Demans hastalarında trimetilamin N-oksit düzeyleri ve klinik önemi
Trimethylamine N-oxide levels and their clinical significance in dementia patients
- Tez No: 972345
- Danışmanlar: PROF. DR. DOĞAN YÜCEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyokimya, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Alzheimer hastalığı, Demans, Trimetilamin-N-oksit, Bağırsak mikrobiyotası, Enflamasyon, Kütle spektrometrisi, Kolin, Karnitin, Semantik demans, Alzheimer's Disease, Dementia, Trimethylamine N-oxide, Gut Microbiota, Inflammation, Mass Spectrometry, Choline, Carnitine, Semantic dementia
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Lokman Hekim Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Alzheimer hastalığı (AH) ve diğer demans türleri ile trimetilamin-N-oksit (TMAO) düzeyleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. TMAO, trimetilaminin (TMA) karaciğerde oksidasyonu sonucu oluşan bir metabolittir; TMA ise bağırsak mikrobiyotası tarafından kolin, karnitin ve betain gibi besin öğelerinden üretilmektedir. Araştırma, Lokman Hekim Akay Hastanesi Nöroloji Polikliniği'ne başvuran 31 demans hastası (yaş ortalaması 75,2 ± 5,8 yıl; 18 kadın, 13 erkek) ile yaşça benzer 30 sağlıklı kontrol bireyi (yaş ortalaması 72,5 ± 6,1 yıl; 16 kadın, 14 erkek) olmak üzere toplam 61 katılımcı üzerinde yürütülmüştür. Serum TMAO konsantrasyonları, standart örnek hazırlama protokollerine uygun şekilde LC-MS/MS yöntemiyle ölçülmüştür. Ayrıca glukoz, CRP, vitamin B12, vitamin D ve lipit profili gibi biyokimyasal parametreler de değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda, demans grubunda serum TMAO düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır (p=0.001). Kolin ve karnitin düzeyleri de demans grubunda anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (sırasıyla p=0.010 ve p=0.034). Açlık kan glukozu ve CRP seviyeleri de demans grubunda artış göstermiştir (p=0.001). Öte yandan, vitamin B12 ve vitamin D düzeyleri demans hastalarında anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p=0.001 ve p=0.001). Lipit profili açısından, trigliserid ve LDL kolesterol düzeylerinde artış; HDL kolesterol düzeyinde ise azalma gözlenmiştir. Elde edilen bulgular, demans hastalarında TMAO düzeylerinin yükseldiğini ve bunun metabolik ve enflamatuvar parametrelerdeki değişikliklerle ilişkili olabileceğini göstermektedir. Bu sonuçlar, demansın patogenezinde bağırsak mikrobiyotası kökenli metabolitlerin potansiyel rolünü vurgulamakta ve TMAO'nun biyobelirteç olarak kullanılabilirliğine işaret etmektedir. Ayrıca, ileride demans tedavisine yönelik yeni hedeflerin belirlenmesine katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Dementia is a progressive neurodegenerative disorder characterized by cognitive decline and behavioral changes, primarily affecting the elderly. Alzheimer's disease (AD) is the most common form, accounting for the majority of dementia cases. Recent research suggests that gut microbiota and its metabolic byproducts, such as trimethylamine N-oxide (TMAO), may contribute to the pathogenesis of neurodegenerative diseases. TMAO is produced via hepatic oxidation of trimethylamine (TMA), derived from dietary nutrients like choline, carnitine, and betaine. This study aimed to investigate the relationship between serum TMAO levels and dementia and to explore associations with biochemical and metabolic parameters. A total of 61 participants were included: 31 dementia patients and 30 age-matched healthy controls, recruited from Lokman Hekim Akay Hospital Neurology Clinic. Serum TMAO levels were measured using HPLC-MS/MS. Biochemical parameters such as fasting glucose, CRP, vitamin B12, vitamin D, and lipid profile were also evaluated. Findings revealed that TMAO levels were significantly higher in the dementia group (p=0.001). Choline (p=0.010) and carnitine (p=0.034) levels were also elevated. Additionally, fasting glucose and CRP levels were increased (p=0.001), while vitamin B12 and vitamin D levels were significantly lower in dementia patients (p=0.001 for both). Triglyceride and LDL cholesterol levels were higher, and HDL cholesterol was lower in the dementia group. These results suggest a possible role of TMAO in dementia pathogenesis through metabolic and inflammatory mechanisms. TMAO may serve as a potential biomarker for dementia, and targeting TMAO metabolism could offer new therapeutic strategies.
Benzer Tezler
- Demans hastalarında plazma viskozitesi ve endotel hasar belirteçleri arasındaki ilişki
Relation between plasma viscosity and endothelial damage markers in dementia patients
NURTEN BAHTİYAR
- Demans hastalarında serum akut faz proteinlerinin ve IL-6 düzeylerinin değerlendirilmesi
Evalution of serum acute phase proteins and IL-6 levels in patient with demans
GÖKÇEN AVCİ AYTAV
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
BiyokimyaBalıkesir ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM YAVUZ
- Demans hastalarında nutrisyonel durumun değerlendirilmesi
Assessment of nutritional status in dementia patients
ÖZLEM CILIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
HemşirelikHaliç ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZELİHA TÜLEK
- Demans hastalarında 12 haftalık pilates eğitiminin bilişsel sürece etkisi
The effect of 12 weeks pilates education on cognitive process of patients with dementia
SEDA ÇAĞLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SporBursa Uludağ ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERKUT TUTKUN
- Demans hastalarında tedaviye uyunç ve klinik eczacının rolü
Treatment adherence in dementia patients and clinical pharmacist role
FATMA NİSA BALLI