Hastane afet planı tatbikatı performansını etkileyen kriterlerin belirlenmesi ve ÇKKV yöntemi ile önceliklendirilmesi
Determination of criteria affecting hospital disaster plan drill performance and prioritization with MCDM method
- Tez No: 972687
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CANAN BİRİMOĞLU OKUYAN, DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN AĞAÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Hastane Afet Tatbikatı, Çok Kriterli Karar Verme, Bayesyen En İyi En Kötü Yöntem, Hastane Afet Planı, Hospital Disaster Drill, Multi-Criteria Decision Making, Bayesian Best Worst Method, Hospital Disaster Plan, Multi criteria decision making
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Afet ve acil durumlar, sağlık hizmetlerinin sürekliliğini tehdit eden olaylar olup, hastanelerin bu tür durumlara hazırlıklı olması hayati önem taşımaktadır. Hastane Afet ve Acil Durum Planı kapsamında düzenlenen tatbikatlar, afetlere yönelik hazırlık düzeyini test etmenin en etkili araçlarından biridir. Bu çalışma, Hastane Afet Planı kapsamında düzenlenen tatbikatların performansını etkileyen kriterleri belirlemek ve bu kriterleri Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden Bayesyen En İyi-En Kötü Yöntem ile önceliklendirmek amacıyla yapılmıştır. Çalışma kapsamında, literatür taraması ve uzman görüşleri doğrultusunda 5 ana kriter ve 23 alt kriter detaylı şekilde belirlenmiştir. Sakarya ilinde bulunan 15 sağlık kuruluşunda görev yapan 24 uzman personelin görüşleri alınarak kriterlerin ağırlıkları hesaplanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre,“Planlama ve Organizasyon”en kritik ana kriter olarak öne çıkarken;“Değerlendirme”en düşük öncelikli ana kriter olarak belirlenmiştir. Alt kriterler düzeyinde ise“Ekip Çalışması”,“Eğitim”ve“İletişim ve Haberleşme Sistemleri”ön plana çıkarken,“Hastane İmajı”ve“Ekonomik Faktörler”en az öneme sahip alanlar arasında yer almıştır. Çalışma, Bayesyen En İyi En Kötü Yöntem'in sağlık yönetimi alanında kullanımına dair örnek sunarak literatüre yenilikçi katkı sağlamaktadır. Elde edilen bulgular, hastane afet tatbikatlarının daha etkili planlanması, kaynakların verimli kullanılması ve afetlere hazırlığın güçlendirilmesine yönelik politika önerileri sunmaktadır. Özellikle iletişim altyapısının güçlendirilmesi, düzenli personel eğitimi ve tatbikatlar için özel bütçe ayrılması gibi uygulamalı öneriler, sağlık kuruluşlarının kriz durumlarına daha dirençli hale gelmesine katkı sunmaktadır. Ayrıca bu çalışma, hastane yönetimlerinin karar alma süreçlerinde bilimsel verilere dayalı önceliklendirme yapmalarına olanak tanıyarak, kaynakların stratejik alanlara etkili şekilde yönlendirilmesini mümkün kılmaktadır. Bulgular, afet hazırlık süreçlerinin ölçülebilir ve sürdürülebilir hale getirilmesine katkı sunmakta ve gelecekteki akademik çalışmalara rehberlik etmektedir. Bu doğrultuda çalışma, akademik katkılarının yanı sıra, uygulayıcı kurumlara yönelik somut ve uygulanabilir öneriler sunmaktadır. Ayrıca çalışma kurumsal dayanıklılığın artırılması, toplumsal risklerin azaltılmasına ve sağlık hizmetlerinin sürekliliğinin sağlanmasına katkıda bulunacaktır. Tatbikatların sürdürülebilirliği için bütçe, eğitim içeriklerinin görsel materyallerle desteklenmesi ve kesintisiz iletişim altyapısının oluşturulması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Disasters and emergencies are events that threaten the continuity of healthcare services, making it vital for hospitals to be adequately prepared for such situations. Drills conducted within the scope of the Hospital Disaster and Emergency Plan are among the most effective tools for testing preparedness levels. The aim of this study is to identify the criteria affecting the performance of drills conducted within the scope of the Hospital Disaster Plan and to prioritize these criteria using the Bayesian Best-Worst Method, one of the Multi-Criteria Decision-Making (MCDM) approaches. Within the scope of the study, 5 main and 23 sub-criteria were determined in detail based on a literature review and expert opinions. The weights of these criteria were calculated using the input of 24 expert personnel working in 15 healthcare institutions in the province of Sakarya. According to the results,“Planning and Organization”emerged as the most critical main criterion, while“Evaluation”was identified as the least prioritized. At the sub-criteria level,“Teamwork,”“Training,”and“Communication and Information Systems”were found to be the most important, whereas“Hospital Image”and“Economic Factors”ranked the lowest. The study presents an example of the application of the Bayesian Best-Worst Method in the field of health management, offering an innovative contribution to the literature. The findings provide policy recommendations for more effective planning of hospital disaster drills, efficient use of resources, and strengthening disaster preparedness. In particular, practical suggestions such as improving communication infrastructure, ensuring regular staff training, and allocating dedicated budgets for drills may enhance the resilience of healthcare institutions in crisis situations. Furthermore, this study allows hospital administrators to make data-driven prioritization decisions, enabling more effective allocation of resources to strategic areas. The findings contribute to making disaster preparedness processes more measurable and sustainable, while also serving as a guide for future academic studies. In this regard, the study not only offers academic contributions but also provides concrete and practical recommendations for implementing institutions. The study will also contribute to enhancing institutional resilience, reducing societal risks, and ensuring the continuity of healthcare services. To support the sustainability of disaster drills, it is recommended to allocate dedicated budgets, enhance training content with visual materials, and establish uninterrupted communication infrastructure.
Benzer Tezler
- Hastane afet planlaması, hastane acil durum komuta sistemi ve Marmara Üniversitesi Hastanesi`nde uygulaması
Başlık çevirisi yok
DERYA TÜRELİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
İlk ve Acil YardımMarmara ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ERDEM TEZEL
- Ankara'daki hastanelerin afete hazırlık durumları
Hospital disaster plan, preparedness, intervention, response
MUHİTTİN DEMİRKASIMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Halk SağlığıGazi ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ÖZKAN
- Hastane afet ve acil durum planının eğitim ve tatbikatlarla uygulanabilirliğinin belirlenmesi: Antalya ili örneği
Determing the applicability of hospital disaster and emergency plan with education and exercises: The case of Antalya province
MUSTAFA ENEZ SARIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HastanelerGümüşhane ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİL CENGİZ
- Örnek bir hastane afet ekibinin doğal afetler sonrasında ortaya çıkabilecek KBRN (Kimyasal, biyolojik, radyoaktif, nükleer) tehlikeler ile ilgili bilgi düzeylerinin ölçülmesi
To make a survey of a sample of hospital disaster team's knowledge level about possible cbrn (Chemical, biological, radioactive, nuclear) hazards after natural disasters
CEREN KAYNAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
HastanelerÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiDoğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF ARİF KUTLU
- Acil servis hemşirelerinin afet yönetim yetkinliklerinin belirlenmesi ve etkileyen etmenlerin incelenmesi
Identification of disaster management competencies of emergency department nurses and examination of influencing factors
SEVGİ ÖZTÜRK GÜNAY
Doktora
Türkçe
2023
HemşirelikEge ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜRKAN ÖZBAYIR