değerlendirme heyetine yönlendirilen suça sürüklendiği iddia edilen çocukların değerlendirilmesi
Evaluation of children referred to the forensic assessment board of the Çukurova University Faculty of Medicine Child and Adolescent Psychiatry Outpatient Clinic for allegedly being involved in criminal acts between 2005-2022
ECE UZUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriÇukurova ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEGÜL TAHİROĞLU
- Suça sürüklenen çocuklarda suç geçmişi ile aile ve akran etkisinin mükerrer suçluluğa etkisi: Ankara ili örneği
Effect of criminal history with family and peer factors to recidivism in juvenile delinquents: A case study in Ankara
EMRAH BÖREKÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Kamu YönetimiKara Harp Okulu KomutanlığıGüvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASLIHAN ÖĞÜN BOYACIOĞLU
- Suça sürüklenen çocuklarda mükerrerliğin irdelenmesi
Analyzing of recidivism in delinquent juveniles
ZAFER TUNCEROĞLU
Doktora
Türkçe
2015
Adli Tıpİstanbul ÜniversitesiSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA FATİH YAVUZ
YRD. DOÇ. DR. NEYLAN ZİYALAR