Kolelitiazis olan çocuk hastaların klinik özellikleri ve ursodeoksikolik asit tedavisinin etkinliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Clinical characteristics of pediatric patients with cholelithiasis and a retrospective evaluation of the efficacy of ursodeoxycholic acid therapy
- Tez No: 971243
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TANER ÖZGÜR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Çocukluk çağı, kolelitiazis, etiyoloji, risk faktörleri, ursodeoksikolik asit, Childhood, cholelithiasis, etiology, risk factors, ursodeoxycholic acid
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Gastroenteroloji Bilim 1 Ocak 2013- 1 Kasım 2023 tarihleri arasında kolelitiazis tanısı alan 1 ay- 18 yaş arası 269 hastanın dosyası demografik, klinik, laboratuvar ve radyolojik görüntüleme özellikleri retrospektif olarak incelendi. Hastaların tanı anındaki, 6. ve 12. ayda ki laboratuvar bulgularının, safra taşı boyutlarının ve ursodeoksikolik asit (UDKA) tedavisinin etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlandı. Olguların medyan yaşı 80 ay (min:1, max:215), 145'i (%53.9) kız, 124'ü (%46.1) erkekti. Yaş gruplarına göre olguların 42'si (%15.61) ≤1 yaş, 67'si (%24.91) >1 yaş-≤5 yaş, 74'ü (%27.51) >5 yaş-≤11 yaş arası, 86'sı (%31.97) >11 yaş grubundaydı. Hastalar başvuru semptomlarına göre değerlendirildiğinde 101 (%37.5) olgu asemptomatikti. Semptomatik olan 168 (%62.5) olgunun şikâyetleri karın ağrısı (%52.8), mide bulantısı/kusma (%24.9), sarılık (%4.1), akolik gaita (%0.7) ve ishaldir (%0.4). Olgular safra taşı oluşumu için risk faktörlerine göre değerlendirildi. Hastaların 131'inde (% 48.7) safra taşına eşlik eden bir etiyoloji bulunamadı ve idiyopatik olarak değerlendirildi. Sınıflandırılmamış çeşitli hastalıkların bulunduğu diğer hastalıklar 44 (%16.4) hastada görüldü. Bunun dışındaki etiyolojiler arasında sıklık sırasıyla antibiyoterapi kullanımı 36 (%13.4), obezite 34 (%12.6), hemolitik hastalıklar 24 (%8.9), Total parenteral nütrisyon (TPN) 14 (%5.2), karaciğer veya safra yolu hastalığı 6 (%2.2), sepsis 1 (%0.4) hastada görüldü. Diğer hastalıklar 4 (%1.5) hastada kistik fibrozis, 4 (%1.5) hastada down sendromu ve 1 (%0.4) hastada metabolik hastalık vardı. Tüm hastalara 15-20 mg/kg UDKA tedavisi başlandı. Hastaların 54'ü (%20.1) 12 aylık takip süresince takibe devam etmedi. Takibe devam eden 215 hastanın 88'ine (%40.9) cerrahi tedavi uygulandı, 81 (%37.7) hastanın takip süresince safra taşı kayboldu, 46 (%21.4) hastanın safra taşı ise kaybolmamıştı ve asemptomatik takibine devam edildi. Çalışmamızda tanı anında hastaların %35.3'ünde alanin aminotransferaz (ALT), %41.2'sinde aspartat aminotransferaz (AST), %19.5'inde total bilirubin, %15.1'inde direkt bilirubin yüksekliği saptandı. Lipit profili değerlendirilen hastalarda %23.1' ünde trigliserid düzeyi, %5.3'ünde total kolesterol düzeyi yüksekti. Gama glutamil transferaz (GGT) sonuçlarında 6. ayda belirgin düşüş saptandı. 12. ayda alkalen fosfataz (ALP) sonuçlarında belirgin, GGT sonuçlarında ise sınırda bir düşüş saptandı. Tedavi yanıtı olan hastaların medyan yaşı 58 ay, tedavi yanıtı yanıtı olmayan hastaların medyan yaşı 97.5 ay olarak saptandı. Tedavi yanıtı olan hastaların yaşı istatistiksel anlamlı olarak daha küçük bulundu. Sonuç olarak, safra taşı olan hastalarımızın yaklaşık yarısında etiyoloji saptanamamakla birlikte, antibiyoterapi kullanımı en önemli risk faktörü olarak bulunmuştur. UDKA tedavisi bazı olgularda etkili olmakla birlikte, cerrahi tedavi gerektiren hasta grubunun küçümsenmeyecek düzeyde olduğu görülmektedir. Taş kaybolma oranının özellikle küçük yaş grubunda daha yüksek olması, erken yaşta tedaviye daha iyi yanıt alındığını düşündürmektedir. Kolestatik biyokimyasal testlerde saptanan anlamlı düşüş, UDKA tedavisinin biyokimyasal iyileşmeye katkı sağladığını göstermektedir; ancak safra taşlarını tamamen ortadan kaldırmadaki etkisi sınırlı kalmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, the medical records of 269 patients aged between 1 month and 18 years who were diagnosed with cholelithiasis at Bursa Uludağ University Faculty of Medicine, Department of Pediatric Gastroenterology between January 1, 2013, and November 1, 2023, were retrospectively reviewed in terms of demographic, clinical, laboratory, and radiological characteristics. The aim was to evaluate laboratory findings at the time of diagnosis, at the 6th and 12th months, gallstone sizes, and the effectiveness of ursodeoxycholic acid (UDCA) therapy. The median age of the cases was 80 months (min:1, max:215); 145 (53.9%) were female and 124 (46.1%) were male. According to age groups, 42 (15.61%) were ≤1 year, 67 (24.91%) were >1–≤5 years, 74 (27.51%) were >5–≤11 years, and 86 (31.97%) were >11 years. When evaluated according to presenting symptoms, 101 (37.5%) cases were asymptomatic. Among the 168 (62.5%) symptomatic patients, the most common complaints were abdominal pain (52.8%), nausea/vomiting (24.9%), jaundice (4.1%), acholic stool (0.7%), and diarrhea (0.4%). Cases were also assessed in terms of risk factors for gallstone formation. No underlying etiology was identified in 131 (48.7%) patients, who were therefore considered idiopathic. Various unclassified diseases were observed in 44 (16.4%) patients. Other etiologies included antibiotic use in 36 (13.4%), obesity in 34 (12.6%), hematologic disorders in 24 (8.9%), total parenteral nutrition (TPN) in 14 (5.2%), hepatobiliary disease in 6 (2.2%), and sepsis in 1 (0.4%) patient. Among other conditions, cystic fibrosis was found in 4 (1.5%), Down syndrome in 4 (1.5%), and metabolic disease in 1 (0.4%) patient. All patients received UDCA therapy at a dose of 15–20 mg/kg. During the 12-month follow-up period, 54 (20.1%) patients were lost to follow-up. Among the 215 patients who continued follow-up, 88 (40.9%) underwent surgical treatment, gallstones disappeared in 81 (37.7%), and gallstones persisted without symptoms in 46 (21.4%). At diagnosis, elevated alanine aminotransferase (ALT) was observed in 35.3% of patients, aspartate aminotransferase (AST) in 41.2%, total bilirubin in 19.5%, and direct bilirubin in 15.1%. In the lipid profile, 23.1% had elevated triglycerides and 5.3% had elevated total cholesterol levels. A significant decrease in gamma-glutamyl transferase (GGT) was detected at the 6th month. At the 12th month, a significant decrease was observed in alkaline phosphatase (ALP) and a borderline decrease in GGT. The median age of patients who responded to treatment was 58 months, whereas the median age of non-responders was 97.5 months. The age of patients with treatment response was significantly lower. In conclusion, although no etiology was identified in approximately half of our patients with gallstones, antibiotic use emerged as the most important risk factor. UDCA therapy was effective in some cases; however, the proportion of patients requiring surgical treatment was considerable. The higher rate of stone resolution in younger age groups suggests a better therapeutic response at earlier ages. The significant decrease observed in cholestatic biochemical tests indicates that UDCA therapy contributes to biochemical improvement; however, its effect on the complete resolution of gallstones remains limited.
Benzer Tezler
- Kolelitiazisli çocuklarda etiyoloji, klinik ve tedavi süreçlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of etiology, clinic and treatment processes in children with cholelithiasis
KAAN SALGIR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAAN DEMİRÖREN
- Çocukluk çağı safra taşı olgularının etiyolojik açıdan retrospektif olarak değerlendirilmesi
Evaluation of the etiologies of childhood gallstone cases retrospectively
TUĞBA AKTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ADEM KARBUZ
- Pankreatit tanısı alan çocuklarda risk faktörleri ve klinik değerlendirme
Pancreatitis in children: Clinical assessment and risk factors
AYŞENUR METİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAAN DEMİRÖREN
- Çocuklarda taşlı kese ameliyatı yapılan hastaların cerrahi tedavi endikasyonlarının değerlendirilmesi ve laparoskopik kolesistektomi yapılan hastaların uzun dönem sonuçlarının araştırılması
Başlık çevirisi yok
ESMA SEHOVIC
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk CerrahisiSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Cerrahisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELİH AKIN
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK