Onikişubat ilçesinde (Kahramanmaraş) doğal ortam ile insan etkileşimi
Human interaction with natural environment Onikişubat district (Kahramanaraş)
- Tez No: 970372
- Danışmanlar: PROF. DR. EMİN TOROĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Coğrafya, Geography
- Anahtar Kelimeler: Kahramanmaraş-Onikişubat, Kahramanmaraş-Onikişubat
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Coğrafya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Akdeniz Bölgesi'nde yer alan Onikişubat ilçesi genel olarak dağlık, platoluk ve ovalık yapısıyla zengin bir jeomorfolojik çeşitliliğe sahiptir. Kahramanmaraş Ovası, Tekir ve Çukurhisar tektono-karstik depresyonları gibi düzlük alanlar da bulunmaktadır. Doğu Anadolu ve Ölü Deniz Faylarının kesişim noktasında yüksek sismik risk taşımakta olup 6 Şubat 2023 depremlerinden büyük ölçüde etkilenmiştir. Adını, Kahramanmaraş'ın düşman işgalinden kurtuluş tarihi olan 12 Şubat 1920'den almaktadır. Çalışmada, bölgesel coğrafya yaklaşımı ile betimsel analiz yöntemi temel alınmış; gözlem, saha çalışmaları, istatistiksel veriler ve mekânsal çözümlemeler gibi çeşitli coğrafi teknikler kullanılmıştır. Çalışma, doğal çevre ile insan arasındaki ilişkileri bütüncül bir bakış açısıyla ele alarak, bu etkileşimleri açıklamayı amaçlamaktadır. İlçenin yükselti, eğim ve bakı gibi doğal faktörleri, yerleşim ve ekonomik faaliyetlerin dağılımını doğrudan etkilemektedir. Özellikle 212-500 metre ve 500-750 metre yükselti kuşakları, verimli alüvyal ovaları, su kaynaklarına yakınlığı ve ulaşım kolaylığı sayesinde yoğun nüfus ve tarım için cazip alanlardır. Toprakların çoğu (%70,7) kahverengi orman toprakları olup, kızılçam, ardıç, karaçam gibi zengin bitki örtüsüne sahiptir. Ova kesimlerinde sulu tarım (pamuk, mısır, sebze) yapılırken, dağlık alanlarda kuru tarım, meyvecilik (ceviz, üzüm) ve keçi yetiştiriciliği yaygındır. Onikişubat, mağaraları (Döngel, Direkli), yaylaları (Başkonuş, Yavşan) ve akarsularıyla doğa ve eko-turizm açısından büyük bir potansiyele sahiptir. Hızlı kentleşme, sanayileşme ve atık yönetimi eksiklikleri hava, su ve toprak kirliliğine yol açarken, heyelan, kaya düşmesi ve sel gibi doğal afet riskleri de önemli sorunlardır. Bütüncül yaklaşımlar, Onikişubat'ın doğayla uyumlu kalkınma örneği olmasını hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
Located in the Mediterranean Region, Onikişubat features a rich geomorphological diversity with its mountainous, plateau, and lowland landscapes. The district also includes flat areas such as the Kahramanmaraş Plain and the Tekir and Çukurhisar tectono-karstic depressions. Situated at the intersection of the East Anatolian and Dead Sea fault lines, Onikişubat faces a high seismic risk and was significantly affected by the earthquakes of February 6, 2023. The district takes its name from February 12, 1920, the date marking Kahramanmaraş's liberation from enemy occupation. The study, based on a regional geography approach and descriptive analysis, employed a variety of geographic techniques, including observation, fieldwork, statistical data, and spatial analysis. The study aims to explain these interactions by examining the relationships between the natural environment and humans from a holistic perspective. Natural factors such as elevation, slope, and aspect directly influence the distribution of settlements and economic activities in the district. In particular, elevation zones between 212–500 meters and 500–750 meters are attractive for dense population and agriculture due to their fertile alluvial plains, proximity to water sources, and ease of access. The majority of the soil (70.7%) consists of brown forest soils,supporting a rich vegetation cover including red pine, juniper, and black pine. In the plains, irrigated agriculture is common, with crops such as cotton, corn, and vegetables, while in the mountainous areas, dry farming, fruit cultivation (walnuts, grapes), and goat breeding are prevalent. Onikişubat holds significant potential for nature and eco-tourism with its caves (Döngel, Direkli), highlands (Başkonuş, Yavşan), and rivers. However, rapid urbanization, industrialization, and deficiencies in waste management have led to air, water, and soil pollution, while natural hazards such as landslides, rockfalls, and floods pose serious risks. Through holistic approaches, it aims to position Onikişubat as a model for nature-compatible development.
Benzer Tezler
- Öğrencilerin gözlem becerilerinin farklı değişkenler bağlamında incelenmesi
Investigation of students' observation skills in the context of different variables
MEHMET FURKAN CANPOLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ABDULLAH ÇETİN
- Kahramanmaraş kenti örneğinde çocuk dostu sokak tasarımı
Child-friendly street design in the city of Kahramanmaraş
RUMEYSA ALKILINÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Peyzaj MimarlığıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞULE KISAKÜREK
- Ortaokul fen bilimleri dersi 7. sınıf“Evsel atıklar ve geri dönüşüm”konusunun belgesel izletilerek öğrencilerde oluşturdukları çevresel tutum ve farkındalık etkilerinin değerlendirilmesi: Sıfır atık örneği
Evaluation of the effects of the environmental attitude and awareness created in students by watching a documentary on the topic of“Household waste and recycling”in middle school science course 7th grade: Zero waste example
TUĞÇE FISTIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA YAZICI
- Lise öğrencilerine göre günümüzün toplumsal sorunları, nedenleri, çözümleri ve gelecekteki muhtemel toplumsal sorunlar
Today's social problems according to the high school students, their reasons, their solutions and the possible future social problems
MİKAİL AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERKAN ÜNSAL
- Taşınmaz değerlerindeki mekânsal ve zamansal farklılıkların deprem riski bağlamında analizi: GTWR modeli temelli bir çalışma
Analysis of spatial and time differences in real estatevalues in the context of earthquake risk: A study based on the GTWR model
YUSUF ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Jeodezi ve FotogrametriKonya Teknik ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN YALPIR