Gelişme dönemlerine göre farklı sulama düzeyleri ile sulanan Antepfıstığının sulama programının oluşturulması
Irrigation scheduling of pistachio irrigated with different irrigation levels based on development periods
- Tez No: 972041
- Danışmanlar: PROF. DR. BERKANT ÖDEMİŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma 2020 ve 2024 yılları arasında Antep ili Antepfıstığı Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü arazisinde yürütülmüştür. Çalışmada ülkemizin önemli antepfıstığı çeşitlerinden Uzun çeşidi materyal olarak kullanılmıştır. Deneme tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre; ana parseller üç farklı sulama düzeyinden (I100, I67, I33) alt parseller ise konuların sulama yapılıp yapılmama durumuna göre beş farklı gelişme dönemine göre (G1, G2, G3, G4 ve G5) oluşturulmuştur. Araştırmada yağışa dayalı kontrol ağaçları (G6) dahil toplam 144 ağaç kullanılmıştır. Sulama uygulamalarının, ağaçlarda vejetatif gelişme ile verim ve kalite özellikleri üzerine etkilerini belirlemek amacıyla verim, çıtlama oranı, iç meyve randımanı, kuru kırmızı kabuklu ve kavlak 100 meyve ağırlığı, klorofil içeriği indeksi, yaprak su potansiyeli, yaprak sıcaklığı, ağaç taç hacmi ve gövde çapları incelenmiştir. Ayrıca uygulamalar sonucunda meyvelerde oluşan protein ve yağ miktarları ile birlikte, dönemsel olarak sulanma durumlarına göre bitki su tüketimleri ve su verim fonksiyonları belirlenmiştir. Araştırmada uygulanan sulama suyu miktarı ortalama 946 mm (G4I100) ile 229 mm (G5I33) arasında, en yüksek ve en düşük bitki su tüketimi 989 mm (G4I100) ve 309 mm (G5I33) belirlenmiştir. Su kullanım randımanı ortalamaları I100, I67 ve I33 konularında sırasıyla 33.81, 38.24 ve 45.50 kg m-3 ağaç-1, sulama suyu kullanım randımanı 36.54, 44.42, 60.28 kg m-3 ağaç-1 olarak belirlenmiştir. Üç yıl ortalamasına göre en yüksek verim 34.66 kg ağaç-1 ile G4I100 konusundan elde edilirken en düşük meyve verimi ise 9.84 kg ağaç-1 ile yağışa dayalı konudan elde edilmiştir. Verim tepki etmeni (ky) birinci ve ikinci yılda 0.88, üçüncü yılda ise 0.93 olarak hesaplanmıştır. Çalışma sonucunda farklı fenolojik dönemlerdeki su stresinin ağaçların meyve verimine, kuru kırmızı kabuklu ve kavlak 100 meyve ağırlığına, çıtlaklık oranı ile meyve randımanına, ağaçların taç hacmine, birim taç hacmine ve birim gövde kesit alanına düşen verime ve sürgün uzunluklarına etkileri istatistiksel olarak %1 düzeyinde önemli bulunurken gövde kesit alanı, yağ içeriği ve protein miktarı üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur. Yapılan ekonomik analiz sonucuna göre öne çıkan, mayıs ve eylül ayları arasında damla sulama sistemi ile tam sulama konusunda (G4I100) dekara ortalama olarak 52.695 TL gelir elde edilirken, bu oranın G4I67 konusunda 50.139 TL olduğu ve antepfıstığında en uygun sulama stratejisi olarak G4I67 konusunun önerilebileceği belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This research was conducted between 2020 and 2024 on the land of the Pistachio Research Institute in Gaziantep. Uzun, one of Turkey's most important pistachio varieties, was used as material in the study. The experiment was designed as a split-plot design in randomized complete blocks, with main plots at three different irrigation levels (I100, I67, and I33), and subplots at five different development stages (G1, G2, G3, G4, and G5) based on whether the subjects received irrigation or not. A total of 144 trees, including rainfall-dependent control trees (G6), were used in the study. Yield, cracking rate, inner fruit yield, dry 100-fruit weight with red rind and flake, chlorophyll content index, leaf water potential, leaf temperature, tree crown volume, and trunk diameter were examined to determine the effects of irrigation treatments on vegetative growth, yield, and quality traits of the trees. In addition, as a result of the applications, the protein and oil amounts formed in the fruits were determined, as well as plant water consumption and water yield functions according to periodic irrigation conditions. The applied irrigation water amounts ranged between 946 mm (G4I100) and 229 mm (G5I33), while the average maximum and minimum crop water consumption were determined as 989 mm (G4I100) and 309 mm (G5I33), respectively. The average water use efficiencies for the I100, I67, and I33 treatments were 33.81, 38.24, and 45.50 kg m⁻³ tree⁻¹, whereas the irrigation water use efficiencies were 36.54, 44.42, and 60.28 kg m⁻³ tree⁻¹, respectively. Based on the three-year average, the highest yield (34.66 kg tree⁻¹) was obtained from the G4I100 treatment, while the lowest yield (9.84 kg tree⁻¹) was recorded under rainfed conditions. The yield response factor (ky) was calculated as 0.88 in the first year, 0.88 in the second year, and 0.93 in the third year. The effects of water stress in different phenological periods on fruit yield, dry red-rind and scabbed fruit weight, fruit yield with cracking ratio, crown volume of trees, yield per unit crown volume, yield per unit trunk cross-sectional area, and shoot length were found to be statistically significant at the 1% level, while the effects on trunk cross-sectional area, oil content, and protein content were found to be insignificant. According to the results of the economic analysis, it was determined that while an average income of 52.695 TL per decare was obtained with full irrigation with drip irrigation system (G4I100) between May and September, this rate was 50.139 TL in G4I67 and G4I67 could be recommended as the most suitable irrigation strategy for pistachios.
Benzer Tezler
- farklı sulama düzeyinde birinci ürün tatlı sorgum bitkisinin yaprak su potansiyeli değişimlerinin incelenmesi
ınvestıgatıon of the leaf water potentıal changes of the fırst crop sweet sorghum ın dıfferent ırrıgatıon levels
ZAHİDE NARDALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÜNLÜ
- Akdeniz koşullarında CROPGRO-kinoa modelinin performansının farklı sulama düzeylerinde belirlenmesi ve olası iklim değişikliğinin etkisinin değerlendirilmesi
Determining the performance of the CROPGRO-quinoa model under different irrigation levels and evaluating the effect of climate change on quinoa yield and yield components under Mediterranean conditions
ABDIWAHID ALI DHAKANE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. S. METİN SEZEN
- Farklı gelişme dönemlerinde ve sulama düzeylerinde bölünmüş gübre uygulamalarının soya bitkisinin verim ve kalite özelliklerine etkilerinin belirlenmesi
Determination of effects of divided fertilizer in different growth stage on yield and quality characteristics of soybean in different development periods and irrigation levels
HATİCE DELİCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
ZiraatMustafa Kemal ÜniversitesiBiyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERKANT ÖDEMİŞ
- Fao-aquacrop (Ver. 6.1) modeli kullanılarak farklı sulama, tuzluluk ve ekim tarihleri senaryolarında buğday verim tahmini
Estimation of wheat yield using fao-aquacrop (Ver. 6.1) model under different irrigation, salinity and sowingdate scenarios
ÖMÜR AYHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMA KALE ÇELİK
- Yeni bazı muz çeşit ve klonlarında fenolojik ve pomolojik özellikler ile bitki besin maddeleri ve hormonların dönemsel değişimlerinin belirlenmesi
Determination of phenological and pomological features and seasonal changes of nutrient and hormones in some new banana clones
DİLEK GÜVEN