Ekonomik yaptırımların İran'ın ekonomik büyümesi üzerindeki etkileri
The effects of economic sanctions on Iran's economic growth
- Tez No: 972478
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TANER SEKMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ekonomik büyüme, her ülkenin temel hedeflerinden biridir. İran da çeşitli dönemlerde çok sayıda ekonomik yaptırıma maruz kalan ülkelerden biridir. Bu nedenle, bu çalışmanın temel amacı, ekonomik yaptırımların İran'ın ekonomik büyümesi üzerindeki etkisini belirlemektir. Bu çalışma, 1991-2023 dönemi için zaman serisi verilerini kullanmış ve doğrusal olmayan ekonometrik modeller olan Logit ve Probit modellerinden yararlanmıştır. Bu modellerde bağımlı değişken, kişi başına gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) büyüme oranı olup ikili değişken (0 ve 1) olarak tanımlanmıştır. Model tahminleri, sabit sermaye yatırımı büyüme oranı ile mal ve hizmet ihracatı büyüme oranının ekonomik büyüme üzerinde anlamlı ve olumlu etkileri olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, ekonomik yaptırımlar ve iş gücüne katılım oranı, ekonomik büyüme üzerinde anlamlı ve olumsuz etkiler göstermiştir. Özellikle yaptırımların uygulanması, ekonomik büyümenin gerçekleşme olasılığını ortalama %32 ila %33 oranında azaltmıştır. Bu durum, yaptırımların İran'ın ekonomik büyümesini zayıflatmadaki önemli etkisini ortaya koymaktadır. Ayrıca, iş gücüne katılım oranının beklenmedik negatif etkisi, İran işgücü piyasasındaki yapısal ve kurumsal sorunlardan kaynaklanıyor olabilir. Zira genellikle daha yüksek iş gücüne katılım, büyümeyi destekler; ancak İran'ın özel ekonomik koşullarında bu ilişki geçerli olmayabilir. Diğer değişkenler istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Sonuç olarak, Logit ve Probit modellerinde tahmin edilen sonuçlar istikrarlı ve birbirine benzer olup katsayıların yönünün ve anlamlılığının örtüşmesi, analizlerin sağlamlığını ve elde edilen sonuçların yüksek güvenilirliğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Economic growth is one of the key objectives of every country. Iran is also among the countries that have been subjected to numerous economic sanctions over different periods. Therefore, the main objective of this study is to determine the impact of economic sanctions on Iran's economic growth. This study uses time series data for the period 1991–2023 and applies nonlinear econometric models, specifically the Logit and Probit models. In these models, the dependent variable is the per capita GDP growth rate, defined as a binary variable (0 and 1). The model estimations show that the growth rate of fixed capital investment and the growth rate of exports of goods and services have significant and positive effects on economic growth. In contrast, economic sanctions and the labor force participation rate have shown significant and negative effects on economic growth. In particular, the implementation of sanctions has been found to reduce the probability of positive economic growth by an average of 32 to 33 percent. This indicates the considerable impact of sanctions in weakening Iran's economic growth. Additionally, the unexpected negative effect of the labor force participation rate may be due to structural and institutional challenges in Iran's labor market. Generally, higher labor force participation supports growth; however, under Iran's specific economic conditions, this relationship may not hold. Other variables were not found to be statistically significant in the model. Overall, the results obtained from both the Logit and Probit models are stable and consistent, and the alignment and significance of the estimated coefficients indicate the robustness of the analysis and the high reliability of the study's findings.
Benzer Tezler
- 1980-2020 dönemi: Yaptırımların İran'ın uluslararası ticaretine etkileri
Period 1980-2020: Effects of sanctions on Iran's international trade
MAHBOUBEH AGHAMOHAMMADİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Uluslararası Ticaretİstanbul Ticaret ÜniversitesiUluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLDENUR ADIGÜZEL ÇETİN
- İran'a uygulanan ambargonun ekonomik etkileri
The economic effects of the sanctions imposed on Iran
SAKINA SAFARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
EkonomiSivas Cumhuriyet Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF DEMİR
- Assessment of urbanization history of Addis Ababa city, Ethiopia
Addıs Ababa cıty, Ethıopıa'nın kentleşme tarihinin değerlendirilmesi
ABDURAHMAN HUSSEN YIMER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMersin ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ CENAP YOLOĞLU
- Kamu konut yatırımlarının ekonomik ve mekânsal etkisi (TOKİ örneği)
The impact of economic and spatial of public housing investments (TOKI example)
BANU TANTAN
Doktora
Türkçe
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEVKİYE ŞENCE TÜRK
- The State Oil company of The Azerbaijan Republic (SOCAR) and its European regional partnerships: 1992-2015
Azerbaycan Devlet Petrol Şirketi (SOCAR) ve SOCAR'ın Avrupa bölgesel yatırımları: 1992-2015
CEMİLE ASKER
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Uluslararası İlişkilerOrta Doğu Teknik ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKTAY FIRAT TANRISEVER