Tam kan sayımı parametrelerinin farklı saklama koşullarında tam kan havuzu kullanılarak stabilitesinin incelenmesi
Evaluation of the stability of complete blood count parameters under various storage conditions by using whole blood pools
- Tez No: 970107
- Danışmanlar: PROF. DR. ALPER GÜMÜŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Biyokimya, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Tam kan sayımı, stabilite, preanalitik değişkenler, %TEa, tam kan havuzu, Complete blood count, stability, preanalytical variables, %TEa, whole blood pools
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tıp Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, belirli preanalitik kriterlere göre oluşturulan tam kan havuzlarının, farklı saklama koşulları (sıcaklık, pozisyon, tüp tipi vb.) altında hematolojik parametrelerinin (WBC, RBC, HGB, HCT, PLT, MCV, MCH, MCHC) stabilitesi üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Stabilite değerlendirmesi, zaman içerisindeki yüzde değişimlerin, literatürde tanımlanmış total izin verilebilir hata (%TEa) limitleri ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, SBÜ Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Tıbbi Biyokimya Laboratuvarı'nda gerçekleştirilmiş olup, etik kurul onayı alınmıştır. Klinik olarak uygunluğu doğrulanmış ve belirlenen kriterleri karşılayan, onaylı tam kan örnekleri birleştirilerek beş ayrı havuz oluşturulmuştur. Havuzlar, saklama sıcaklığı (oda sıcaklığı, buzdolabı, 37 °C), fiziksel pozisyon (dikey/yatık), antikoagülan türü, kan grubu ve hemoglobin düzeyine göre gruplandırılmıştır. Her alt grup için 0., 24., 48., 72. ve 168. saatlerde ölçümler gerçekleştirilmiştir. Analizler, Sysmex XN-1000 tam kan sayımı analizörü kullanılarak yapılmış; her sekonder tüpten 11 ardışık ölçüm alınarak ortalama, standart sapma (SD) ve varyasyon katsayısı (%CV) hesaplanmıştır. İstatistiksel analizlerde: Zaman serisi karşılaştırmaları için tek yönlü ANOVA, Grup içi karşılaştırmalar için eşleştirilmiş T testi, grup dışı karşılaştırmalar için Student T testi, normal dağılımın değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk testi, aykırı değerlerin belirlenmesinde Grubbs testi uygulanmıştır. Her bir zaman noktasındaki değer, sıfırıncı saate göre yüzde değişim olarak hesaplanmış ve gözlenen toplam hata (TEobs), ilgili parametreye ait %TEa limitleriyle karşılaştırılarak yorumlanmıştır. Bulgular: Yüzde değişim ve TEa karşılaştırmalarına göre bazı parametrelerde zaman içinde anlamlı değişiklikler gözlenmiştir. Buzdolabında ve dik pozisyonda saklanan örnekler, diğer koşullara kıyasla daha stabil bulunmuş, özellikle WBC, RBC, HGB ve HCT gibi parametrelerde TEa limitleri içinde kalmıştır. İstatistiksel analizlerde bazı gruplar arasında anlamlı farklar gözlenmiş, bu da saklama koşullarının parametre stabilitesi üzerindeki etkisini ortaya koymuştur (p <0.05). Sonuç: Tam kan örneklerinin saklama sıcaklığı, fiziksel pozisyonu ve biyolojik içerikleri, hematolojik parametrelerin stabilitesini doğrudan etkilemektedir. Buzdolabında ve dik pozisyonda saklanan numunelerin en stabil koşulları sağladığı görülmüştür. Stabilite değerlendirmesinde yalnızca istatistiksel anlamlılıkla birlikte % değişimlerin %TEa sınırları ile kıyaslanmasının da gerekli olduğu ortaya konmuştur. Bu çalışma, laboratuvarların preanalitik süreçlerde karar alırken havuzlanmış örnek temelli stabilite verilerinden yararlanmasına katkı sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to evaluate the effects of various storage conditions (temperature, position, tube type, etc.) on the stability of hematological parameters (WBC, RBC, HGB, HCT, PLT, MCV, MCH, MCHC) in whole blood pools prepared according to specific preanalytical criteria. Stability assessment was based on comparing the percentage changes over time with the allowable total error (%TEa) limits defined in the literature. Materials and Methods: The study was conducted at the Medical Biochemistry Laboratory of Başakşehir Çam and Sakura City Hospital, with ethical approval obtained from the institutional review board. Blood samples that had been clinically approved and reported by the decision-support system were pooled according to predefined criteria to form a total of five whole blood pools. Pools were categorized based on storage temperature (room temperature, refrigerator, 37 °C), physical position (upright/flat), anticoagulant type, blood group, and hemoglobin level. Measurements were performed at 0, 24, 48, 72, and 168 hours for each subgroup. Analyses were conducted using the Sysmex XN-1000 automated hematology analyzer. For each secondary storage tube, 11 consecutive measurements were performed, and mean, standard deviation (SD), and coefficient of variation (%CV) values were calculated. Statistical analyses included one-way ANOVA for time-series comparisons, paired t-tests for within-group comparisons, Student's T-tests for between-group comparisons, Shapiro-Wilk tests for normality, and Grubbs' test for outlier detection. At each time point, values were also expressed as percentage change relative to baseline (0 hour), and the observed total error (TEobs) was compared against the predefined %TEa limits for each parameter. Results: According to percentage change and %TEa comparisons, significant alterations were observed in some parameters over time. Samples stored in an upright position and under refrigeration demonstrated greater stability than other conditions. In particular, parameters such as WBC, RBC, HGB, and HCT remained within the %TEa limits. Statistical analyses also revealed significant differences among some groups (p < 0.05), demonstrating the influence of storage conditions on parameter stability. Conclusion: Storage temperature, physical orientation, and biological characteristics of whole blood samples directly affect the stability of hematological parameters. The most stable results were observed in samples stored upright in the refrigerator. This study emphasizes that, in addition to statistical significance, comparing percentage changes against %TEa thresholds is essential in stability assessments. The findings may contribute to laboratory decision-making processes by providing practical insights into the use of pooled blood-based stability data in preanalytical phase evaluations.
Benzer Tezler
- Yüzey pürüzlülüğünü etkileyen parametrelerin optimizasyonu ve pürüzlü mikrokanal akışının deneysel incelenmesi
Optimization of parameters affecting surface roughness and experimental investigation of rough microchannel flow
UMUT KÜÇÜKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mühendislik BilimleriSakarya ÜniversitesiMakine Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEZAKET PARLAK
- Geriatrik olgularda ortostatik hipotansiyon tanısında manuel ile head-up tilt table kan basıncı ölçümlerinin karşılaştırılması ve ortostatik hipotansiyonun ayrıntılı geriatrik değerlendirme üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Comparison of manuel and head-up tilt table blood pressure measurements for the diagnosis of orthostatic hypotension in elderly patients and the evaluation of the effects of orthostatic hypotension on comprehensive geriatric assessment
ALİ EKREM AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2014
GeriatriDokuz Eylül Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET TURAN IŞIK
- Manisa yöresinde demir eksikliği anemi prevalansı ve demir eksikliği anemisinde tarama testi olarak rutin hemogram, RDW ve ferritinin kullanımı
The prevalance of iron deficieny anemia in Manisa and using of hemogram, RDW and ferritin for searcing of iron deficiency anemia
VİLDAN ÜRK TAŞYENEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ ONAĞ
- Streptozotosin nikotinamid ile indüklenen diyabetik sıçanlara oral keçiboynuzu ekstraktı verilmesinin kan proinflamatuar sitokinler, oksidan/antioksidan denge ve bazı biyokimyasal parametre düzeylerine etkisi
The effect of oral carob extract on blood proinflammatory cytokines, oxidant/antioxidant balance and some biochemical parameter levels in a streptozotocin-nicotinamide induced diabetic rat model.
MEHMET TALHA AVŞAR
- Sepsis, nekrotizan enterokolit, patent duktus arteriosus gelişen prematürelerde yeni nesil tam kan sayımı parametrelerinin tanı, tedavi ve prognoz göstergesi olarak değerlendirilmesi
Evaluation of new generation complete blood count parameters as an predictor of diagnosis, treatment and prognosis in preterms with sepsis, necrotizing enterocolitis and patent ductus arteriosus
FADIL BERAT YEŞİL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CANAN TÜRKYILMAZ