Kahire'deki 14.-19. yüzyıl kadın yapıları
Women's buildings in Cairo from the 14th to the 19th century
- Tez No: 971491
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEMA KÜSKÜ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Kadınlar, Memlük Devleti, Mısır-Kahire, Osmanlı Dönemi, Tarihi yapılar, Women, Mamluk State, Egypt-Cairo, Ottoman Period, Historic structures
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk İslam Arkeolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Mimarlık Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Memlük ve Osmanlı dönemlerinde Kahire'de kadınlar tarafından inşa edilen yapıları incelemekte olup, 14. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar uzanan bir zaman dilimini kapsamaktadır. Çalışma, her iki dönemde kadınlar tarafından inşa edilen yapıların kapsamlı bir karşılaştırmasını yaparak, bu yapıların kurucusu olan kadınların kimliklerini, soylarını ve unvanlarını ortaya koymayı ve bu kadınların Kahire gibi tarihi açıdan son derece önemli bir şehirdeki kentsel doku üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, bu yapıların konumları, mimari üslupları, süsleme anlayışları ile kullanılan yapı ve bezeme malzemeleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koymak da hedeflenmiştir. Bu çalışma aynı zamanda, kadınlar tarafından inşa edilen yapı türlerini belirlemeyi ve iki farklı dönemde üstlendikleri işlevleri analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, bu yapıların Kahire kentindeki konumlarının önemi üzerinde durulmuş, bu konumların tarihi, toplumsal ve kültürel bağlamları göz önünde bulundurulmuştur. Araştırma, analitik karşılaştırmalı yöntemle yürütülmüş; kadınlar tarafından inşa edilen mimari örnekler şekil ve içerik açısından incelenmiş; tarihi kaynaklar, yerinde gözlemler ve mimari belgeler temel alınmıştır. Çalışma Memlük ve Osmanlı dönemlerinde kadınlar tarafından inşa ettirilen yapıların tarihsel, toplumsal ve sanatsal boyutlarını karşılaştırmalı olarak ele alarak, kadın banilerin Kahire'deki görünürlüğüne ve kentsel mekân üretimindeki rollerine ışık tutmayı amaçlamaktadır. Yapıların işlevsel çeşitliliği, konum tercihleri, süsleme programları ve inşa malzemeleri üzerinden yapılan analizler, yalnızca mimarlık tarihine değil, aynı zamanda kadınların kamusal alandaki temsil biçimlerine dair önemli veriler sunmaktadır. Bu bağlamda, kadın baniler tarafından ortaya konan mimari üretim, ait oldukları dönemin siyasal, sosyal ve kültürel dinamikleriyle birlikte okunarak, kadınların geçmişteki konumlarını sorgulayan yeni bir perspektif geliştirmeye çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
This research examines architectural structures commissioned by women during the Mamluk and Ottoman periods, covering a time span from the 14th to the 19th centuries. The study aims to provide a comprehensive comparison of the buildings established by women in both periods by identifying the patrons' identities, lineages, and titles, as well as exploring their impact on the urban fabric of Cairo — a city of great historical significance. Furthermore, it seeks to highlight the similarities and differences in architectural styles, functions, locations, decorative elements, and construction materials used in these buildings. The study also aims to categorize the types of buildings commissioned by women and to analyze the functions they served in each period. Special attention is given to the significance of the locations of these structures within Cairo, taking into account their historical, social, and cultural contexts. The research is conducted through an analytical and comparative methodology, examining architectural examples built by women in terms of form and content, and drawing on historical sources, on-site observations, and architectural documentation. By comparatively addressing the historical, social, and artistic dimensions of architectural structures commissioned by women during the Mamluk and Ottoman eras, this study sheds light on the visibility of female patrons and their roles in the production of urban space in Cairo. The analysis of the diversity of functions, location preferences, decorative programs, and building materials not only contributes to the field of architectural history but also provides valuable insight into the ways women were represented in the public sphere. In this context, the architectural production initiated by women is interpreted alongside the political, social, and cultural dynamics of their respective periods, aiming to develop a new perspective that reexamines women's historical roles.
Benzer Tezler
- Türk basınına göre Atatürk'ün İstanbul'daki faaliyetleri (01 Temmuz 1927-10 Kasım 1938)
Atatürk's activities in Istanbul, according to the Turkish media (1 July 1927-10 November 1938)
HALUK ÇAĞLAR
Doktora
Türkçe
2011
Türk İnkılap TarihiMarmara ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VAHDETTİN ENGİN
- 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın siyasi biyografisi
8th President Turgut Özal's political biography
SAMİ ORÇUN ERSAY
Doktora
Türkçe
2024
Siyasal BilimlerGalatasaray ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN ÖZGÜR ADADAĞ
- Alevi müziği: Bilgi, iktidar ve etik eksenleri üzerinden inşâ edilen bir müzikâl kimlik
Alevi music: A musical identity constructed through the axes of knowledge, power, and ethics
İSMAİL GÜNGÖR
Doktora
Türkçe
2024
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzikoloji ve Müzik Teorisi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. SONGÜL KARAHASANOĞLU
- İbni Tağriberdi'nin el-Menhelü's-Sâfi ve'l-Müstevfi ba'de'l-Vâfi isimli Eserinin tasnifi ve incelemesi
The classification and investigation of Ibn Taghribirdi's el-Menhelü's-Sâfi ve'l-Müstevfi ba'de'l-Vâfi
MEMİŞ KÖSE
- Kahire'deki Memlük Medreseleri
Mamluk Madrasas in Cairo
ŞİRİN AKİBA ULUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜMEYRA OCAK AHMED