Konya mahalle mescitlerinde çevresel faktörlere bağlı bozunmalar
Deterioration caused by environmental factors in neighborhood mosques of Konya
- Tez No: 975086
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET ERGÜN HATIR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İç Mimari ve Dekorasyon, Interior Design and Decoration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Konya'da bulunan ve Selçuklu dönemi mimarisinin önemli örneklerinden biri olan Taş Cami, tarihi ve mimari değeriyle öne çıkmaktadır. Özellikle anıtsal taç kapısı ve iç mekândaki mihrabı ile eşsiz değere sahiptir, ancak, bu önemli yapı uzun yıllar boyunca farklı bozunma süreçlerine (atmosferik, biyolojik ve anthropogenic) maruz kalmıştır. Bu durum, yapı taşlarında çatlak, yüzey dökülmesi, renk değişimi, kavlaklanma ve tuz kristalleşmesi gibi ciddi bozunmalara sebep olarak anıtın bütünlüğünü tehdit etmektedir. Bu çalışmada, Taş Cami'deki mevcut malzeme bozunmalarını bilimsel yöntemlerle değerlendirmesi ve sürdürülebilir koruma stratejilerinin geliştirmesi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, yapısal taş malzemelerin fiziksel ve mekanik özelliklerini belirleyerek bozunmaların kökeni ve gelişiminin incelenmesinde laboratuvar ve yerinde tahribatsız testler (kızılötesi termografi, Schmidt çekici sertlik ölçümü ve P-dalga hızı testi) yapılmıştır. Analizelerden elde edilen bulgular ile bozunma türlerine yönelik uygun müdahale önerileri sunulmuştur. Bu öneriler arasında, eksik kısımların orijinal malzemeyle uyumlu şekilde tamamlanması, yapı çevresinde drenaj sisteminin iyileştirilmesi ve yüzeyde biriken kirin temizlik uygulamalarıyla giderilmesi yer almaktadır. Taş Cami'nin korunmasına yönelik geliştirilen bu bilimsel çalışma ile anıt için yapılacak restorasyon çalışmalarına önemli altlıklar oluşturması hedeflemiştir.
Özet (Çeviri)
The Taş Mosque, located in Konya and considered one of the significant examples of Seljuk architecture, stands out with its historical and architectural value. In particular, its monumental portal and the interior mihrab hold unique importance. However, this remarkable structure has been exposed to various deterioration processes (atmospheric, biological, and anthropogenic) over many years. These processes have led to severe forms of stone decay such as cracks, surface flaking, discoloration, scaling, and salt crystallization posing a threat to the monument's integrity. This study aims to scientifically assess the existing material deteriorations in the Taş Mosque and to develop sustainable conservation strategies. In this context, both laboratory and in-situ nondestructive tests (infrared thermography, Schmidt hammer hardness test, and P-wave velocity test) were carried out to determine the physical and mechanical properties of the structural stone materials, thereby examining the origin and progression of the deteriorations. Based on the results obtained from the analyses, appropriate intervention proposals were presented. Among these proposals are the completion of missing parts with compatible original materials, the improvement of the drainage system around the structure, and the removal of accumulated surface dirt through cleaning applications. Through this scientific research, it is intended to provide a valuable foundation for future restoration works aimed at preserving the Taş Mosque.
Benzer Tezler
- Türk mimarisinde kullanılan kubbeye geçiş elemanları; 13.yy. Anadolu Selçuklu Dönemi Konya mahalle mescitleri örneği
Transition elements into dome in Turkish architecture; 13th century Anatolian Seljuks Period example of Konya neighbourhood mosques
ŞEFİKA NUR TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
MimarlıkNecmettin Erbakan ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA YALDIZ
- Anadolu Selçuklu dönemi mahalle mescitlerinin akustik konfor analizi: Konya örneği
Acoustic comfort analysis of neighborhood masjids of the anatolian seljuk period; the case of Konya
RUMEYSA TUNA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
MimarlıkKonya Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET EMİN BAŞAR
- Anadolu Selçuklu Dönemi'nde Konya mahalle mescitlerinin restorasyon sorunları
The restoration problems of Konya district masjids in Seljukian Period of Anatolia
TURGUT BAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
MimarlıkSelçuk ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. M. EMİN BAŞAR
- Yaygın din eğitiminde cami görevlilerinin yeri ve fonksiyonları
The Position and the functions of the mosque staff in the common religion education
HAYATİ TETİK
Doktora
Türkçe
1997
DinMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. FARUK BAYRAKTAR
- Türkiye'de sürdürülebilir mahalle ölçeğinde yürünebilirliğin Walkscore® endeksi ile ölçülebilirliği: Konya örneği
Measurability of walkability at sustainable neighborhood scale in turkey by Walkscore® index: The case of Konya
MUSA KAZIM ARGUN