Lise öğrencilerinin teknoloji bağımlılıkları ve okul tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi
Examining Technology Addiction and School Burnout Levels of High School Students
- Tez No: 971745
- Danışmanlar: PROF. DR. RAMAZAN YİRCİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Bağımlılık, teknoloji bağımlılığı, tükenmişlik, okul tükenmişliği, lise öğrencileri, Bilgisayar teknolojisi, Teknolojik bağımlılık, Addiction, technology addiction, burnout, school burnout, high school students, Computer technology, Technological dependence
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerinin teknoloji bağımlılığı düzeyleri ile okul tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre tasarlanmıştır. Araştırmanın evreni 2023-2024 eğitim öğretim yılında Kahramanmaraş ili Onikişubat ilçesinde kamuya ait liselerde öğrenim gören 28454 lise öğrencisi oluşturmaktadır. Kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi kullanılarak oluşturulan örneklemde 650 lise öğrencisi yer almıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak 'Teknoloji Bağımlılığı Ölçeği' ve 'Ortaöğretim Öğrencileri İçin Okul Tükenmişliği Ölçeği' kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t-Testi, ANOVA, korelasyon ve yapısal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda lise öğrencilerinin teknoloji bağımlılığı ölçeğinden aldıkları puanların ortalamasının 'orta' düzeyde olduğu, ortaöğretim öğrencileri okul tükenmişlik ölçeğinden aldıkları puanların ortalamasının 'yüksek' düzeyde olduğu saptanmıştır. Teknoloji bağımlılığı ile okul tükenmişliği arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Teknoloji bağımlılığının alt boyutlarının (sosyal ağ, anlık mesajlaşma, çevrimiçi oyun ve web siteleri kullanımı), okul tükenmişliğinin alt boyutlarını anlamlı bir şekilde yordadığı görülmüştür. Ayrıca teknoloji bağımlılığı ve okul tükenmişliği düzeylerinin cinsiyet, lise türü, sınıf düzeyi ve teknoloji kullanım süresi gibi değişkenlere göre anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular lise öğrencilerinde artan teknoloji kullanımının okul yaşamında karşılaşılan tükenmişlik hissini artıran önemli bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir. Bu sonuçlar öğrencilerin sağlıklı bir eğitim süreci geçirmeleri için okullarda ve ailelerde teknoloji kullanımını dengeleyici ve bilinçlendirici stratejilerin geliştirilmesinin önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study was to examine the relationship between high school students' technology addiction levels and school burnout. The study was designed using a correlational screening model, a quantitative research method. The population of the study consisted of 28454 high school students enrolled in public high schools in the Onikişubat district of Kahramanmaraş province during the 2023-2024 academic year. The sample was created using the convenience sampling method and included 650 high school students. The“Technology Addiction Scale”and the“School Burnout Scale for Secondary School Students”were used as data collection tools in the study. Descriptive statistics, t-test, ANOVA, correlation, and structural regression analysis were used in data analysis. The study found that the average scores high school students received on the technology addiction scale were at a“moderate”level, while the average scores high school students received on the school burnout scale were at a“high”level. It was determined that there was a positive and low-level significant relationship between technology addiction and school burnout. Sub-dimensions of technology addiction (social networking, instant messaging, online gaming, and website use) were found to significantly predict sub-dimensions of school burnout. In addition, it was determined that technology addiction and school burnout levels showed significant differences according to variables such as gender, high school type, grade level and duration of technology use. The findings suggest that increased technology use among high school students may be a significant risk factor for increased feelings of burnout in school. These results highlight the importance of developing strategies to balance and raise awareness of technology use in schools and families to ensure students have a healthy educational experience.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinin fen okuryazarlığını açıklayan bir model: Teknoloji bağımlılığı ve akademik erteleme
A model explaining high school students' science literacy: Technology addiction and academic procrastination
ESİN AĞGÜL
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PAŞA YALÇIN
- Relational and comparative analysis on social networking, smartphone, and game addictions
Sosyal ağ, akıllı telefon ve oyun bağımlılıkları üzerine ilişkisel ve karşılaştırmalı analiz
BÜLENT ERTAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Teknolojileri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAVUZ SAMUR
- Analysis of the digital game addiction of high school students in terms of the relationship between loneliness and internet parenting styles, and investigation of digital game addiction according to various demographics
Lise öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığının yalnızlık ve internet aile stilleri arasındaki ilişkisi ve dijital oyun bağımlılığının çeşitli demografikler açısından incelenmesi
VESİLE DERYA ÇAKIR
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Bilim ve TeknolojiBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAVUZ SAMUR
- Lise öğrencilerinin sosyal medya bağımlılıkları ve akademik erteleme davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relation between high school students' social media addiction and academic procrastination behavior
ERCAN GÜRÜLTÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LEVENT DENİZ
- Lise öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılığı, mobil telefon yoksunluğu korkusu (Nomofobi) ve akademik başarıları arasındaki ilişki
The relationship between high school students' smartphone addiction, nomophobia and academic achievement
HACER GÖKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VEYSEL DEMİRER