Sıkıntıya dayanma kapasitesi ve psikolojik yardım alma davranışı ilişkisi: Kendini eleştiri ve kendini rahatlatmanın aracı rolü
The relationship between distress tolerance and seeking psychological help behavior: The mediating role of self-criticism and self-reassuring
- Tez No: 972129
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SÜLEYMAN KAHRAMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bahçeşehir Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, sıkıntıya dayanma kapasitesi ve psikolojik yardım alma davranışı ilişkisinde kendini eleştiri ve kendini rahatlatmanın aracı rolleri incelenmiştir. Ayrıca, sosyodemografik değişkenlerin; yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu, sosyoekonomik düzey ve daha önce profesyonel psikolojik yardım alınıp alınmama durumu, araştırma değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı da çalışmaya dahil edilmiştir. Araştırma, 18-65 yaş arası 612 yetişkin katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verilerinin elde edilmesi sürecinde Psikolojik Yardım Almaya İlişkin Tutum Ölçeği-Kısa Formu (PYAİTÖ-KF), Psikolojik Yardım Alma Niyeti Envanteri (PYANE), Sıkıntıya Dayanma Ölçeği (SDÖ), Kendini Eleştirinin Formları ve Kendini Rahatlatma Ölçeği (KEFKRÖ) ve Kısa Semptom Envanteri (KSE) uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar, sıkıntıya dayanma kapasitesi ile psikolojik yardım alma davranışı arasında anlamlı bir ilişki olmadığını göstermektedir. Bu ilişkide öz-eleştirinin yetersizlik duygusu üzerinden yapılmasının aracı rolü yoktur. Sadece nefret içeren öz-eleştiri psikolojik yardım arama tutumuna aracılık etmiştir. Kendini rahatlatma ise sıkıntıya dayanma kapasitesi ve psikolojik yardım alma davranışı arasında anlamlı aracı etkiye sahiptir. Demografik bulgular, cinsiyet ve önceki yardım alma durumunun psikolojik yardım alma davranışını etkilediğini; çeşitli sosyodemografik değişkenlerin ise kendini eleştiri, kendini rahatlatma ve sıkıntıya dayanma kapasitesinde farklılıklara yol açtığını göstermiştir. Özellikle, daha önce psikolojik yardım alanların sıkıntıya dayanma kapasiteleri daha düşük; kendini eleştiri düzeyleri ise daha yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlar, mevcut literatür ışığında tartışılmıştır ve ileride yapılacak çalışmalar için çeşitli öneriler geliştirilmiştir. Bu çalışma kendini eleştiri ve kendini rahatlatmanın sıkıntıya dayanma kapasitesi ve psikolojik yardım alma davranışı ile ilişkisini ortaya koyarak uygun müdahale stratejilerinin geliştirilmesi açısından değerli bilgiler sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examined the roles of self-criticism and self-reassuring as mediators in the relationship between distress tolerance and psychological help-seeking behavior. Additionally, sociodemographic variables—age, gender, marital status, education level, employment status, socioeconomic status, and prior history of professional psychological help—were included to determine whether they differed across the study variables. The study was conducted with 612 adult participants aged 18-65. Attitudes Toward Seeking Psychological Professional Help Scale-Short Form (ATSPPHS-SF), Intentions to Seek Counseling Inventory (ISCI), Distress Tolerance Scale (DTS), Self-Criticizing/attacking and Self-reassuring Scale (FSCRS) and The Brief Symptom Inventory (BSI) were administered. The results indicate that there is no significant relationship between distress tolerance and psychological help-seeking behavior. In this relationship, self-criticism does not play a mediating role inadequate-self. Only hated-self sub-dimensions mediate psychological help-seeking attitudes. Self-reassurance, on the other hand, has a significant mediating effect between distress tolerance and psychological help-seeking behavior. Demographic findings indicate that gender and previous help-seeking status affect psychological help-seeking behavior, while various sociodemographic variables cause differences in self-criticism, self-reassurance, and distress tolerance. In particular, those who had previously received psychological help were found to have lower distress tolerance and higher levels of self-criticism. These results were discussed in light of the existing literature, and various recommendations were developed for future studies. This study provides valuable information for the development of appropriate intervention strategies by revealing the relationship between self-criticism and self- reassurance with distress tolerance and psychological help-seeking behavior.
Benzer Tezler
- Alkol kullanım bozukluğu olan erkek bireylerde uygulanan psikoeğitimlerin sıkıntıya dayanma kapasitelerine ve tedavi motivasyonlarına etkisi
The effect of psychoeducational interventions on distress tolerance and treatment motivation in male individuals with alcohol use disorder
AHMET FARUK AKFIRAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN GİRGİN
- Psikolojik destek sağlayan meslek elemanlarının ikincil travmatik stres düzeyinin ruminasyon ve sıkıntıya dayanabilme kapasitesi bakımından incelenmesi ve genel popülasyon ile karşılaştırılması
Examining the secondary traumatic stress level of psychological support professionals in terms of rumination and distress tolerance and comparison with the general population
FURKAN MALKOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiAmasya ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİHAN OSMANAĞAOĞLU
- Okul psikolojik danışmanlarında sıkıntıya dayanma kapasiteleri ve profesyonel yaşam kaliteleri arasındaki ilişkide öz-şefkat düzeylerinin aracı rolü
The mediating role of self-compassion in the relationship between the distress tolerance and professional quality of life in school counselors
GAMZE CECO
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimKocaeli ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YILDIZ ÖZTAN ULUSOY
- Sporcuların aleksitimi ve sıkıntıya dayanma düzeylerinin incelenmesi
The examining the level of alexithymia and distress tolerance in athletes
AHMET BİRGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
SporÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKMEN ÖZEN
- Üniversite öğrencilerinde değer odaklı yaşam, sebat ve umut düzeyinin sıkıntıya dayanma becerileri üzerindeki yordayıcı rolünün incelenmesi
Investigation of the predictive role of valued living, grit and hope level on the skills of distress tolerance in university students
AYŞE TEKYAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAHİN KESİCİ