Ahıska ağzında eskicil ögeler
Archaic elements in the Ahiska dialect
- Tez No: 971550
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM CAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ahıska ağzı, Ahıska Türklerinin yaşadıkları göçler ve sürgünler nedeniyle sürüldükleri bölgelerin dilinin etkisinde kalsa dahi Türkçe ağız özelliklerini korumuş Anadolu ağızlarından biridir. Ahıska ağzı, diğer Anadolu ağızları gibi söz varlığında eskicil ögeler barındırır. Çalışmamızda Ahıska ağzı söz varlığında yer alan eskicil ögeler tespit edilmiştir. Bu çalışma Eski Türkçe ve Ahıska ağzının ortak söz varlığını ve ses denkliklerini ortaya koymak amacıyla hazırlanmıştır. Çalışmada Türkiye'de yaşayan Ahıska Türklerinden derleme yapılmakla birlikte, daha önce Ahıska ağzıyla ilgili yapılan çalışmalar da incelenmiştir. İncelemeler sonucu tespit edilen sözcüklerin kökeni ve anlamları için Türkçe köken bilgisi sözlüklerine başvurulmuştur. Ahıska ağzı söz varlığının ses bakımından eskicilliğinin incelenmesi için de Eski Türkçe gramer kitaplarından yararlanılmıştır. Yararlanılan etimoloji sözlükleri ve gramer kitapları kaynakçada belirtilmiştir. Çalışmada Dîvânu Lugâti‟t-Turk ve Ahıska ağzı söz varlığında ortaklık gösteren, ancak Eski Türkçe etimoloji sözlüklerinde varlığına rastlanmayan sözcükler için ayrı bir başlık açılmıştır.
Özet (Çeviri)
The Ahiska dialect is one of the Anatolian dialects that has preserved its Turkish dialect features, even though it has been influenced by the language of the regions to which the Ahiska Turks were exiled due to the migrations and exiles they experienced. The Ahiska dialect, like other Anatolian dialects, contains old elements in its vocabulary. In our study, old elements in the Ahiska dialect vocabulary were identified. This study was prepared to reveal the common vocabulary and sound equivalents of Old Turkish and the Ahiska dialect. The study includes a compilation from the Ahiska living in Türkiye, but also examines previous studies on the Ahiska dialect. The origin and meanings of the words identified as a result of the analysis were consulted in Turkish etymology dictionaries. The Old Turkish grammar books were also used to examine the archaic sound structure of the Ahiska dialect vocabulary. The etymology dictionaries and grammar books used are listed in the bibliography. In the study, a separate heading has been opened for words that show commonality in the vocabulary of Divanu Lugati't-Türk and the Ahiska dialect but are not found in Old Turkish etymology dictionaries.
Benzer Tezler
- Türkiye Türkçesi ve Ahıska ağzında kılınış ulamı (Tasvir fiilleri)
Actionality forms in Türkiye Turkish and Ahiska dialect (Descriptive verbs)
MERYEM OCAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM DENİZ YILMAZ
- Ahıska Türkleri ağzı
Dialects of Ahiska (Meskhetian) Turks
ERDİNÇ DEMİRAY
Doktora
Türkçe
2011
Türk Dili ve EdebiyatıErciyes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVZAT ÖZKAN
- Almatı bölgesinde yaşayan Ahıska Türklerinin ağzı
The Dialect of Meskhetian Turks in the Almaty region
LEYLA BABATÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Türk Dili ve EdebiyatıKırgızistan-Türkiye Manas ÜniversitesiTürkoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYHAN ÇELİKBAY
- Ahıska`nın elden çıkışı
Başlık çevirisi yok
H. BERŞAN GÖLEN (ÇELİK)
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
TarihOndokuz Mayıs ÜniversitesiTarih Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EMİN YOLALICI
- The Phenomenon of ethnic deportations in the Soviet nationality policy: Ahıska (Meskhetian) Turks case
Başlık çevirisi yok
AĞA-ALİ N. KAMALOĞLU
