Orta ve Batı Anadolu Neolitik yerleşimlerinde toplumsal aidiyet
Social belonging in central and Western Anatolian Neolithic settlements
- Tez No: 974433
- Danışmanlar: PROF. DR. DANİŞ BAYKAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Toplumsal arkeoloji, Community archaeology
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Orta ve Batı Anadolu'da bulunan Neolitik Dönem yerleşimlerinden elde edilen arkeolojik veri ve sonuçlardan yola çıkarak, söz konusu topluluklarda birlikteliğin nasıl sağlandığı sorusuna yanıt aramak amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma, kronolojik olarak kabaca MÖ 8200-5500 aralığına tarihlenen Orta ve Batı Anadolu Neolitik Dönem yerleşimlerini kapsamaktadır. Çalışma kapsamında ele alınan yerleşimlere ilişkin mimari verilerin yanı sıra, antropolojik veri ve sonuçlar ile kişisel süs eşyaları ve kil nesneler de dikkate alınmıştır. Sosyal bilimlerde birey – toplum ilişkisini ele alan tartışmalar ile arkeolojik sonuçları bir arada değerlendirmeyi amaçlayan çalışma, Orta ve Batı Anadolu yerleşimlerinde toplumsal aidiyetin sağlanmasında, yaş ve cinsiyete dayalı kriterlerin yanında görev kimliklerinin de belirleyici olduğuna işaret etmektedir. Özellikle yaş ve cinsiyete dayalı sosyal bağların tanımlanmasında yerleşim içi ölü gömme uygulamaları ve antropolojik veriler temel referansı oluşturduğundan, yerleşim dışı ölü gömme geleneğine sahip merkezlerde yaş / cinsiyete dayalı sosyal uygulamalara ilişkin çıkarımlar yapmak güç olsa da, mimari veriler ve arkeolojik sonuçların zamansal değerlendirilmesiyle, toplumsal aidiyete ilişkin çıkarımlar sağlanabilmiştir. Orta ve Batı Anadolu merkezlerinde toplumsal birlikteliğin sağlanmasına ilişkin uygulamaların yerleşimler düzeyinde belirgin farklılıklar içerdiği, bununla birlikte Anadolu'nun orta ve batısında MÖ 8200-5500 tarih aralığında yaygınlaşan yerleşik yaşamla birlikte nüfus ve üretimdeki artış karşısında farklı çözüm stratejilerine gidildiği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study investigates the mechanisms of social cohesion in Neolithic settlements of Central and Western Anatolia, drawing on archaeological data and findings. Focusing on settlements dated approximately between 8200–5500 BCE, the research integrates architectural evidence, anthropological data, personal ornaments, and clay objects to explore the dynamics of communal belonging. By combining discussions from social sciences on individual-society relationships with archaeological evidence, the study suggests that social belonging in these settlements was shaped not only by age and gender but also by task-based identities. In-settlement burial practices and anthropological data serve as primary references for identifying age- and gender-based social ties. However, in settlements with extramural burial traditions, deriving conclusions about such social practices is challenging, though temporal analyses of architectural data and archaeological findings enable inferences about social belonging. The study reveals that practices fostering social cohesion in Central and Western Anatolian settlements exhibit notable inter-site variations. Nevertheless, with the spread of sedentary lifestyles between 8200–5500 BCE, increasing population and production prompted diverse strategies to maintain communal unity.
Benzer Tezler
- Neolitik Çağ'da Anadolu'da ölüm algısı ve ölü gömme uygulamaları
Perception of death and burial practices in Anatolia during the Neolithic Age
MUAMMER ÖZDEMİR
- Orta Anadolu Bölgesi akeramik neolitik dönem faunası - çevresel özellikler mi, kültürel tercihler mi
The aceramic neolithic fauna of the Central Anatolia - environmental effects, or cultural preferences
ABU BAKAR SIDDIQ
- Başlangıcından Geç Tunç Çağı sonuna kadar Batı Anadolu'da mühür ve mühür baskıları
Seals and seal impressions in Western Anatolia from the beginning to the end of the Late Bronze Age
NURGÜL ÖZGÜN
- Türkiye Doğu Akdenizi'nin Geç Neolitik Dönem mühür sanatı
Late Neolithic seal art in Turkey's East Mediterranean Region
MAHİR TUNCER
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ArkeolojiKütahya Dumlupınar ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜGE SAVRUM KORTANOĞLU
- Kıyı Ege Neolitik Dönem yerleşimleri ve yerleşme düzeni
Coastal Eagean Neolithic settlements and settlement system
KEMAL BAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
ArkeolojiDokuz Eylül ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. A. SEMİH GÜNERİ